Sygn. akt V CZ 4/10 POSTANOWIENIE Dnia 25 lutego 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący) SSN Kazimierz Zawada SSN Dariusz Dończyk (sprawozdawca) w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Okręgowego Urzędu Miar w W. przy uczestnictwie Spółdzielni Mieszkaniowej „C.(…)” w W. i Gminy W. o stwierdzenie zasiedzenia, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 lutego 2010 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 5 października 2009 r., sygn. akt II Ca (…) (II WSC (…), odrzuca zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 5 października 2009 r. Sąd Okręgowy w W. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy Skarbu Państwa - Okręgowego Urzędu Miar w W. ze względu na niespełnienie wymagań konstrukcyjnych określonych w art. 3984 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. Sąd uznał, że skarga nie zawiera przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, zaś zawarte w uzasadnieniu twierdzenia nie spełniają wymagań ustawowych. W zażaleniu skarżący, zarzucając niewłaściwe zastosowanie art. 3984 § 1 i 2 k.p.c., wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zasady zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym określa art. 871 k.p.c., który przyjmuje regułę, że postępowanie przed Sądem Najwyższym, a także 2 czynności procesowe związane z tym postępowaniem podejmowane przed sądem niższej instancji objęte są przymusem adwokacko-radcowskim. Przymus ten obejmuje wszystkie postępowania toczące się przed tym Sądem, w tym więc także postępowanie zażaleniowe. Jednakże w odniesieniu do postępowania przed Sądem Najwyższym zastępstwo Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną ma charakter wyłączny (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa, Dz. U. Nr 169, poz. 1417 ze zm.). Istotą tej regulacji jest przyznanie funkcjonariuszom Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (radcom i starszym radcom, a także Prezesowi i wiceprezesom) wyłącznego uprawnienia do zastępowania Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym. Z przepisu tego, mającego charakter ustrojowy, wynika również norma o charakterze procesowym. Przepis ten przyznaje zdolność postulacyjną przed Sądem Najwyższym wyłącznie Prokuratorii Generalnej, pozbawiając jednocześnie tej zdolności adwokatów i radców prawnych. Z tego względu czynności podejmowane przed Sądem Najwyższym przez podmioty inne niż Prokuratoria Generalna są pozbawione skuteczności również wówczas, gdy Prokuratoria nie wykonuje w sposób czynny zastępstwa procesowego Skarbu Państwa. Zgodnie z art. 871 § 3 k.p.c., przepisu § 1 tego artykułu, nie stosuje się, gdy zastępstwo procesowe Skarbu Państwa jest wykonywane przez Prokuratorię Generalną. Trzeba podkreślić, że art. 871 § 3 k.p.c. odnosi się do całej zawartości normatywnej art. 871 § 1 k.p.c., a zatem do obu zdań składających się na ten przepis. Prowadzi to do wskazanego wyżej wniosku, że w sytuacjach objętych hipotezą art. 871 § 3 k.p.c. przymus adwokacko-radcowski jest wyłączony w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Skoro głównym motywem wyłączenia przymusu adwokacko- radcowskiego było przekazanie zastępstwa Skarbu Państwa Prokuratorii Generalnej, to w zakresie, w jakim przymus ten jest wyłączony, obowiązuje wyłączne zastępstwo przez Prokuratorię Generalną. Innymi słowy, art. 871 § 3 k.p.c. należy interpretować w ten sposób, że w sprawach, w których obowiązuje wyłączne zastępstwo Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną, nie jest dopuszczalne zastępowanie go przez jakikolwiek inny podmiot (por. postanowienie SN z dnia 12 grudnia 2006 r., I CSK 415/06, niepubl., postanowienie SN z dnia 19 grudnia 2008 r., II CSK 583/08, niepubl. postanowienie SN z dnia 5 sierpnia 2009 r., II CSK 230/09, niepubl.). 3 W przedmiotowej sprawie zażalenie zostało wniesione przez adwokata Z. W. Środek zaskarżenia wniesiony przez podmiot pozbawiony zdolności postulacyjnej podlega odrzuceniu bez wzywania do poprawienia pisma. Z podanych względów, na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. i 373 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Orzecznictwo
Postanowienie V CZ 4/10
Sędziowie: Dariusz Dończyk, Kazimierz Zawada, Mirosław Bączyk
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnegoart. 871, art. 871 § 1, art. 871 § 3, art. 394(1) § 3, art. 398(4) § 1, art. 398(4) § 1 pkt 2, art. 398(4) § 1 pkt 3, art. 398(4) § 2, art. 398(21)
- Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwaart. 4 ust. 1 pkt 1