Niezdolność do pracy z tytułu wieku

Niezdolność do pracy z tytułu wieku to ustawowe określenie sytuacji, w której dana osoba osiągnęła wiek emerytalny wskazany w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W ustawie o pomocy społecznej pojęcie to nie oznacza stwierdzonej choroby, niepełnosprawności ani utraty możliwości wykonywania pracy z przyczyn zdrowotnych. Jego podstawą jest wyłącznie osiągnięcie określonego wieku.

Najważniejsze elementy pojęcia:

• osoba musi osiągnąć wiek emerytalny,
• wiek ten wynika z art. 24 ust. 1 oraz art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych,
• nie jest konieczne wykazywanie dodatkowej przesłanki, takiej jak stan zdrowia, rodzaj wykonywanej pracy czy faktyczne zaprzestanie aktywności zawodowej.

W praktyce jest to prawna kwalifikacja związana z wiekiem, a nie opis rzeczywistej sprawności człowieka. Samo użycie słowa „niezdolność” nie przesądza więc o medycznej niezdolności do pracy. O znaczeniu tego pojęcia decyduje jego funkcja w systemie pomocy społecznej, gdzie ustawowe definicje porządkują ocenę sytuacji osoby i pozwalają jednolicie stosować przepisy. Osiągnięcie właściwego wieku może być zatem uwzględniane przy ustalaniu, czy osoba znajduje się w sytuacji objętej regulacją ustawy, oraz przy ocenie jej potrzeb w ramach postępowania z zakresu pomocy społecznej.

Pojęcie odnosi się do wieku emerytalnego określonego w konkretnych przepisach, dlatego nie należy utożsamiać go z dowolnym wiekiem, w którym ktoś kończy aktywność zawodową, ani z samym nabyciem prawa do świadczenia. W każdym przypadku znaczenie ma spełnienie ustawowego kryterium wieku, do którego odsyła art. 6 ustawy o pomocy społecznej.