Załącznik

WYKAZ INDEKSÓW 1) All Ords – w Związku Australijskim; 2) ATX – w Republice Austrii; 3) BEL 20 – w Królestwie Belgii; 4) BIST 30 – w Republice Turcji; 5) CAC 40 – w Republice Francuskiej; 6) DAX – w Republice Federalnej Niemiec; 7) Euro STOXX 50 – indeks międzynarodowy; 8) Dow Jones Industrial Average – w Stanach Zjednoczonych Ameryki; 9) AEX – w Królestwie Niderlandów; 10) Euronext 100 – indeks międzynarodowy; 11) FTSE 100 – w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej; 12) FTSE 250 – w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej; 13) Hang Seng – w Specjalnym Regionie Administracyjnym Hongkong; 14) IBEX 35 – w Królestwie Hiszpanii; 15) S&P/BMV IPC – w Meksykańskich Stanach Zjednoczonych; 16) MDAX – w Republice Federalnej Niemiec; 17) FTSE MIB – w Republice Włoskiej; 18) NASDAQ – w Stanach Zjednoczonych Ameryki; 19) Nikkei 225 – w Japonii; 20) OMX Stockholm 30 – w Królestwie Szwecji; 21) Russell 2000 – w Stanach Zjednoczonych Ameryki; 22) S&P 500 – w Stanach Zjednoczonych Ameryki; 23) Bovespa – w Federacyjnej Republice Brazylii; 24) SMI – w Konfederacji Szwajcarskiej; 25) S&P/TSX Composite – w Kanadzie; 26) WIG20 – w Rzeczypospolitej Polskiej; 27) WIG20TR – w Rzeczypospolitej Polskiej; 28) mWIG40 – w Rzeczypospolitej Polskiej. SZCZEGÓŁOWE ZASADY OBLICZANIA CAŁKOWITEJ EKSPOZYCJI METODĄ ZAANGAŻOWANIA § 1. Ilekroć w niniejszym załączniku jest mowa o: 1) wartości referencyjnej instrumentu pochodnego – rozumie się przez to wyrażoną w walucie, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy, wartość nominalną instrumentu stanowiącego bazę instrumentu pochodnego lub wartość równoważną wartości nominalnej instrumentu stanowiącego bazę instrumentu pochodnego, wynikającą ze standardu instrumentu pochodnego (wystandaryzowane instrumenty pochodne) lub umowy (niewystandaryzowane instrumenty pochodne); 2) duracji – rozumie się przez to jedną z dwóch miar ryzyka instrumentów opartych na stopie procentowej, stosowaną przez zakład ubezpieczeń w odniesieniu do ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego: a) durację Macaulaya (D) – średnią ważoną liczby lat od dnia sprawozdawczego do dnia zapadalności ekspozycji z tytułu danego instrumentu stanowiącego bazę instrumentu pochodnego, z wagami równymi udziałom płatności za poszczególne okresy w całkowitej wiarygodnie oszacowanej wartości godziwej tego instrumentu przy zastoso- waniu właściwej dla danego instrumentu rentowności do wykupu: D= [∑t× C ] (1 + r) ] ÷ [∑ C (1 + r) gdzie: r – oznacza rentowność do wykupu, C – oznacza wartość strumienia pieniężnego w okresie t, m – oznacza liczbę okresów do terminu wykupu, b) zmodyfikowaną durację Macaulaya (MD) – durację Macaulaya zdyskontowaną za pomocą odpowiedniej dla danego instrumentu bazowego rentowności do wykupu przy założeniu rocznego okresu dyskonta, wyznaczoną zgodnie z wzorem: MD= D 1 + r 3) instrumencie bazowym – rozumie się przez to instrument stanowiący bazę instrumentu pochodnego; 4) lokatach ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego – rozumie się przez to papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego oraz inne instrumenty finansowe, które zgodnie z niniejszym rozporządzeniem stanowią katalog możli- wych lokat środków ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, z wyjątkiem instrumentów finansowych, o których mowa w § 5 i § 6 rozporządzenia. § 2. 1. Dla ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego zakład ubezpieczeń oblicza kwotę zaangażowania w instrument pochodny w odniesieniu do każdego posiadanego przez ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy instrumentu pochodnego, w tym wbudowanego instrumentu pochodnego. 