Art. 16. Rola lekarza orzecznika i komisji lekarskiej

Brzmienie obowiązuje od 13 kwietnia 2026 r. Zmieniono: art. 16. Podstawa: Ustawa z dnia 18 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw – Dz.U. 2026 poz. 26.

1. Orzeczenie o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu oraz jego związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową wydaje lekarz orzecznik na zasadach i w trybie określonych przepisami o systemie ubezpieczeń społecznych.

2. W przypadku ustalania prawa do świadczeń, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 i 5–8, lekarz orzecznik ustala również niezdolność do pracy oraz jej związek z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową, a także związek śmierci ubezpieczonego lub rencisty z takim wypadkiem lub chorobą.

Komentarz do Art. 16.

Przepis określa, jakie ustalenia medyczne są wymagane przy ocenie skutków wypadku przy pracy lub choroby zawodowej oraz kto ich dokonuje. Lekarz orzecznik wydaje orzeczenie o stałym albo długotrwałym uszczerbku na zdrowiu. W orzeczeniu wskazuje również, czy uszczerbek pozostaje w związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową. Oznacza to, że znaczenie ma nie tylko sam stan zdrowia, lecz także jego powiązanie ze zdarzeniem albo chorobą wskazanymi w przepisie.

Orzeczenie jest wydawane na zasadach i w trybie określonych przepisami o systemie ubezpieczeń społecznych. Przepis nie opisuje więc szczegółowo samej procedury, lecz odsyła w tym zakresie do odrębnych regulacji.

W przypadku ustalania prawa do świadczeń wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 2 i 5-8 zakres oceny lekarza orzecznika jest szerszy. Obejmuje on również ustalenie niezdolności do pracy oraz jej związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową. Jeżeli sprawa dotyczy śmierci ubezpieczonego lub rencisty, lekarz ustala także, czy śmierć pozostaje w związku z takim wypadkiem lub chorobą.

W praktyce przepis wskazuje więc elementy, które muszą zostać medycznie ocenione przy ustalaniu prawa do określonych świadczeń. Rozróżnia przy tym trzy rodzaje ustaleń: uszczerbek na zdrowiu i jego związek ze zdarzeniem, niezdolność do pracy i jej przyczynę oraz związek śmierci ubezpieczonego lub rencisty z wypadkiem albo chorobą zawodową.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2022 r. poz. 2189.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 15.Art. 17.