Pomoc publiczna

Pomoc publiczna to wsparcie udzielane przedsiębiorcy przez państwo, jednostkę samorządu terytorialnego albo inny podmiot dysponujący środkami publicznymi, które przyznaje mu korzyść ekonomiczną na warunkach korzystniejszych niż rynkowe. Jej udzielenie może wpływać na konkurencję i wymianę handlową między państwami Unii Europejskiej, dlatego podlega ograniczeniom wynikającym przede wszystkim z prawa Unii Europejskiej.

Za pomoc publiczną uznaje się co do zasady wsparcie spełniające łącznie następujące cechy:

• pochodzi ze środków państwowych lub jest przypisywalne organom publicznym,
• przynosi przedsiębiorcy selektywną korzyść,
• poprawia jego sytuację gospodarczą,
• może zakłócać konkurencję lub wpływać na handel w Unii Europejskiej.

Pomoc może przybierać różne formy. Należą do nich w szczególności dotacje, pożyczki i preferencyjne kredyty, poręczenia, ulgi lub umorzenia należności publicznoprawnych, odroczenie albo rozłożenie płatności na raty, zwolnienia z opłat, a także sprzedaż nieruchomości lub innych składników majątku publicznego po cenie niższej od ich wartości rynkowej. Pomocą może być również wsparcie udzielone przez fundusze ochrony środowiska, jednostki samorządu terytorialnego lub w ramach finansowania zadań publicznych.

Szczególnym rodzajem pomocy jest pomoc de minimis. Ze względu na niewielką wartość i ograniczony wpływ na konkurencję może być udzielana na uproszczonych zasadach, z zachowaniem limitów oraz warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej. Przepisy dotyczące pomocy publicznej mają znaczenie między innymi przy gospodarowaniu nieruchomościami publicznymi, udzielaniu dotacji, stosowaniu ulg w spłacie należności, finansowaniu ochrony środowiska i gospodarki wodnej oraz obniżaniu lub zwalnianiu z opłat.

Udzielenie pomocy wymaga zastosowania właściwej podstawy prawnej i spełnienia określonych warunków, a niekiedy także zawarcia umowy lub dokonania odpowiedniego zgłoszenia. Pomoc wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem albo udzielona bez wymaganej podstawy może podlegać zwrotowi wraz z odsetkami. Kontrolę przestrzegania reguł pomocy publicznej w zakresie określonym przepisami wykonuje między innymi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.