Art. 1. Zakres ochrony procesowej

1. Ustawa reguluje środki ochrony osób uczestniczących w debacie publicznej przed roszczeniami dochodzonymi w postępowaniach w sprawach cywilnych zmierzających wyłącznie lub głównie do stłumienia, ograniczenia, zakłócenia debaty publicznej lub szykanowania za udział w niej, w tym przed roszczeniami oczywiście bezzasadnymi, a także przed czynnościami procesowymi stanowiącymi nadużycie prawa procesowego.

2. Przepisów ustawy nie stosuje się do postępowań przewidzianych w art. 111 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2025 r. poz. 365 i 1792 oraz z 2026 r. poz. 178).

3. W zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830), zwanej dalej „Kodeksem postępowania cywilnego”.

Komentarz do Art. 1.

Przepis określa zakres ochrony osób uczestniczących w debacie publicznej w postępowaniach cywilnych. Ochrona dotyczy roszczeń, których celem jest wyłącznie lub głównie stłumienie, ograniczenie albo zakłócenie debaty publicznej, a także szykanowanie za udział w niej. Obejmuje również roszczenia „oczywiście bezzasadne” oraz czynności procesowe stanowiące nadużycie prawa procesowego.

Znaczenie przepisu polega na wskazaniu, że szczególne środki ochrony są związane nie tylko z samym udziałem w debacie publicznej, lecz także z charakterem postępowania lub podejmowanych w jego toku czynności. Jeżeli postępowanie cywilne służy przede wszystkim wywieraniu presji na uczestnika debaty, ograniczaniu jego aktywności albo szykanowaniu go, mieści się w zakresie regulacji ustawy. Tak samo traktowane są przypadki dochodzenia roszczeń oczywiście bezzasadnych oraz korzystania z czynności procesowych w sposób stanowiący nadużycie prawa procesowego.

Ustawa nie ma zastosowania do postępowań przewidzianych w art. 111 Kodeksu wyborczego. W sprawach, których ustawa nie reguluje, zastosowanie znajdują przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Przepis wyznacza więc zarówno przedmiot ochrony, jak i jej granice, pozostawiając przepisy ogólne postępowania cywilnego jako uzupełnienie regulacji szczególnej.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 830.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 2.