Przejdź do treści

Rozporządzenie

w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwrotu pomocy technicznej zawartej w Programie Operacyjnym "Rybactwo i Morze"

Akt obowiązującyDz.U.2016.1767Uchwalono: Tekst ogłoszony

Tekst aktu: wydany przez Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, Dziennik Ustaw z 2016 r. poz. 1767.Opracowanie: indeksy rzeczowe, interpretacje przepisów i powiązania z orzecznictwem - Kancelarium.

Spis treści (24)

§ 1. Warunki i tryb przyznawania, wypłaty i zwrotu pomocy technicznej

Rozporządzenie określa szczegółowe warunki i tryb przyznawania, wypłaty i zwrotu pomocy technicznej, zawartej w Programie Operacyjnym „Rybactwo i Morze”, zwanym dalej „programem operacyjnym”, w tym:

1) katalog beneficjentów;
2) tryb i termin składania wniosków o dofinansowanie oraz wniosków o płatność;
3) szczegółowe wymagania, jakim powinny odpowiadać wnioski o dofinansowanie oraz wnioski o płatność;
4) szczegółowe wymagania, jakim powinna odpowiadać umowa o dofinansowanie;
5) koszty kwalifikowalne w ramach pomocy technicznej.

§ 2. Cele realizacji operacji objętych pomocą techniczną

Pomoc techniczną przyznaje się na realizację operacji mających na celu:

1) efektywne zarządzanie programem operacyjnym, wraz z jego przygotowaniem i wdrażaniem działań objętych programem operacyjnym;
2) przeprowadzanie kontroli, o których mowa w art. 27 ust. 1 pkt 1 lub art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, zwanej dalej „ustawą”;
3) właściwe monitorowanie i ewaluację programu operacyjnego.

§ 3. Podmioty uprawnione do pomocy technicznej

Pomoc techniczną przyznaje się następującym podmiotom:

1) Ministerstwu Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej;
2) Ministerstwu Finansów;
3) Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwanej dalej „instytucją pośredniczącą”;
4) samorządom województw.

§ 4. Forma i warunki zwrotu kosztów kwalifikowalnych

1. Pomoc techniczną przyznaje się w formie zwrotu kosztów kwalifikowalnych poniesionych na realizację operacji:
1) w wysokości do 100% tych kosztów;
2) od dnia zawarcia umowy o dofinansowanie;
3) zgodnie z przepisami o zamówieniach publicznych, w przypadku gdy przepisy te mają zastosowanie.
2. Koszty kwalifikowalne poniesione na realizację operacji w ramach pomocy technicznej określa załącznik do rozporządzenia.

§ 6. Kolejność i tryb składania wniosków o dofinansowanie

1. Pomoc techniczna przysługuje według kolejności złożenia wniosków o dofinansowanie.
2. Wniosek o dofinansowanie składa się do dnia 31 marca 2023 r.
3. Wniosek o dofinansowanie składa się, począwszy od następnego dnia roboczego następującego po dniu, w którym wzór tego wniosku został udostępniony zgodnie z art. 13 ust. 6 pkt 3 lit. a ustawy.
4. Wniosek o dofinansowanie składa się, w formie pisemnej, w postaci papierowej, w siedzibie instytucji pośredniczącej, albo przesyłką rejestrowaną nadaną w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu przepisów prawa pocztowego, zwanego dalej „operatorem wyznaczonym”.
5. Złożenie wniosku o dofinansowanie w siedzibie instytucji pośredniczącej potwierdza się na piśmie, wskazując datę i godzinę wpływu wniosku oraz opatrując pieczęcią instytucji pośredniczącej i podpisem osoby przyjmującej wniosek.
6. W przypadku wniosku o dofinansowanie, który został złożony przesyłką rejestrowaną nadaną w placówce pocztowej operatora wyznaczonego, dniem złożenia wniosku jest data stempla pocztowego.

§ 7. Dane we wniosku i dokument elektroniczny

1. Poza informacjami, o których mowa w art. 13 ust. 3 ustawy, wniosek o dofinansowanie zawiera dane niezbędne do przyznania pomocy technicznej:
1) numer identyfikacji podatkowej (NIP) wnioskodawcy, jeżeli został nadany;
2) numer identyfikacyjny wnioskodawcy z Krajowego Rejestru Urzędowego Podmiotów Gospodarki Narodowej (REGON);
3) zestawienie rzeczowo-finansowe;
4) oświadczenia lub zobowiązania wnioskodawcy związane z pomocą techniczną;
5) informację o załącznikach dołączanych do wniosku.
2. Do wniosku o dofinansowanie dołącza się dokument elektroniczny zawierający treść wniosku, zapisany, w sposób umożliwiający edycję danych, na informatycznym nośniku danych.

