Postanowienie z dnia 13 września 2006 r. II PZ 31/06 Wartość przedmiotu zaskarżenia apelacji jednego z pozwanych, dotyczą- cej całości wyroku wydanego w sprawach połączonych do łącznego rozpozna- nia w trybie art. 219 k.p.c., wynika z roszczeń zasądzonych od niego i nie obej- muje roszczeń zasądzonych od innych pozwanych. Przewodniczący SSN Zbigniew Hajn, Sędziowie SN: Zbigniew Myszka (spra- wozdawca), Małgorzata Wrębiakowska-Marzec. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 wrze- śnia 2006 r. sprawy z powództwa Syndyka Masy Upadłości Fabryki Porcelitu T. SA w T. przeciwko Mieczysławowi R. o zapłatę, na skutek zażalenia pozwanego na posta- nowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Opolu z dnia 3 kwietnia 2006 r. [...] u c h y l i ł zaskarżone postanowienie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2006 r. Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubez- pieczeń Społecznych w Opolu odrzucił apelację pozwanego Mieczysława R. od wy- roku Sądu Rejonowego w Opolu z dnia 28 listopada 2005 r. wydanego w sprawie z powództwa Syndyka Masy Upadłości Fabryki Porcelitu „T.” SA w T. przeciwko Mie- czysławowi R., Ryszardzie J.-B., Bogusławie K. oraz Ryszardowi K. o zapłatę. Wyro- kiem tym Sąd zasądził na rzecz powoda od pozwanych: Mieczysława R. kwotę 17.211,50 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia za- płaty; Ryszardy J.-B. kwotę 17.602,40 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia zapłaty; Bogusławy K. kwotę 18.384,30 zł wraz z ustawo- wymi odsetkami od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia zapłaty oraz Ryszarda K. kwotę 12.580,49 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 6 lutego 2001 r. do dnia zapłaty; a także od każdego z pozwanych kwoty po 2.400 zł tytułem zwrotu powodowi kosz- 2 tów zastępstwa prawnego oraz nakazał ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa-Sądu Rejonowego w Opolu od pozwanych określone kwoty tytułem wpisów. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy stwierdził, że zgodnie z art. 368 § 1 k.p.c. do wymogów formalnych, jakie powinna spełniać apelacja, należy obowiązek wskazania, czy wyrok jest zaskarżony w całości czy w części. Obowiązek ten jest spełniony wówczas, gdy zakres zaskarżenia został określony w sposób pra- widłowy, tj. przede wszystkim odpowiadający wartości przedmiotu zaskarżenia. Tym- czasem wnoszący apelację pełnomocnik procesowy pozwanego Mieczysława R. wskazał, że zaskarża wyrok „w całości”, ale jednocześnie określił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 17.211,50 zł. Jakkolwiek była to wartość zasądzonego rosz- czenia od tego pozwanego, to sentencja zaskarżonego apelacją wyroku składa się z sześciu punktów, z których cztery dotyczą zasądzenia od pozwanych Mieczysława R., Ryszardy J.-B., Bogusławy K., Ryszarda K. należności głównych dochodzonych pozwem, których łączna wartość wynosi 65.778,69 zł. „W związku z powyższym za- stosowanie w sprawie winien znaleźć przepis art. 3701 Kpc przewidujący, iż apelację sporządzoną przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, nie speł- niającą wymagań określonych w art. 368 § 1 pkt 1- 3 i pkt 5 k.p.c., Sąd I instancji od- rzuca bez wzywania do usunięcia tych braków zawiadamiając o tym właściwy organ samorządu zawodowego, do którego należy pełnomocnik”. Z tych przyczyn odrzu- cono apelację tego pozwanego. Pełnomocnik pozwanego wniósł zażalenie na to postanowienie, wskazując, że pozew syndyka masy upadłości Fabryki Porcelitu „T.” SA w T., który wpłynął w dniu 8 lipca 2003 r. do Sądu Rejonowego w Opolu, skierowany był jedynie przeciwko po- zwanemu Mieczysławowi R. i w taki sposób pierwotnie oznaczono strony procesu, dlatego jako pełnomocnik reprezentował tylko jednego pozwanego. Dopiero na sku- tek połączenia sprawy pozwanego Mieczysława R. z pozostałymi podobnymi spra- wami innych pozwanych członków zarządu upadłej Spółki Sąd Rejonowy rozpatrywał je łącznie, wydając wyrok „łączny” co do wszystkich pozwanych. Autor zażalenia podkreślił, że w trakcie całego postępowania działał jedynie jako pełnomocnik Mie- czysława R., dlatego