2. Kwota zaangażowania w instrument pochodny obliczona metodą zaangażowania jest równa wartości bezwzględnej wartości rynkowej równoważnej pozycji w instrumencie finansowym stanowiącym bazę instrumentu pochodnego, wyce- nianej tak jak składnik lokat ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego. 3. Jeżeli nie jest możliwe wyznaczenie wartości, o której mowa w ust. 2, kwota zaangażowania w instrument pochodny jest wyznaczana jako większa z dwóch wartości: 1) wartość bezwzględna wartości referencyjnej instrumentu pochodnego; 2) wartość bezwzględna maksymalnej straty, jaką ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy może ponieść z tytułu tego instrumentu pochodnego. 4. W przypadku, o którym mowa w ust. 3, jeżeli wartość maksymalnej straty, jaką ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy może ponieść z tytułu tego instrumentu pochodnego, jest nieograniczona, kwota zaangażowania w instrument pochodny jest wyznaczana jako wartość bezwzględna wartości referencyjnej instrumentu pochodnego. § 3. 1. Wartość rynkowa równoważnej pozycji w instrumencie finansowym stanowiącym bazę instrumentu pochod- nego (WR), o której mowa w § 2 ust. 2, dla poszczególnych rodzajów instrumentów pochodnych jest wyznaczana jako: 1) kontrakty futures: a) kontrakt futures na obligacje: WR= wartość referencyjna kontraktu × wartość rynkowa obligacji najtańszej do dostarczenia wartość nominalna obligacji najtańszej do dostarczenia b) kontrakt futures na stopę procentową: WR= wartość referencyjna kontraktu c) walutowy kontrakt futures, jeżeli jedna z walut jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy: WR= wartość referencyjna kontraktu wyrażona w walucie niebędącej walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy× średni kurs NBP waluty niebędącej walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy d) walutowy kontrakt futures, jeżeli żadna z walut nie jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy: WR= ∑(wartość referencyjna kontraktu futures wyrażona w i-tej walucie × średni kurs NBP i-tej waluty ) e) kontrakt futures na akcje: WR= liczba akcji przypadających na kontrakt× wartość rynkowa jednej akcji f) kontrakt futures na indeks: WR= wartość indeksu× mnożnik kontraktu 2) opcje będące standardowymi instrumentami pochodnymi: a) opcja na obligacje: WR= wartość referencyjna opcji × wartość rynkowa obligacji × współczynnik delta opcji wartość nominalna obligacji b) opcja na akcje spółki: WR= liczba akcji przypadających na opcję × wartość rynkowa jednej akcji× współczynnik delta opcji c) opcja na stopę procentową: WR= wartość referencyjna opcji × współczynnik delta opcji d) opcja na walutę, jeżeli jedna z walut jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy: WR= wartość referencyjna opcji wyrażona w walucie niebędącej walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy × średni kurs NBP waluty niebędącej walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy× współczynnik delta opcji e) opcja na walutę, jeżeli żadna z walut nie jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy: WR= ∑( wartość referencyjna opcji wyrażona w i-tej walucie × średni kurs NBP i-tej waluty× współczynnik delta opcji ) f) opcja na indeks: WR= wartość indeksu× mnożnik dla opcji× współczynnik delta opcji g) opcja na kontrakt futures: WR= liczba kontraktów futures przypadających na opcję × WR dla kontraktu futures × współczynnik delta opcji h) opcja na kontrakt wymiany (swap): WR= liczba kontraktów swap przypadających na opcję × WR dla kontraktu swap × współczynnik delta opcji i) warranty: WR= liczba akcji lub obligacji przypadających na warrant × wartość rynkowa akcji lub obligacji× współczynnik delta warrantu 3) kontrakty swap: a) swap procentowy (IRS), jeżeli walutą jest waluta, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy: WR= wartość referencyjna swapu b) swap procentowy (IRS), swap walutowy – procentowy (CIRS) lub swap walutowy, jeżeli jedna z walut jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy: WR= wartość referencyjna swapu wyrażona w walucie niebędącej walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy × średni kurs NBP waluty niebędącej walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy c) swap procentowy (IRS), swap walutowy – procentowy (CIRS) lub swap walutowy, jeżeli żadna z walut nie jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy: WR= ∑(wartość referencyjna swapu w i-tej walucie × średni kurs NBP i-tej waluty ) d) swap całkowitego dochodu (TRS): WR= wartość rynkowa instrumentu, na podstawie którego ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy otrzymuje płatności e) swap ryzyka kredytowego (CDS): – dla wystawcy swapu: wartość rynkowa długu stanowiącego WR= max { bazę swapu ryzyka kredytowego; } wartość referencyjna swapu ryzyka kredytowego – dla nabywcy swapu: WR= wartość rynkowa długu stanowiącego bazę swapu ryzyka kredytowego f) kontrakt na różnice (CFD): WR= liczba instrumentów stanowiących bazę kontraktu na różnicę (CFD) przypadających na kontrakt× wartość rynkowa instrumentu stanowiącego bazę kontraktu na różnicę (CFD) 4) kontrakty forward: a) walutowy kontrakt forward, jeżeli jedna z walut jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy: WR= wartość referencyjna kontraktu wyrażona w walucie niebędącej walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy × średni kurs NBP waluty niebędącej walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy b) walutowy kontrakt forward, jeżeli żadna z walut nie jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fun- dusz kapitałowy: wartość referencyjna kontraktu forward WR= ∑( wyrażona w i-tej walucie ) × średni kurs NBP i-tej waluty c) kontrakt forward na stopę procentową (FRA): WR= wartość referencyjna kontraktu 5) wbudowane instrumenty pochodne – obligacja zamienna na akcje: WR= liczba akcji przypadających na obligację zamienną × wartość rynkowa akcji × współczynnik delta opcji zamiany 2. W odniesieniu do ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego posiadającego krótką pozycję w opcjach lub warran- tach do wyznaczania kwoty zaangażowania w te opcje lub warranty stosuje się wzory, o których mowa w ust. 1, z pominię- ciem współczynnika delta. 3. W przypadku gdy integralną część konstrukcji danego instrumentu pochodnego stanowi mnożnik albo mnożniki, wartość referencyjna instrumentu pochodnego jest wyznaczana przy zastosowaniu tego mnożnika albo mnożników. § 4. 1. Dla ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego zakład ubezpieczeń oblicza kwotę zaangażowania w taki sam instrument pochodny, odrębnie dla każdego instrumentu pochodnego, jako sumę poszczególnych kwot zaangażowania w instrument pochodny, o których mowa w § 2, dla których bazę stanowi ten sam instrument bazowy, po zastosowaniu metod redukcji zaangażowania, o których mowa w ust. 2–6 oraz w § 5 i § 6, z uwzględnieniem wyłączenia, o którym mowa w § 29 ust. 2 rozporządzenia. 2. Kwota zaangażowania w ten sam instrument pochodny może podlegać redukcji poprzez zastosowanie kompensacji lub specjalnych zasad kompensacji, jeżeli jest spełniony warunek, o którym mowa w § 30 ust. 1 rozporządzenia, a procedury, o których mowa w § 30 ust. 2 rozporządzenia, dopuszczają w danym przypadku stosowanie kompensacji lub specjalnych zasad kompensacji. 3. Kompensacji mogą podlegać: 1) przeciwstawne pozycje w tych samych instrumentach pochodnych, dla których bazę stanowi ten sam instrument bazowy; 2) przeciwstawne pozycje w instrumencie pochodnym oraz lokacie stanowiącej bazę tego instrumentu pochodnego. 