§ 8. Usuwanie braków i zmiany we wniosku o dofinansowanie

1. W przypadku gdy wniosek o dofinansowanie nie został wypełniony we wszystkich pozycjach lub nie dołączono do niego wymaganych dokumentów, instytucja pośrednicząca wzywa wnioskodawcę do usunięcia braków lub złożenia wyjaśnień, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
2. W przypadku gdy wnioskodawca pomimo wezwania, o którym mowa w ust. 1, nie usunął braków lub nie złożył wyjaśnień w wyznaczonym terminie, instytucja pośrednicząca ponownie wzywa wnioskodawcę do usunięcia braków lub złożenia wyjaśnień, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
3. W przypadku gdy wnioskodawca pomimo ponownego wezwania do usunięcia braków lub złożenia wyjaśnień, o którym mowa w ust. 2, nie dokonał ich w terminie, instytucja pośrednicząca nie przyznaje pomocy technicznej; przepisy art. 19 ust. 2 i 3 ustawy stosuje się odpowiednio.
4. W przypadku wystąpienia we wniosku o dofinansowanie oczywistych omyłek pisarskich lub rachunkowych, instytucja pośrednicząca może dokonać ich poprawy, informując jednocześnie wnioskodawcę o wprowadzonych zmianach.
5. Wniosek o dofinansowanie nie może być zmieniany przez wnioskodawcę, z wyłączeniem:
1) zmian wynikających z wezwań instytucji pośredniczącej;
2) jednej zmiany, która nie spowoduje zmiany celów operacji wskazanych we wniosku o dofinansowanie lub nie spowoduje zwiększenia kwoty pomocy technicznej.
6. Wnioskodawca przekazuje instytucji pośredniczącej informacje o zmianach w zakresie danych objętych wnioskiem o dofinansowanie niezwłocznie po ich zaistnieniu.

§ 9. Wstrzymanie i wydłużenie terminu rozpatrywania wniosku

1. Wezwanie przez instytucję pośredniczącą wnioskodawcy do wykonania określonych czynności w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy technicznej wstrzymuje bieg terminu rozpatrywania wniosku o dofinansowanie do czasu wykonania przez wnioskodawcę tych czynności.
2. Jeżeli w trakcie rozpatrywania wniosku o dofinansowanie jest niezbędne uzyskanie dodatkowych wyjaśnień lub opinii innego podmiotu lub zajdą nowe okoliczności budzące wątpliwości co do możliwości przyznania pomocy technicznej, termin rozpatrywania wniosku o dofinansowanie wydłuża się o czas niezbędny do uzyskania wyjaśnień lub opinii, o czym instytucja pośrednicząca informuje wnioskodawcę na piśmie.

§ 10. Przedłużenie terminu wykonania czynności na wniosek

Instytucja pośrednicząca, na prośbę wnioskodawcy wyrażoną w formie pisemnej, w postaci papierowej, wyraża zgodę na przedłużenie terminu wykonania przez wnioskodawcę określonych czynności w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy technicznej, jednak nie więcej niż o 21 dni od dnia doręczenia zgody instytucji pośredniczącej, pod warunkiem, że wnioskodawca uprawdopodobni wystąpienie okoliczności uzasadniających wydłużenie terminu wykonania tych czynności.

§ 11. Przywrócenie terminu wykonania czynności

1. W razie uchybienia terminu wykonania przez wnioskodawcę określonych czynności w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy technicznej instytucja pośrednicząca, na prośbę wnioskodawcy, przywraca termin wykonania tych czynności, jeżeli wnioskodawca:
1) w terminie 14 dni od ostatniego dnia wyznaczonego do wykonania czynności wniósł pisemną prośbę o przywrócenie terminu;
2) jednocześnie z wniesieniem prośby o przywrócenie terminu dopełnił czynności, dla których termin był określony;
3) uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.
2. Przywrócenie terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu jest niedopuszczalne.

