Art. 59. kw Niedopełnienie obowiązku zabezpieczenia miejsca niebezpiecznego podlega karze aresztu albo grzywny

(uchylony)

Komentarz do Art. 59. kw

Art. 59 Kodeksu karnego stanowi istotny element polskiego systemu prawa karnego, umożliwiający sądom elastyczne podejście do wymiaru sprawiedliwości w przypadkach, gdy przestępstwo nie cechuje się wysoką społeczną szkodliwością. Przepis ten daje sądom możliwość odstąpienia od wymierzenia kary pozbawienia wolności lub innej kary, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek.

Przesłanki odstąpienia od wymierzenia kary

Zagrożenie karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 3 lat lub karą łagodniejszego rodzaju:
- Przepis ten ma zastosowanie jedynie do przestępstw, które są zagrożone karą pozbawienia wolności do 3 lat lub karami łagodniejszymi, takimi jak grzywna czy ograniczenie wolności. Przestępstwa o wyższym zagrożeniu karnym są wyłączone z tej możliwości.
Niezbyt znaczna społeczna szkodliwość czynu:
- Sąd musi ocenić, że społeczna szkodliwość czynu nie jest znaczna. Oznacza to, że przestępstwo nie wywołało poważnych negatywnych skutków społecznych, takich jak znaczne szkody materialne, poważne naruszenie porządku publicznego czy krzywda wyrządzona ofiarom.
Orzeczenie środka karnego, przepadku lub środka kompensacyjnego:
- Sąd może odstąpić od wymierzenia kary tylko wtedy, gdy jednocześnie orzeka jeden z wymienionych środków. Środki te mogą obejmować np. zakaz prowadzenia pojazdów, przepadek mienia pochodzącego z przestępstwa, obowiązek naprawienia szkody czy nawiązki na rzecz pokrzywdzonego.
Spełnienie celów kary:
- Sąd musi uznać, że cele kary zostaną osiągnięte poprzez zastosowanie środka karnego, przepadku lub środka kompensacyjnego. Cele te obejmują prewencję ogólną i szczególną, resocjalizację sprawcy oraz zadośćuczynienie społeczeństwu i pokrzywdzonemu.

Znaczenie przepisu

Art. 59 Kodeksu karnego wprowadza mechanizm, który pozwala sądom na bardziej humanitarne i proporcjonalne podejście do wymiaru sprawiedliwości. Umożliwia to unikanie nadmiernej represji w przypadkach, gdzie kara pozbawienia wolności mogłaby być zbyt surowa w stosunku do popełnionego czynu. Przepis ten promuje również naprawienie szkody wyrządzonej przestępstwem oraz resocjalizację sprawcy poprzez zastosowanie środków, które mogą być bardziej adekwatne do okoliczności sprawy.

Praktyczne zastosowanie

W praktyce sądy często korzystają z tego przepisu w przypadkach drobnych przestępstw, takich jak drobne kradzieże, niewielkie oszustwa czy przestępstwa komunikacyjne, gdzie sprawca nie jest recydywistą i wyraża skruchę. Dzięki temu możliwe jest osiągnięcie celów kary bez konieczności stosowania surowych środków represyjnych, co może przyczynić się do lepszej resocjalizacji sprawcy i zmniejszenia obciążenia systemu penitencjarnego.

Podsumowanie

Art. 59 Kodeksu karnego jest ważnym narzędziem w rękach sądów, umożliwiającym elastyczne i proporcjonalne podejście do wymiaru sprawiedliwości. Przepis ten pozwala na odstąpienie od wymierzenia kary w przypadkach, gdzie społeczna szkodliwość czynu nie jest znaczna, a cele kary mogą zostać osiągnięte poprzez zastosowanie innych środków. Dzięki temu możliwe jest lepsze dostosowanie reakcji karnej do indywidualnych okoliczności sprawy, co sprzyja bardziej humanitarnemu i efektywnemu systemowi wymiaru sprawiedliwości.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 734.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

zabezpieczenie miejsca

miejsce niebezpieczne

życie człowieka

zdrowie człowieka

obowiązek zabezpieczenia

odpowiednie zabezpieczenie