Obywatelstwo polskie

Obywatelstwo polskie to trwała więź prawna łącząca osobę z Rzecząpospolitą Polską, z której wynikają określone prawa i obowiązki wobec państwa. Nie jest tym samym co miejsce zamieszkania, pobyt na terytorium Polski ani pochodzenie etniczne. Obywatelstwo polskie przysługuje zarówno osobom mieszkającym w Polsce, jak i obywatelom przebywającym za granicą.

Podstawową zasadą nabycia obywatelstwa jest pochodzenie, co oznacza, że dziecko co do zasady nabywa obywatelstwo polskie, jeżeli co najmniej jedno z rodziców jest obywatelem polskim. Obywatelstwo może być także uzyskane w innych przewidzianych prawem trybach, w szczególności przez nadanie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, uznanie za obywatela polskiego albo przywrócenie obywatelstwa. Szczegółowe warunki tych procedur określają przepisy dotyczące obywatelstwa polskiego.

Najważniejsze cechy obywatelstwa polskiego:

• zapewnia pełnię praw obywatelskich, w tym praw politycznych na zasadach określonych w przepisach;
• wiąże się z obowiązkami wobec państwa, między innymi obowiązkiem obrony Ojczyzny;
• stanowi podstawę korzystania z ochrony państwa polskiego, także za granicą, za pośrednictwem jego przedstawicielstw;
• może mieć znaczenie dla właściwości sądów polskich w niektórych sprawach, między innymi rodzinnych, cywilnych i dotyczących stanu osobowego;
• jest uwzględniane przy określaniu dostępu do niektórych rodzajów służby publicznej, wojskowej oraz stanowisk wymagających spełnienia szczególnych warunków.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej przewiduje, że obywatel polski nie może utracić obywatelstwa wbrew własnej woli. Utrata obywatelstwa następuje na skutek zrzeczenia się go, na które zgodę wyraża Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Posiadanie równocześnie obywatelstwa polskiego i obywatelstwa innego państwa nie wyłącza obowiązków wynikających z obywatelstwa polskiego.