Art. 1. u.i.b. Pojęcie instytutu badawczego; osobowość prawna; pieczęć

1. Instytutem badawczym w rozumieniu ustawy jest państwowa jednostka organizacyjna, wyodrębniona pod względem prawnym, organizacyjnym i ekonomiczno-finansowym, która prowadzi badania naukowe i prace rozwojowe ukierunkowane na ich wdrożenie i zastosowanie w praktyce, zwana dalej „instytutem”.

2. Instytut nabywa osobowość prawną z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego.

3. Instytut ma prawo używania okrągłej pieczęci z wizerunkiem godła Rzeczypospolitej Polskiej pośrodku i nazwą instytutu w otoku.

Komentarz do Art. 1. uib

Przepis określa, czym jest instytut badawczy w rozumieniu ustawy, oraz wskazuje podstawowe cechy jego statusu. Instytut jest państwową jednostką organizacyjną, która została wyodrębniona pod względem prawnym, organizacyjnym i ekonomiczno-finansowym. Oznacza to, że ustawa wiąże pojęcie instytutu nie tylko z prowadzeniem działalności naukowej, lecz także z określonym wyodrębnieniem tej jednostki.

Zakres działalności instytutu obejmuje badania naukowe i prace rozwojowe. Muszą one być ukierunkowane na wdrożenie i zastosowanie w praktyce. Przepis wskazuje więc, że działalność instytutu ma łączyć prowadzenie badań i prac rozwojowych z ich praktycznym wykorzystaniem. W dalszej części regulacji jednostka ta jest określana skrótowo jako „instytut”.

Osobowość prawną instytut uzyskuje z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego. Samo określenie jednostki jako instytutu nie jest zatem równoznaczne z nabyciem osobowości prawnej, ponieważ przepis wiąże ten skutek z konkretnym zdarzeniem, czyli wpisem do rejestru. Ma to znaczenie dla ustalenia momentu, od którego instytut występuje jako osoba prawna.

Przepis przyznaje także instytutowi prawo używania okrągłej pieczęci. Pieczęć powinna zawierać pośrodku wizerunek godła Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku nazwę instytutu. Regulacja określa więc zarówno podstawowe wymogi dotyczące jednostki i jej działalności, jak i dwa elementy jej funkcjonowania, nabycie osobowości prawnej oraz możliwość posługiwania się oznaczoną pieczęcią.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 741.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 2. uib