Art. 197. Odstąpienie od czarteru wskutek wojny, zamieszek i decyzji władz

Każda ze stron może odstąpić od umowy czarteru na czas, jeżeli wskutek wybuchu wojny, zamieszek lub zarządzenia władz osiągnięcie celu, dla którego zawarto umowę, stało się niemożliwe, a zmiana tych okoliczności w rozsądnym czasie nie jest prawdopodobna.

Komentarz do Art. 197.

Przepis określa, kiedy każda ze stron może odstąpić od umowy czarteru na czas. Uprawnienie to powstaje w razie wystąpienia określonych, nadzwyczajnych okoliczności, jeżeli ich skutkiem jest niemożność osiągnięcia celu, dla którego zawarto umowę.

Wymienione zostały trzy rodzaje zdarzeń:

wybuch wojny,
zamieszki,
zarządzenie władz.

Samo wystąpienie jednego z tych zdarzeń nie wystarcza jednak do odstąpienia od umowy. Musi ono doprowadzić do tego, że osiągnięcie umówionego celu stało się niemożliwe. Przepis wymaga więc związku między daną okolicznością a niemożnością realizacji celu czarteru. Nie chodzi o samo utrudnienie wykonania umowy ani o niedogodność, lecz o sytuację, w której osiągnięcie celu nie jest możliwe.

Dodatkową przesłanką jest brak prawdopodobieństwa zmiany tych okoliczności w rozsądnym czasie. Oznacza to, że należy uwzględnić nie tylko aktualny stan, lecz także przewidywaną trwałość przeszkody. Jeżeli można oczekiwać, że okoliczności ulegną zmianie w rozsądnym czasie, przesłanka ta nie zostaje spełniona.

Znaczenie praktyczne przepisu polega na tym, że w opisanej sytuacji każda ze stron otrzymuje możliwość odstąpienia od umowy. Uprawnienie nie jest zastrzeżone wyłącznie dla jednej strony i może zostać powiązane zarówno z wydarzeniami o charakterze wojennym lub społecznym, jak i z decyzją władz. Konieczne jest jednak łączne wystąpienie wskazanej okoliczności, niemożliwości osiągnięcia celu umowy oraz braku prawdopodobnej zmiany sytuacji w rozsądnym czasie.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt wydany przez SEJM, Dziennik Ustaw z 2001 r. poz. 1545.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 196.Art. 198.