Art. 10 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.) jest fundamentalnym przepisem, który określa obowiązki organów ścigania oraz oskarżycieli publicznych w zakresie ścigania przestępstw. Przepis ten można rozłożyć na kilka kluczowych elementów, które warto omówić:

1. **Obowiązek wszczęcia i przeprowadzenia postępowania przygotowawczego**:
   - Organy powołane do ścigania przestępstw, takie jak policja, prokuratura, czy inne uprawnione instytucje, mają obowiązek wszczęcia postępowania przygotowawczego w przypadku uzyskania informacji o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu.
   - Postępowanie przygotowawcze ma na celu zebranie dowodów, ustalenie okoliczności popełnienia przestępstwa oraz identyfikację sprawcy.

2. **Obowiązek wniesienia i popierania oskarżenia przez oskarżyciela publicznego**:
   - Oskarżyciel publiczny, którym najczęściej jest prokurator, ma obowiązek wniesienia aktu oskarżenia do sądu, jeśli zebrane dowody wskazują na popełnienie przestępstwa przez określoną osobę.
   - Oskarżyciel publiczny musi również aktywnie popierać oskarżenie w toku postępowania sądowego, przedstawiając dowody i argumenty na poparcie zarzutów.

3. **Ściganie z urzędu**:
   - Przepis odnosi się do przestępstw ściganych z urzędu, co oznacza, że organy ścigania mają obowiązek działania niezależnie od woli pokrzywdzonego. Przykłady takich przestępstw to m.in. zabójstwo, kradzież, czy przestępstwa korupcyjne.
   - Istnieją również przestępstwa ścigane na wniosek pokrzywdzonego, gdzie postępowanie może być wszczęte tylko na jego żądanie.

4. **Wyjątki określone w ustawie lub prawie międzynarodowym**:
   - Przepis przewiduje wyjątki od zasady niezwalniania od odpowiedzialności za popełnione przestępstwo, które mogą być określone w krajowych ustawach lub w prawie międzynarodowym.
   - Przykładem takich wyjątków mogą być immunitety dyplomatyczne, amnestie, czy przedawnienie karalności.

5. **Zasada powszechności odpowiedzialności karnej**:
   - Art. 10 k.p.k. podkreśla zasadę, że nikt nie może być zwolniony od odpowiedzialności za popełnione przestępstwo, co jest fundamentem sprawiedliwości karnej.
   - Wyjątki od tej zasady muszą być wyraźnie określone w przepisach prawa.

Podsumowując, Art. 10 k.p.k. stanowi kluczowy element polskiego systemu prawnego, zapewniając, że organy ścigania i oskarżyciele publiczni mają jasno określone obowiązki w zakresie ścigania przestępstw. Przepis ten gwarantuje również, że odpowiedzialność karna jest powszechna i że nikt nie może być bezpodstawnie zwolniony od odpowiedzialności za swoje czyny, co jest istotne dla utrzymania porządku prawnego i społecznego.

Czyn ścigany

Czyn ścigany w przepisach

Kodeks postępowania karnego (kpk)2 przepisy