Art. 9. Dobrowolność skorzystania z urlopu energetycznego lub z urlopu górniczego

1. Skorzystanie z urlopu energetycznego lub z urlopu górniczego jest dobrowolne.

2. Pracownik traci prawo do korzystania z urlopu energetycznego lub z urlopu górniczego z dniem nabycia prawa do emerytury.

3. Urlop energetyczny lub urlop górniczy mogą być przyznane pod warunkiem:

1) rozwiązania z pracownikiem stosunku pracy, przed przyznaniem tego urlopu, na mocy porozumienia stron, o którym mowa w art. 1 ust. 1 lub art. 10 ust. 1 ustawy o zwolnieniach grupowych, z dniem zakończenia tego urlopu oraz 1a)2) rozwiązania przez pracownika wszystkich innych umów, na podstawie których wykonywał pracę zarobkową na podstawie stosunku pracy, umowy cywilnoprawnej, w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej lub na innej podstawie w podmiocie, o którym mowa w art. 3, lub w podmiocie świadczącym usługi na rzecz takiego podmiotu, do dnia rozwiązania umowy o pracę zgodnie z pkt 1, oraz

2) wykorzystania w całości urlopu wypoczynkowego przysługującego pracownikowi na dzień rozpoczęcia urlopu energetycznego lub urlopu górniczego. 3a.3) W celu wykazania spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 3 pkt 1a, pracownik składa pracodawcy oświadczenie, że nie wykonuje pracy zarobkowej na podstawie stosunku pracy, umowy cywilnoprawnej, w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej lub na innej podstawie w podmiocie, o którym mowa w art. 3, lub w podmiocie świadczącym usługi na rzecz takiego podmiotu. Składający takie oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia wynikającej z art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.

4. W okresie korzystania z urlopu energetycznego lub z urlopu górniczego pracownikowi nie przysługuje urlop wypoczynkowy ani innego rodzaju dni wolne od pracy przewidziane w przepisach prawa lub zakładowych źródłach prawa pracy.

5. Pracownik korzystający z urlopu energetycznego lub z urlopu górniczego traci to uprawnienie, jeżeli w czasie korzystania z niego:

1) podjął pracę zarobkową na podstawie stosunku pracy, umowy cywilnoprawnej, w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej lub na innej podstawie w podmiocie, o którym mowa w art. 3, lub w podmiocie świadczącym usługi na rzecz podmiotu, o którym mowa w art. 3;

2) nabył uprawnienia emerytalne.

Komentarz do Art. 9.

Przepis określa zasady korzystania z urlopu energetycznego i urlopu górniczego, a także sytuacje, w których pracownik traci związane z nimi uprawnienie. Skorzystanie z tych urlopów jest dobrowolne. Uprawnienie wygasa z dniem nabycia prawa do emerytury.

Przyznanie urlopu może nastąpić pod warunkiem spełnienia kilku wymagań. Przed jego rozpoczęciem stosunek pracy powinien zostać rozwiązany na mocy porozumienia stron, przy czym rozwiązanie następuje z dniem zakończenia urlopu. Pracownik musi również rozwiązać wszystkie inne umowy, na podstawie których wykonywał pracę zarobkową w podmiocie wskazanym w art. 3 albo u podmiotu świadczącego usługi na jego rzecz. Dotyczy to pracy wykonywanej na podstawie stosunku pracy, umowy cywilnoprawnej, jednoosobowej działalności gospodarczej lub innej podstawy. Ponadto przed rozpoczęciem urlopu trzeba w całości wykorzystać urlop wypoczynkowy przysługujący na ten dzień.

Spełnienie warunku dotyczącego innych form pracy potwierdza się oświadczeniem składanym pracodawcy. Oświadczenie musi zawierać klauzulę o świadomości odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, która zastępuje pouczenie organu o tej odpowiedzialności.

W czasie urlopu pracownikowi nie przysługuje urlop wypoczynkowy ani inne dni wolne przewidziane w przepisach prawa lub zakładowych źródłach prawa pracy. Uprawnienie zostaje także utracone, jeżeli pracownik podejmie pracę zarobkową w podmiocie objętym tymi zasadami albo nabędzie uprawnienia emerytalne. Z regulacji wynika więc, że urlop jest dobrowolnym i obwarowanym warunkami rozwiązaniem, którego zachowanie zależy również od sytuacji pracownika w trakcie korzystania z niego.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 89.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 8.Art. 10.