Aktualizacja opłaty

Aktualizacja opłaty oznacza zmianę jej wysokości w związku ze zmianą okoliczności mających wpływ na sposób jej ustalenia. W polskim prawie termin ten występuje przede wszystkim przy opłacie rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej. Nie jest to nowa opłata, lecz dostosowanie dotychczasowej należności do aktualnej wartości nieruchomości i zasad jej wykorzystywania.

Aktualizacja może nastąpić na wniosek użytkownika wieczystego albo z urzędu, co do zasady nie częściej niż raz na trzy lata, jeżeli wartość nieruchomości uległa zmianie. Podstawą ustalenia nowej wysokości jest wartość nieruchomości z dnia aktualizacji, określona przez rzeczoznawcę majątkowego. Przy wycenie uwzględnia się między innymi ceny transakcyjne podobnych nieruchomości, ich stan, cel użytkowania wieczystego, cechy techniczno-użytkowe gruntu oraz nakłady na infrastrukturę techniczną. Wycena dla potrzeb użytkowania wieczystego opiera się zasadniczo na podejściu porównawczym.

Szczególne zasady dotyczą sytuacji, gdy nowa opłata jest wyższa niż dwukrotność opłaty dotychczasowej. Wówczas nadwyżka ponad ten poziom jest rozkładana na dwa lata, co ogranicza jednorazowy wzrost obciążenia.

Aktualizacja wymaga pisemnego wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty. Wypowiedzenie powinno wskazywać dotychczasową i nową kwotę, a także informacje o wartości nieruchomości i sporządzonym operacie szacunkowym. Użytkownik wieczysty może w terminie 30 dni zakwestionować aktualizację przed właściwym kolegium odwoławczym, w szczególności żądając ustalenia, że jest ona nieuzasadniona albo powinna nastąpić w innej wysokości. W tym terminie może również żądać uzasadnienia nowej kwoty. Brak odpowiedniego wniosku powoduje zastosowanie nowej opłaty.

Aktualizacja opłaty ma praktyczne znaczenie dla wysokości corocznych obciążeń użytkownika wieczystego oraz dla rozliczeń związanych z wartością nieruchomości. Od aktualizacji należy odróżnić ustalenie opłaty po raz pierwszy, a także dodatkowe opłaty związane z niedotrzymaniem terminów zagospodarowania nieruchomości.