Art. 383. k.c. Regres wierzycieli uprawnionych do świadczenia niepodzielnego

Jeżeli jeden z wierzycieli uprawnionych do świadczenia niepodzielnego przyjął świadczenie, jest on odpowiedzialny względem pozostałych wierzycieli według tych samych zasad co wierzyciel solidarny.

Komentarz do Art. 383. kc

Art. 383 Kodeksu cywilnego odnosi się do sytuacji, w której mamy do czynienia z wielością wierzycieli uprawnionych do świadczenia niepodzielnego. Świadczenie niepodzielne to takie, które ze względu na swoją naturę lub cel nie może być spełnione częściowo, a więc musi być wykonane w całości na rzecz wszystkich wierzycieli.

Komentarz do art. 383 KC:

Charakter świadczenia niepodzielnego: Świadczenie niepodzielne to takie, które nie może być spełnione w częściach bez zmiany jego istoty lub wartości. Przykładem może być przeniesienie własności nieruchomości, gdzie nie jest możliwe podzielenie nieruchomości na części odpowiadające udziałom poszczególnych wierzycieli.
Wielu wierzycieli: Przepis ten dotyczy sytuacji, w której kilku wierzycieli jest uprawnionych do jednego świadczenia niepodzielnego. W takim przypadku, każdy z wierzycieli ma prawo żądać spełnienia całego świadczenia, ale spełnienie świadczenia na rzecz jednego z nich zwalnia dłużnika wobec pozostałych.
Przyjęcie świadczenia przez jednego z wierzycieli: Jeżeli jeden z wierzycieli przyjmie świadczenie, to na mocy art. 383 KC staje się on odpowiedzialny wobec pozostałych wierzycieli. Odpowiedzialność ta jest analogiczna do odpowiedzialności wierzyciela solidarnego, co oznacza, że wierzyciel, który przyjął świadczenie, musi rozliczyć się z pozostałymi wierzycielami zgodnie z ich udziałami.
Odpowiedzialność według zasad solidarności: Wierzyciel, który przyjął świadczenie, odpowiada wobec pozostałych wierzycieli tak, jakby był wierzycielem solidarnym. Oznacza to, że musi on przekazać pozostałym wierzycielom ich należne części świadczenia. W praktyce może to oznaczać konieczność wypłaty odpowiednich sum pieniężnych lub przekazania części rzeczy, jeżeli jest to możliwe.
Praktyczne konsekwencje: W praktyce oznacza to, że wierzyciel, który przyjął świadczenie, nie może zatrzymać całego świadczenia dla siebie, ale musi rozliczyć się z pozostałymi wierzycielami. Jeżeli tego nie uczyni, może być pozwany przez innych wierzycieli o wydanie należnych im części świadczenia.
Ochrona interesów wierzycieli: Przepis ten ma na celu ochronę interesów wszystkich wierzycieli uprawnionych do świadczenia niepodzielnego, zapewniając, że każdy z nich otrzyma swoją należną część świadczenia, nawet jeśli świadczenie zostało spełnione tylko na rzecz jednego z nich.

Podsumowując, art. 383 Kodeksu cywilnego wprowadza mechanizm odpowiedzialności jednego z wierzycieli wobec pozostałych w przypadku przyjęcia przez niego świadczenia niepodzielnego. Ma to na celu zapewnienie sprawiedliwego podziału świadczenia między wszystkich uprawnionych wierzycieli.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

wierzyciel solidarny

świadczenie niepodzielne

odpowiedzialność wierzyciela

wierzyciel pozostałych

zasady odpowiedzialności

świadczenie

Art. 382. kc Art. 383¹. kc