§ 12. Zawarcie umowy o dofinansowanie

1. W przypadku pozytywnego rozpatrzenia wniosku o dofinansowanie instytucja pośrednicząca, w terminie 14 dni od dnia rozpatrzenia tego wniosku, informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, w postaci papierowej, o wysokości przyznanej pomocy technicznej i przesyła mu podpisany przez instytucję pośredniczącą projekt umowy o dofinansowanie oraz wzywa go do zawarcia umowy o dofinansowanie, w terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma.
2. Umowę o dofinansowanie zawiera się:
1) w siedzibie instytucji pośredniczącej albo
2) przez odesłanie instytucji pośredniczącej, w terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma, o którym mowa w ust. 1, podpisanej przez wnioskodawcę umowy o dofinansowanie.
3. W przypadku gdy wnioskodawca nie stawił się w wyznaczonym przez instytucję pośredniczącą terminie w celu zawarcia umowy o dofinansowanie albo odmówił jej podpisania, albo nie odesłał instytucji pośredniczącej podpisanej umowy o dofinansowanie, instytucja pośrednicząca nie przyznaje pomocy technicznej, chyba że wnioskodawca podpisał umowę o dofinansowanie w innym terminie uzgodnionym z instytucją pośredniczącą, nie dłuższym niż 21 dni od dnia, na który został wyznaczony poprzedni termin zawarcia umowy o dofinansowanie.
4. W przypadku nieprzyznania pomocy technicznej w związku z niedopełnieniem warunków, o których mowa w ust. 3, przepisy art. 19 ust. 2 i 3 ustawy stosuje się odpowiednio.

§ 13. Dodatkowe postanowienia umowy o dofinansowanie

1. Poza postanowieniami, o których mowa w art. 17 ust. 1 ustawy, umowa o dofinansowanie zawiera:
1) wskazanie terminu i warunki składania wniosku o płatność;
2) szczegółowe warunki i sposób pomniejszenia wysokości przyznanej pomocy technicznej;
3) warunki zwrotu pomocy technicznej w przypadku naruszenia przez beneficjenta przepisów o zamówieniach publicznych;
4) tryb postępowania w razie wystąpienia okoliczności siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, w przypadku których nie jest wymagany zwrot pomocy technicznej;
5) zobowiązania beneficjenta dotyczące:
a) osiągnięcia celu operacji i zachowania tego celu przez 5 lat,
b) ograniczeń lub warunków obowiązujących przez 5 lat w zakresie:
 przenoszenia własności lub posiadania rzeczy nabytych w ramach realizacji operacji lub sposobu ich wykorzystania,
 sposobu lub miejsca prowadzenia kontroli związanych z przyznaną pomocą techniczną,
c) umożliwienia przeprowadzenia kontroli związanych z przyznaną pomocą techniczną przez 5 lat,
d) przechowywania przez 5 lat dokumentów związanych z przyznaną pomocą techniczną,
e) informowania przez 5 lat instytucję pośredniczącą o okolicznościach mogących mieć wpływ na wykonanie umowy.
2. Pięcioletni okres, którego dotyczą zobowiązania, o których mowa w ust. 1 pkt 5, liczy się od dnia dokonania płatności końcowej.

§ 14. Ewidencja księgowa i dokumentacja finansowa

1. Beneficjent prowadzi wyodrębnioną ewidencję księgową oraz dokumentację finansowo-księgową, w sposób umożliwiający identyfikację poszczególnych operacji księgowych, zgodnie z przepisami o rachunkowości.
2. W przypadku gdy zdarzenie powodujące poniesienie kosztów kwalifikowalnych nie zostało uwzględnione w wyodrębnionej ewidencji księgowej oraz w dokumentacji finansowo-księgowej, o których mowa w ust. 1, koszty te podlegają zwrotowi w wysokości określonej w § 4 ust. 1 pkt 1, pomniejszonej o 10%.

§ 15. Składanie wniosku o płatność i warunki wypłaty

1. Wniosek o płatność składa się, w formie pisemnej, w postaci papierowej, w siedzibie instytucji pośredniczącej albo przesyłką rejestrowaną nadaną w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego; przepisy § 6 ust. 5 i 6 stosuje się odpowiednio.
2. Wniosek o płatność dotyczy zwrotu kosztów kwalifikowalnych poniesionych na realizację operacji albo jej części.
3. Środki finansowe z tytułu pomocy technicznej są wypłacane, jeżeli beneficjent:
1) zrealizował operację albo jej część;
2) udokumentował zrealizowanie operacji albo jej części, w tym poniesienie kosztów kwalifikowalnych z tym związanych.
4. Płatność obejmuje koszty kwalifikowalne poniesione na realizację operacji w wysokości określonej w umowie o dofinansowanie.
5. Wykonanie zakresu rzeczowego operacji zgodnie z umową o dofinansowanie, w tym poniesienie przez beneficjenta kosztów kwalifikowalnych na realizację operacji, oraz złożenie wniosku o płatność końcową nastąpi nie później niż do dnia 28 lutego 2024 r.

