Art. 593. k.c. Prawo odkupu

§ 1. Prawo odkupu może być zastrzeżone na czas nieprzenoszący lat pięciu; termin dłuższy ulega skróceniu do lat pięciu.

§ 2. Prawo odkupu wykonywa się przez oświadczenie sprzedawcy złożone kupującemu. Jeżeli zawarcie umowy sprzedaży wymagało zachowania szczególnej formy, oświadczenie o wykonaniu prawa odkupu powinno być złożone w tej samej formie.

Komentarz do Art. 593. kc

Art. 593 Kodeksu cywilnego reguluje instytucję prawa odkupu, która jest jednym z instrumentów umożliwiających sprzedawcy ponowne nabycie sprzedanej rzeczy. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do tego przepisu.

1. Czas trwania prawa odkupu

Zgodnie z art. 593 § 1 Kodeksu cywilnego, prawo odkupu może być zastrzeżone na czas nieprzekraczający pięciu lat. Jeżeli strony umowy sprzedaży zastrzegły dłuższy termin, ulega on automatycznemu skróceniu do pięciu lat. Jest to przepis bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że strony nie mogą go zmienić na swoją korzyść.

2. Sposób wykonania prawa odkupu

Prawo odkupu wykonuje się przez złożenie odpowiedniego oświadczenia przez sprzedawcę kupującemu. Oświadczenie to musi być jednoznaczne i wyraźne, aby nie budziło wątpliwości co do intencji sprzedawcy.

3. Forma oświadczenia

Jeżeli umowa sprzedaży wymagała zachowania szczególnej formy (np. aktu notarialnego w przypadku nieruchomości), oświadczenie o wykonaniu prawa odkupu również musi być złożone w tej samej formie. Jest to istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa obrotu prawnego, ponieważ zapewnia, że obie strony są świadome i zgadzają się na warunki odkupu w sposób formalnie potwierdzony.

4. Skutki prawne

Wykonanie prawa odkupu powoduje, że umowa sprzedaży zostaje niejako „odwrócona” i sprzedawca ponownie staje się właścicielem rzeczy. Kupujący jest zobowiązany do zwrotu rzeczy, a sprzedawca do zwrotu ceny sprzedaży oraz ewentualnych kosztów związanych z nabyciem rzeczy przez kupującego.

5. Praktyczne zastosowanie

Prawo odkupu jest często stosowane w umowach sprzedaży nieruchomości, gdzie sprzedawca chce zabezpieczyć sobie możliwość ponownego nabycia nieruchomości w przyszłości. Może to być korzystne w sytuacjach, gdy sprzedawca przewiduje możliwość zmiany okoliczności, które skłoniły go do sprzedaży.

6. Ograniczenia i ryzyka

Należy pamiętać, że prawo odkupu może wprowadzać pewne ograniczenia dla kupującego, który przez okres trwania prawa odkupu nie ma pełnej swobody w dysponowaniu nabytą rzeczą. Może to wpływać na wartość rynkową rzeczy oraz na decyzje inwestycyjne kupującego.

Podsumowanie

Art. 593 Kodeksu cywilnego wprowadza mechanizm prawa odkupu, który jest narzędziem ochrony interesów sprzedawcy. Przepis ten jest precyzyjny i jasno określa warunki oraz formę wykonania prawa odkupu, co ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa i pewności obrotu prawnego. W praktyce, zarówno sprzedawcy, jak i kupujący powinni dokładnie rozważyć konsekwencje zastrzeżenia prawa odkupu w umowie sprzedaży.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

prawo odkupu

termin dłuższy

umowa sprzedaży

szczególna forma

wykonanie praw

zachowanie formy

Art. 592. kc Art. 594. kc