zaskarżając wydany, między innymi, w stosunku do tego po- zwanego wyrok wskazał wartość przedmiotu zaskarżenia na zasądzoną tylko od jego mocodawcy kwotę 17.211,50 zł, podając w petitum apelacji, że zaskarża powyższy wyrok „w całości", co oznaczało w całości odnośnie do osoby przezeń reprezentowa- nej, tj. pozwanego Mieczysława R. 3 Ponadto autor zażalenia podał, że w nagłówku apelacji w ten sposób określił strony procesu, wskazując jako powoda - syndyka masy upadłości, a jako apelują- cego pozwanego - Mieczysława R., co wprost wskazywało, że zaskarżył wyrok Sądu pierwszej instancji „w części dotyczącej pozwanego Mieczysława R., czyli w ‘całości’ co do tej osoby”. Również z uzasadnienia apelacji wynika, że była ona wniesiona tylko przez tego jednego pozwanego, który co do zasady nie zgadza się z zaskarżo- nym wyrokiem w całości odnośnie jego osoby. Pełnomocnik wnoszącego zażalenie podkreślił, że jego intencją było zaskarżenie wyroku Sądu Rejonowego w Opolu w zakresie dotyczącym w całości pozwanego Mieczysława R., zwłaszcza że - wobec braku stosownych pełnomocnictw - nie był uprawniony do zaskarżenia tego wyroku co do pozostałych pozwanych. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia „poprzez przyjęcie do rozpoznania apelacji złożonej przez pozwanego Mieczysława R.”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest uzasadnione, ponieważ pełnomocnik procesowy pozwanego Mieczysława R. był ustanowiony i reprezentował wyłącznie jego jako pozwaną stronę procesową, a równocześnie nie miał umocowania do reprezentowania innych po- zwanych w kilku oddzielnych, ale pozostających w związku sprawach, połączonych w celu ich łącznego rozpoznania (art. 219 k.p.c.), dlatego prawidłowo zaskarżył apela- cją wyrok w „całości” w zakresie całego roszczenia w kwocie 17.211,50 zł zasądzo- nego na rzecz strony powodowej od reprezentowanego pozwanego (art. 368 § 2 k.p.c.). Taka była zatem prawidłowa wartość przedmiotu zaskarżenia od całości kwoty zasądzonej od pozwanego Mieczysława R. w zaskarżonym apelacją tylko przez tego pozwanego wyroku Sądu pierwszej instancji zasądzającym, między inny- mi, w całości dochodzone od tego pozwanego roszczenie. Oznaczało to, że tylko w tym zakresie możliwe było wniesienie apelacji przez pełnomocnika pozwanego od całości zakwestionowanego orzeczenia przez tego pozwanego, zważywszy, że tak w apelacji zostały wskazane strony postępowania apelacyjnego przez jego pełnomoc- nika procesowego, który nie był umocowany do reprezentowania innych pozwanych. W konsekwencji powyższego błędne było stanowisko Sądu drugiej instancji, że wartość przedmiotu apelacyjnego zaskarżenia przez pełnomocnika pozwanego Mieczysława R. powinna stanowić jakoby kwota 67.778,69, tj. łączna wartość (suma) 4 roszczeń zasądzonych od wszystkich pozwanych w sprawach oddzielnych, połączo- nych w celu ich łącznego rozpoznania (art. 219 k.p.c.), ponieważ wnoszący apelację prawidłowo oznaczył wartość przedmiotu apelacyjnego zaskarżenia w odniesieniu do jego mocodawcy i nie mogła ona obejmować wszystkich roszczeń zasądzonych tym wyrokiem w sprawach oddzielnych, połączonych jedynie do łącznego ich rozpozna- nia w trybie art. 219 k.p.c. Wartość ta nie obejmowała roszczeń zasądzonych od po- zostałych pozwanych, którzy nie zaskarżyli wyroku Sądu pierwszej instancji „wła- snymi apelacjami”. W razie zaskarżenia apelacją przez jednego z pozwanych wyroku sądu wydanego w sprawach oddzielnych, połączonych jedynie do łącznego ich roz- poznania w trybie art. 219 k.p.c., całość zaskarżenia obejmuje orzeczenie o roszcze- niach zasądzonych jedynie od apelującego, a prawidłowe oznaczenie wartości przedmiotu apelacyjnego zaskarżenia nie obejmuje roszczeń zasądzonych od pozo- stałych pozwanych, którzy nie zaskarżyli wyroku. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. ========================================
Orzecznictwo
Postanowienie II PZ 31/06
Sędziowie: Małgorzata Wrębiakowska-Marzec, Zbigniew Hajn, Zbigniew Myszka
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnegoart. 219, art. 368 § 1, art. 368 § 1 pkt 5, art. 368 § 1 pkt 1-3, art. 368 § 2, art. 370(1)