§ 16. Dokumenty dołączane do wniosku o płatność

Do wniosku o płatność dołącza się:

1) poświadczone za zgodność z oryginałem przez pracownika instytucji pośredniczącej lub pracownika beneficjenta kopie:
a) faktur lub dokumentów księgowych o równoważnej wartości dowodowej wraz z dowodami zapłaty,
b) dokumentów związanych z przeprowadzonym postępowaniem o udzielenie zamówienia publicznego – w przypadku gdy wymaga tego specyfika operacji;
2) zestawienie rzeczowo-finansowe operacji;
3) oświadczenie beneficjenta lub inny dokument zawierający informację o numerze rachunku bankowego, na który mają być przekazane środki finansowe – w przypadku pierwszego wniosku o płatność;
4) dokument elektroniczny zawierający treść wniosku, zapisany, w sposób umożliwiający edycję danych, na informatycznym nośniku danych.

§ 17. Rozpatrywanie wniosku o płatność i usuwanie braków

1. W przypadku gdy wniosek o płatność nie został złożony w terminie określonym w umowie o dofinansowanie, instytucja pośrednicząca wzywa beneficjenta, w formie pisemnej, w postaci papierowej, do złożenia wniosku o płatność, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
2. W przypadku gdy wniosek o płatność nie został złożony w terminie, o którym mowa w ust. 1, instytucja pośrednicząca nie wypłaca pomocy technicznej.
3. W przypadku gdy wniosek o płatność nie został prawidłowo wypełniony lub nie dołączono do niego wymaganych dokumentów, instytucja pośrednicząca wzywa beneficjenta do usunięcia braków lub złożenia wyjaśnień, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
4. W przypadku gdy beneficjent, pomimo wezwania, o którym mowa w ust. 3, nie usunął braków lub nie złożył wyjaśnień w wyznaczonym terminie, instytucja pośrednicząca ponownie wzywa beneficjenta do usunięcia braków lub złożenia wyjaśnień, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
5. W przypadku gdy beneficjent, pomimo ponownego wezwania, o którym mowa w ust. 4, nie usunął braków lub nie złożył wyjaśnień w wyznaczonym terminie, instytucja pośrednicząca:
1) rozpatruje wniosek o płatność w zakresie, w jakim został prawidłowo wypełniony i udokumentowany, jeżeli cel operacji został osiągnięty lub może zostać osiągnięty do dnia złożenia wniosku o płatność końcową, i w tym zakresie wypłaca pomoc techniczną, albo
2) nie wypłaca pomocy technicznej, jeżeli wniosek o płatność nie może zostać rozpatrzony w zakresie poniesionych kosztów.
6. W przypadku wystąpienia we wniosku o płatność oczywistych omyłek pisarskich lub rachunkowych instytucja pośrednicząca może dokonać ich poprawy, informując jednocześnie wnioskodawcę o wprowadzonych zmianach.
7. Instytucja pośrednicząca rozpatruje wniosek o płatność w terminie 60 dni od dnia złożenia tego wniosku.
8. W przypadku nierozpatrzenia wniosku o płatność w terminie, o którym mowa w ust. 7, instytucja pośrednicząca zawiadamia beneficjenta o przyczynach zwłoki, określając nowy termin rozpatrzenia wniosku o płatność, nie dłuższy jednak niż 14 dni.
9. Do trybu rozpatrywania wniosku o płatność przepisy § 9–11 stosuje się odpowiednio.

§ 19. Pomoc techniczna dla instytucji pośredniczącej

1. W przypadku gdy wnioskodawcą jest instytucja pośrednicząca:
1) pomoc techniczną przyznaje instytucja zarządzająca, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy, zwana dalej „instytucją zarządzającą”;
2) umowę o dofinansowanie zawiera się w siedzibie instytucji zarządzającej;
3) wniosek o płatność składa się do instytucji zarządzającej.
2. Do przyznawania pomocy technicznej przez instytucję zarządzającą przepisy § 5–18 stosuje się odpowiednio.