4. Kompensacja polega na obliczeniu wartości bezwzględnej różnicy pomiędzy: 1) sumą kwot zaangażowania, o których mowa w § 2, wynikających z pozycji długich i wartości instrumentu bazowego, jeżeli stanowi on lokatę ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, oraz 2) sumą kwot zaangażowania, o których mowa w § 2, wynikających z pozycji krótkich i wartości instrumentu bazowego, który jest przedmiotem krótkiej sprzedaży. 5. Przedmiotem kompensacji mogą być również instrumenty bazowe lub lokaty, o których mowa w ust. 4, różniące się pomiędzy sobą terminem zapadalności. 6. Pozycje w instrumentach pochodnych lub lokatach, o których mowa w ust. 3, mogą być przedmiotem kompensacji, jeżeli zawarcie tych transakcji eliminuje wszystkie znaczące ryzyka związane z tymi instrumentami i lokatami. § 5. 1. W przypadku transakcji ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego mających za przedmiot instrumenty po- chodne, dla których bazę stanowi stopa procentowa, zakład ubezpieczeń może w odniesieniu do tych instrumentów stosować specjalne zasady kompensacji, jeżeli: 1) instrumenty finansowe podlegające kompensacji odnoszą się do tej samej stopy procentowej; 2) w odniesieniu do ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego zakład ubezpieczeń nie wykorzystuje tych instrumentów w ramach kompensacji, o której mowa w § 4, lub w ramach pozycji zabezpieczających, o których mowa w § 6; 3) stosowanie specjalnych zasad kompensacji nie doprowadzi do błędnej oceny profilu ryzyka ubezpieczeniowego fun- duszu kapitałowego; 4) regulamin lokowania środków ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego określa docelowy poziom duracji ubezpie- czeniowego funduszu kapitałowego; 5) duracja ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego jest bliska docelowej duracji ubezpieczeniowego funduszu kapita- łowego; 6) strategia inwestycyjna stosowana przez zakład ubezpieczeń w zarządzaniu aktywami ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego nie dopuszcza zajmowania pozycji w instrumentach pochodnych, których duracja znacząco odbiega od docelowego poziomu duracji ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego. 2. Zastosowanie specjalnych zasad kompensacji przy obliczaniu całkowitej ekspozycji wymaga dokonania następu- jących czynności: 1) każdy instrument podlegający specjalnym zasadom kompensacji należy zaklasyfikować do jednego z przedziałów w zależności od terminu zapadalności według wzoru: Numer przedziału zapadalności (j) Zakres przedziału zapadalności instrumentu bazowego lub instrumentu stanowiącego lokatę ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego do 2 lat włącznie od 2 do 7 lat włącznie od 7 do 15 lat włącznie powyżej 15 lat 2) dla każdego instrumentu pochodnego w poszczególnych przedziałach należy wyznaczyć wartość rynkową pozycji rów- noważnej w instrumencie stanowiącym bazę instrumentu pochodnego, o której mowa w § 3; dla każdego instrumentu dłużnego stanowiącego lokatę ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego w poszczególnych przedziałach należy wy- znaczyć cenę rynkową; 3) wartości wyznaczone zgodnie z pkt 2 należy skorygować o różnicę pomiędzy duracją instrumentu oraz docelową duracją ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego według wzoru: E= |DIP DDP× WR| × ∆ gdzie: E – oznacza wartość rynkową równoważnej pozycji w instrumencie stanowiącym bazę instrumentu pochodnego lub wartość rynkową instrumentu dłużnego, skorygowaną o różnicę w duracjach, DIP – oznacza durację i-tego instrumentu pochodnego lub instrumentu dłużnego, DDP – oznacza docelową durację portfela, WR – oznacza wartość rynkową równoważnej pozycji w i-tym instrumencie bazowym lub wartość rynkową instru- mentu dłużnego, Δ – oznacza współczynnik delta dla opcji; 4) w ramach każdego przedziału należy wyznaczyć pozycję dopasowaną (PD) oraz pozycję niedopasowaną (PN) według wzoru: ; ∑E } PD= min{∑E −∑E | PN= |∑E