Art. 505. k.c. Wyłączenie potrącenia

Nie mogą być umorzone przez potrącenie:

1) wierzytelności nieulegające zajęciu;

2) wierzytelności o dostarczenie środków utrzymania;

3) wierzytelności wynikające z czynów niedozwolonych;

4) wierzytelności, co do których potrącenie jest wyłączone przez przepisy szczególne.

Komentarz do Art. 505. kc

Art. 505 Kodeksu cywilnego stanowi istotne ograniczenie w zakresie możliwości umarzania wierzytelności przez potrącenie. Przepis ten wymienia cztery kategorie wierzytelności, które nie mogą być umorzone w ten sposób. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do każdej z tych kategorii:

Wierzytelności nieulegające zajęciu:
- Wierzytelności te są chronione przed zajęciem przez komornika w postępowaniu egzekucyjnym. Przykładem mogą być wynagrodzenia za pracę do pewnej wysokości, świadczenia alimentacyjne, czy niektóre świadczenia socjalne. Zakaz potrącenia ma na celu ochronę podstawowych środków utrzymania dłużnika, które są niezbędne do jego egzystencji.
Wierzytelności o dostarczenie środków utrzymania:
- Do tej kategorii zaliczają się przede wszystkim wierzytelności alimentacyjne. Potrącenie takich wierzytelności mogłoby prowadzić do sytuacji, w której osoba uprawniona do alimentów nie otrzymałaby środków niezbędnych do życia. Przepis ten ma na celu ochronę interesów osób, które są zależne od takich świadczeń.
Wierzytelności wynikające z czynów niedozwolonych:
- Wierzytelności te powstają w wyniku szkód wyrządzonych przez działania sprzeczne z prawem (delikty). Zakaz potrącenia w tym przypadku ma na celu zapewnienie, że osoba poszkodowana otrzyma pełne odszkodowanie za doznane szkody. Potrącenie mogłoby bowiem prowadzić do sytuacji, w której sprawca szkody unikałby odpowiedzialności finansowej za swoje działania.
Wierzytelności, co do których potrącenie jest wyłączone przez przepisy szczególne:
- W polskim systemie prawnym istnieją różne przepisy szczególne, które mogą wyłączać możliwość potrącenia określonych wierzytelności. Przykładem mogą być przepisy dotyczące niektórych zobowiązań podatkowych czy składek na ubezpieczenia społeczne. Przepisy te mają na celu ochronę interesów publicznych lub specyficznych grup wierzycieli.

Podsumowując, art. 505 Kodeksu cywilnego wprowadza istotne ograniczenia w zakresie potrącenia wierzytelności, mając na celu ochronę interesów osób, które są w szczególny sposób narażone na negatywne skutki takiego potrącenia. Przepis ten stanowi wyraz dbałości ustawodawcy o zapewnienie minimalnego poziomu ochrony socjalnej oraz sprawiedliwości w stosunkach cywilnoprawnych.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

przepis szczególny

Art. 504. kc Art. 506. kc