§ 20. Przesłanki i tryb zwrotu pomocy technicznej

1. Pomoc techniczna wypłacona beneficjentowi podlega zwrotowi, jeżeli beneficjent:
1) zaprzestał realizacji operacji albo zmienił cel realizacji operacji w okresie 5 lat od dnia dokonania płatności końcowej lub
2) uniemożliwia przeprowadzenie kontroli związanych z przyznaną pomocą techniczną przez okres 5 lat od dnia dokonania płatności końcowej, lub
3) naruszył przepisy o zamówieniach publicznych w sposób, który miał albo mógłby mieć wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia publicznego.
2. Ustalenie kwoty pomocy technicznej podlegającej zwrotowi następuje z uwzględnieniem rodzaju stwierdzonego uchybienia, o którym mowa w ust. 1, i postanowień umowy o dofinansowanie, o której mowa w § 13.
3. Dochodzenie zwrotu pomocy technicznej wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia wypłaty tej pomocy następuje w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

§ 21. Obliczanie i zachowanie terminów postępowania

1. Obliczania i oznaczania terminów związanych z wykonywaniem czynności w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy technicznej i wypłaty środków finansowych z tytułu tej pomocy dokonuje się zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego dotyczącymi terminów.
2. Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem złożono pismo w siedzibie instytucji właściwej do przyznania pomocy technicznej lub nadano pismo w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego.

§ 22. Uznanie wcześniejszych wydatków i kosztów kwalifikowalnych

1. W przypadku przyznania pomocy technicznej, środki finansowe wydatkowane na realizację programu operacyjnego przed dniem wejścia w życie rozporządzenia uznaje się za wydatkowane zgodnie z przepisami tego rozporządzenia.
2. Do kosztów kwalifikowalnych zalicza się również koszty związane z realizacją operacji poniesione przed dniem zawarcia umowy o dofinansowanie, lecz nie wcześniej niż od dnia:
1) 1 stycznia 2015 r. – w przypadku:
a) Ministerstwa Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej,
b) Ministerstwa Finansów;
2) 1 stycznia 2016 r. – w przypadku:
a) instytucji pośredniczącej,
b) samorządów województw.

