Art. 2. Zwrot gruntów i grunty zamienne

1. Grunty, które zostały na podstawie dekretu przekazane w użytkowanie, zwraca się poprzedniemu posiadaczowi po upływie terminu, na jaki zostały oddane w użytkowanie (zagospodarowanie). Przed upływem tego terminu grunt może być zwrócony za zgodą użytkownika i poprzedniego posiadacza.

2. Jeżeli jednostki gospodarki uspołecznionej dokonały inwestycji budowlanych na gruntach, otrzymanych w użytkowanie na podstawie dekretu, grunty te mogą być przejęte na własność Państwa wolne od obciążeń w zamian za przyznanie właścicielowi innych gruntów o przybliżonej wartości. Grunty przejmowane na własność Państwa, jak również grunty wydzielane w zamian szacuje się według przepisów stosowanych przy przeprowadzeniu reformy rolnej.

3. O przejęciu gruntów na własność Państwa i o nadaniu gruntów zamiennych orzeka prezydium powiatowej rady narodowej.

4. W przypadku gdy grunty przejmowane na własność Państwa i grunty zamienne znajdują się na obszarze różnych powiatów, prezydium powiatowej rady narodowej właściwej ze względu na miejsce położenia gruntów przejmowanych orzeka o ich przejęciu, ustalając zarazem ich wartość, a prezydium powiatowej rady narodowej właściwej ze względu na miejsce położenia gruntów zamiennych orzeka o ich nadaniu.

5. Poprzedni posiadacz nie może dochodzić od Państwa ani od jednostek gospodarki uspołecznionej roszczeń z tytułu szkód wyrządzonych mu w użytkowanej nieruchomości.

Komentarz do Art. 2.

Przepis określa zasady postępowania z gruntami przekazanymi w użytkowanie na podstawie dekretu, w szczególności ich zwrotu, przejęcia przez Państwo oraz przyznania gruntów zamiennych.

Zasadą jest zwrot gruntu poprzedniemu posiadaczowi po upływie okresu, na jaki grunt został oddany w użytkowanie, czyli na zagospodarowanie. Zwrot przed tym terminem jest możliwy tylko wtedy, gdy zgodę wyrażą zarówno użytkownik, jak i poprzedni posiadacz.

Odrębne rozwiązanie dotyczy sytuacji, w której jednostka gospodarki uspołecznionej wybudowała na takim gruncie obiekty. Wówczas grunt może zostać przejęty na własność Państwa, bez obciążeń, w zamian za przyznanie właścicielowi innych gruntów o przybliżonej wartości. Zarówno grunty przejmowane, jak i grunty wydzielane w zamian podlegają oszacowaniu według przepisów stosowanych przy przeprowadzaniu reformy rolnej.

O przejęciu gruntu i nadaniu gruntu zamiennego orzeka prezydium powiatowej rady narodowej. Jeżeli grunty znajdują się w różnych powiatach, właściwe są dwa organy. Organ właściwy dla miejsca położenia gruntów przejmowanych orzeka o przejęciu i ustala ich wartość, natomiast organ właściwy dla miejsca położenia gruntów zamiennych orzeka o ich nadaniu.

Przepis zamyka także możliwość dochodzenia od Państwa lub jednostek gospodarki uspołecznionej roszczeń za szkody wyrządzone poprzedniemu posiadaczowi w użytkowanej nieruchomości. W efekcie reguluje nie tylko sposób odzyskania gruntu, lecz także tryb zastąpienia go innym gruntem oraz zakres roszczeń związanych z jego użytkowaniem.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 1957 r. poz. 173.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 1.Art. 3.