Przepis wyjaśnia podstawowe pojęcia używane w tej części ustawy. Zagraniczne postępowanie upadłościowe to postępowanie sądowe, administracyjne lub inne, prowadzone za granicą i nadzorowane przez zagraniczny sąd. Jego celem jest wspólne dochodzenie roszczeń przeciwko dłużnikowi, który jest niewypłacalny albo zagrożony niewypłacalnością. W takim postępowaniu majątek i sprawy dłużnika podlegają kontroli lub zarządowi zagranicznego sądu albo zagranicznego zarządcy, aby przeprowadzić restrukturyzację lub likwidację. Główne zagraniczne postępowanie upadłościowe jest prowadzone w państwie, w którym znajduje się główny ośrodek podstawowej działalności dłużnika. Uboczne zagraniczne postępowanie upadłościowe nie ma charakteru głównego i jest prowadzone w państwie, w którym dłużnik prowadzi działalność, mieszka lub ma siedzibę, albo w którym znajduje się jego majątek. Miejsce prowadzenia działalności to miejsce, w którym dłużnik wykonuje czynności związane z działalnością ekonomiczną, pod warunkiem że nie są one jednorazowe ani krótkotrwałe. Zagraniczny zarządca to osoba lub podmiot wyznaczony w zagranicznym postępowaniu upadłościowym do zarządzania majątkiem dłużnika, jego reorganizacji albo likwidacji, a także do nadzorowania tych działań. Sąd zagraniczny oznacza sąd lub inny organ władzy publicznej uprawniony do prowadzenia albo nadzorowania takiego postępowania. Uznane zagraniczne postępowanie upadłościowe to postępowanie, w którego sprawie polski sąd wydał prawomocne postanowienie o uznaniu orzeczenia o jego wszczęciu.

Prawo upadłościowe

Przepis dotyczy sytuacji, w której uznano orzeczenie o wszczęciu głównego zagranicznego postępowania upadłościowego wobec dłużnika. W takim przypadku przyjmuje się, że dłużnik jest niewypłacalny. Oznacza to, że niewypłacalność dłużnika wynika z samego uznania tego orzeczenia, bez potrzeby odrębnego wskazywania jej w treści tego przepisu. Sformułowanie „domniemywa się” oznacza, że niewypłacalność jest przyjmowana jako założenie związane z uznaniem orzeczenia. Przepis nie opisuje natomiast zasad prowadzenia zagranicznego postępowania ani nie określa dodatkowych warunków uznania orzeczenia. Wskazuje wyłącznie skutek takiego uznania, którym jest domniemanie niewypłacalności dłużnika. Znaczenie ma więc kolejność zdarzeń: najpierw musi istnieć orzeczenie o wszczęciu głównego zagranicznego postępowania upadłościowego, a następnie musi zostać ono uznane. Dopiero w takiej sytuacji przepis wiąże z tym uznaniem domniemanie, że dłużnik jest niewypłacalny.

Jeżeli w uznanym głównym zagranicznym postępowaniu upadłościowym zawarto układ, sąd wyznacza termin zgromadzenia wierzycieli. Jest to możliwe wtedy, gdy treść układu nie jest rażąco sprzeczna z polskim prawem. Celem zgromadzenia jest głosowanie nad uznaniem skuteczności zagranicznego układu. Prawo głosu mają określone grupy wierzycieli. Są to wierzyciele mieszkający w Polsce, mający tu siedzibę albo główny ośrodek podstawowej działalności. Głosować mogą także wierzyciele, których wierzytelności wynikają z działalności ekonomicznej dłużnika prowadzonej w Polsce. Uprawnieni do głosowania są również wierzyciele, których wierzytelności są zabezpieczone na majątku dłużnika znajdującym się w Polsce. Przepis wymienia następujące zabezpieczenia: hipotekę, zastaw, zastaw skarbowy, zastaw rejestrowy, hipotekę morską oraz przeniesienie na zabezpieczenie rzeczy, wierzytelności lub innych praw majątkowych. Do przebiegu zgromadzenia wierzycieli i samego głosowania stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zgromadzenia i głosowania nad układem w postępowaniu upadłościowym. Oznacza to, że te zasady znajdują zastosowanie także w opisanej sytuacji, z uwzględnieniem jej zagranicznego charakteru.

Przepis dotyczy sytuacji, w której w wtórnym postępowaniu upadłościowym ma zostać zawarty układ. Jednocześnie w zagranicznym głównym postępowaniu upadłościowym musi być przewidziana likwidacja majątku upadłego. Oba te warunki muszą wystąpić łącznie. W takiej sytuacji układ zawierany we wtórnym postępowaniu upadłościowym może mieć wyłącznie charakter likwidacyjny. Oznacza to, że przepis nie dopuszcza w tym przypadku układu o innym charakterze. Regulacja odnosi się więc do ograniczenia rodzaju układu ze względu na sposób zakończenia zagranicznego głównego postępowania upadłościowego.

Przepis dotyczy pieniędzy uzyskanych w wyniku podziału funduszów masy upadłości w ramach wtórnego postępowania upadłościowego. Chodzi o środki, które powstały z funduszów masy upadłości i zostały przeznaczone do podziału między wierzycieli tego postępowania. Warunkiem przekazania pieniędzy jest wcześniejsze zaspokojenie wierzycieli we wtórnym postępowaniu upadłościowym. Oznacza to, że przepis obejmuje wyłącznie sumy, które pozostaną po wykonaniu tego podziału i zaspokojeniu wierzycieli. Nie chodzi więc o środki przeznaczone jeszcze na zaspokojenie tych wierzycieli. Pozostałe sumy przekazuje się do głównego zagranicznego postępowania upadłościowego. Przepis wskazuje zatem zarówno moment przekazania, czyli czas po zaspokojeniu wierzycieli we wtórnym postępowaniu, jak i miejsce, do którego mają trafić pozostałe pieniądze. Jest nim główne zagraniczne postępowanie upadłościowe.

Główne zagraniczne postępowanie upadłościowe

Główne zagraniczne postępowanie upadłościowe w przepisach

Prawo upadłościowe5 przepisów