Załącznik

KOSZTY KWALIFIKOWALNE PONIESIONE NA REALIZACJĘ OPERACJI W RAMACH POMOCY TECHNICZNEJ 1. Koszty osobowe pracowników odpowiedzialnych za realizację zadań określonych w art. 59 rozporządzenia Parla- mentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europej- skiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Fundu- szu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządze- nie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 320, z późn. zm.) oraz zadań określonych w art. 78 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 508/2014 z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie Europejskie- go Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenia Rady (WE) nr 2328/2003, (WE) nr 861/2006, (WE) nr 1198/2006 i (WE) nr 791/2007 oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1255/2011 (Dz. Urz. UE L 149 z 20.05.2014, str. 1, z późn. zm.), obejmujące koszty: 1) wynagrodzeń brutto i dodatkowych wynagrodzeń rocznych brutto wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne płaconymi przez pracodawcę oraz składkami na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowni- czych oraz wypłat z funduszu nagród, premii, nagród, dodatków zadaniowych i dodatków motywacyjnych, jeżeli wy- nikają z regulaminu wynagradzania instytucji; 2) podnoszenia kwalifikacji pracowników, w tym udziału w studiach co najmniej drugiego stopnia, studiach podyplo- mowych, kursach, szkoleniach, stażach i innych formach kształcenia; 3) organizacji staży i wyjazdów studyjnych; 4) delegacji służbowych, w tym przejazdów, diet, zakwaterowania i opłat parkingowych. 2. Koszty organizacyjne i administracyjne związane z realizacją programu operacyjnego: 1) związane z powołaniem i funkcjonowaniem Komitetu Monitorującego i jego grup roboczych, takie jak koszty: a) organizacji posiedzeń, b) obsługi techniczno-administracyjnej, c) uczestnictwa przewodniczącego, członków oraz zaproszonych ekspertów w tych posiedzeniach, zakwaterowania i przejazdów, z wyłączeniem transportu lotniczego; 2) tłumaczeń; 3) przygotowania dokumentacji dotyczącej operacji w ramach pomocy technicznej; 4) organizacji, obsługi techniczno-administracyjnej oraz udziału w konferencjach, szkoleniach oraz spotkaniach konsul- tacyjno-informacyjnych, w tym dotyczących budowy i funkcjonowania krajowej sieci obszarów rybackich i obszarów akwakultury, zakwaterowania i przejazdów; 5) operacji na rachunkach bankowych oraz wydawania zaświadczeń, które dołącza się do wniosku o dofinansowanie; 6) przesyłek pocztowych. 3. Koszty działań z zakresu promocji i informacji programu operacyjnego: 1) przygotowania i realizacji kampanii informacyjnych i promocyjnych: a) przygotowania, modyfikacji i uaktualniania planu działań promocyjnych i informacyjnych oraz strategii komuni- kacji, b) zakupu, opracowania, druku, powielania, publikacji oraz dystrybucji materiałów informacyjnych i promocyjnych; 2) uruchomienia i utrzymania infolinii, serwisów oraz punktów informacyjnych; 3) związane z budową, modyfikacją, rozwojem, utrzymaniem i promocją portali i stron internetowych, w tym hostingu i utrzymania domen; 4) publikacji prasowych i publikacji w mediach elektronicznych; 5) nabycia praw autorskich; 6) organizacji i obsługi szkoleń, warsztatów, seminariów i konferencji, zakwaterowania oraz przejazdów; 7) przeprowadzania badań opinii publicznej. 4. Inne niż wymienione w ust. 1–3 koszty związane z realizacją programu operacyjnego, takie jak koszty: 1) zamknięcia pomocy w ramach Programu Operacyjnego „Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007–2013” lub programu operacyjnego; 2) przygotowania do przyszłego okresu programowania, organizacji i obsługi techniczno-administracyjnej konferencji oraz spotkań konsultacyjno-informacyjnych, zakwaterowania oraz przejazdów; 3) przygotowania analiz, badań, ocen i sprawozdań, z udziałem ekspertów zewnętrznych, zakwaterowania oraz przejaz- dów, w celu opracowania optymalnego systemu wdrażania i zarządzania programem operacyjnym; 4) oceny operacji w ramach pomocy technicznej; 5) prowadzenia audytów lub kontroli w zakresie programu operacyjnego; 6) adaptacji, remontów, budowy i rozbudowy pomieszczeń biurowych i konferencyjnych, w tym prac projektowych, ponoszonych w okresie realizacji programu operacyjnego proporcjonalnie do ich wykorzystania na potrzeby realizacji zadań z zakresu programu operacyjnego; 7) najmu i utrzymania pomieszczeń biurowych proporcjonalnie do liczby pracowników wykonujących czynności przy realizacji programu operacyjnego albo proporcjonalnie do kubatury pomieszczeń zajmowanych przez tych pracowni- ków; 8) opłat za zużytą energię elektryczną, cieplną, gazową i wodę, proporcjonalnie do liczby pracowników wykonujących czynności przy realizacji programu operacyjnego albo proporcjonalnie do kubatury pomieszczeń zajmowanych przez tych pracowników; 9) najmu pomieszczeń innych niż wymienione w pkt 7, sal konferencyjnych, sprzętu multimedialnego i nagłośnienia; 10) przygotowania i przeprowadzania postępowań o udzielenie zamówienia publicznego; 11) zakupu, instalacji, rozbudowy i utrzymania systemów informatycznych służących zarządzaniu, wdrażaniu, kontroli, monitorowaniu i ocenie programu operacyjnego; 12) zakupu, leasingu oraz eksploatacji i serwisu sprzętu informatycznego, teleinformatycznego, audiowizualnego oraz urządzeń telekomunikacyjnych; 13) zakupu materiałów i wyposażenia, środków czystości oraz artykułów spożywczych dla pracowników wykonujących czynności przy realizacji programu operacyjnego; 14) zakupu i instalacji oprogramowania i licencji; 15) zakupu usług telekomunikacyjnych; 16) najmu, leasingu lub użytkowania środków transportu na potrzeby przygotowania, zarządzania, wdrażania, kontroli, monitorowania i oceny programu operacyjnego, wraz z ich ubezpieczeniem i niezbędnymi naprawami; 17) konserwacji i serwisu sprzętu oraz wyposażenia zakupionego w ramach pomocy technicznej; 18) ubezpieczenia sprzętu zakupionego w ramach pomocy technicznej; 19) umów zlecenia lub umów o dzieło zawieranych w celu przygotowania i realizacji programu operacyjnego.