Art. 225. Zwrot opłaty

Opłatę prawomocnie uchyloną w całości lub w części postanowieniem sądu oraz różnicę między kosztami pobranymi a kosztami należnymi, a także pozostałość zaliczki wpłaconej na pokrycie wydatków zwraca się stronie z urzędu na jej koszt.

Komentarz do Art. 225.

Przepis określa zasady zwrotu określonych kwot stronie w związku z rozliczeniem opłat i wydatków w postępowaniu. Zwrot obejmuje trzy kategorie należności:

opłatę prawomocnie uchyloną w całości albo w części postanowieniem sądu,
różnicę między kosztami pobranymi a kosztami należnymi,
pozostałość zaliczki wpłaconej na pokrycie wydatków.

W pierwszym przypadku zwrot dotyczy opłaty, która przestała obowiązywać na skutek prawomocnego postanowienia sądu. Jeżeli uchylenie obejmuje całość opłaty, zwracana jest cała kwota, a jeżeli dotyczy tylko części, zwrot odnosi się do tej części. Druga sytuacja występuje wtedy, gdy od strony pobrano koszty wyższe niż koszty należne. Zwrot obejmuje wówczas powstałą różnicę. Trzecia kategoria dotyczy niewykorzystanej części zaliczki przeznaczonej na pokrycie wydatków.

Istotne znaczenie ma to, że zwrot następuje z urzędu, a więc przepis nie uzależnia go od dodatkowego działania strony. Jednocześnie zwrot odbywa się „na jej koszt”, co oznacza, że koszt dokonania zwrotu obciąża stronę, której przekazywana jest należność. Przepis wskazuje więc zarówno przedmiot zwrotu, jak i sposób jego uruchomienia oraz podmiot ponoszący koszt tej czynności. Znaczenie praktyczne regulacji polega na tym, że kwoty pobrane bez podstawy w całości lub w odpowiedniej części, pobrane ponad należność albo niewykorzystane z zaliczki powinny zostać przekazane stronie.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 143.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 224.Art. 226.