gdzie: PD – oznacza pozycję dopasowaną w j-tym przedziale zapadalności, PN – oznacza pozycję niedopasowaną w j-tym przedziale zapadalności, – oznacza sumę wartości wyznaczonych w pkt 3 w j-tym przedziale zapadalności, w odniesieniu do instru- ∑E mentów pochodnych lub dłużnych papierów wartościowych, w których ubezpieczeniowy fundusz kapi- tałowy posiada pozycję długą, ∑E – oznacza sumę wartości wyznaczonych w pkt 3 w j-tym przedziale zapadalności, w odniesieniu do instru- mentów pochodnych lub dłużnych papierów wartościowych, w których ubezpieczeniowy fundusz kapi- tałowy posiada pozycję krótką, – przy czym pozycja niedopasowana jest pozycją długą, gdy ∑E > ∑E , pozycją domkniętą, gdy ∑E = ∑E e, albo pozycją krótką, gdy ∑E < ∑E ; 5) należy wyznaczyć pozycję dopasowaną pomiędzy pozycjami niedopasowanymi w przedziałach pierwszym i drugim, drugim i trzecim oraz trzecim i czwartym według wzoru: PD = min{PN; PN} jeżeli pozycje niedopasowane w odpowiednich przedziałach są przeciwne; w takim przypadku do celów dalszych obliczeń pozycje niedopasowane w odpowiednich przedziałach należy pomniejszyć o wyznaczoną wartość pozycji dopasowanej pomiędzy tymi przedziałami (PD); 6) należy wyznaczyć pozycję dopasowaną pomiędzy przedziałami pierwszym i trzecim oraz drugim i czwartym według wzoru: PD = min{PN; PN} jeżeli pozycje niedopasowane w odpowiednich przedziałach są przeciwne; w takim przypadku do celów dalszych obliczeń pozycje niedopasowane w odpowiednich przedziałach należy pomniejszyć o wyznaczoną wartość pozycji dopasowanej pomiędzy tymi przedziałami (PD); 7) należy wyznaczyć pozycję dopasowaną pomiędzy przedziałami pierwszym i czwartym według wzoru: PD = min{PN; PN} jeżeli pozycje niedopasowane w odpowiednich przedziałach są przeciwne; w takim przypadku do celów dalszych obliczeń pozycje niedopasowane w przedziałach pierwszym i czwartym należy pomniejszyć o wyznaczoną wartość pozycji dopasowanej pomiędzy tymi przedziałami (PD). 3. Kwota zaangażowania w instrumenty pochodne podlegające specjalnym zasadom kompensacji obliczona przez za- kład ubezpieczeń dla ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego stanowi sumę pozycji: 1) 0 % sumy pozycji dopasowanych wyznaczonych w ust. 2 pkt 4; 2) 40 % sumy pozycji dopasowanych wyznaczonych w ust. 2 pkt 5; 3) 75 % sumy pozycji dopasowanych wyznaczonych w ust. 2 pkt 6; 4) 100 % pozycji dopasowanej wyznaczonej w ust. 2 pkt 7; 5) 100 % sumy pozycji niedopasowanych w poszczególnych przedziałach pozostałych po dokonaniu czynności, o których mowa w ust. 2 pkt 1–7. § 6. 1. Kwota zaangażowania w ten sam instrument pochodny wyznaczona zgodnie z § 4 i § 5 może podlegać redukcji poprzez zastosowanie pozycji zabezpieczających. 2. Pozycję zabezpieczającą może stanowić: 1) część lub całość innej kwoty zaangażowania w ten sam instrument pochodny lub 2) lokata ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego – jeżeli spełniony jest warunek, o którym mowa w § 30 ust. 1 rozporządzenia, a procedury, o których mowa w § 30 ust. 2 rozporządzenia, dopuszczają w danym przypadku uwzględnianie pozycji zabezpieczających. 3. Instrumenty pochodne odpowiadające kwotom zaangażowania, o których mowa w ust. 2 pkt 1, oraz lokaty, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinny spełniać następujące warunki: 1) transakcje mające za przedmiot instrumenty pochodne oraz lokaty zostały zawarte wyłącznie w celu redukcji ryzyka ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, a redukcja ryzyka jest możliwa do zweryfikowania; 2) zawarcie transakcji mających za przedmiot instrumenty pochodne lub lokaty prowadzi do eliminacji wszelkich ryzyk związanych z tymi instrumentami i lokatami; 3) instrumenty stanowiące bazę instrumentów pochodnych lub lokaty należą do tej samej klasy aktywów co instrumenty stanowiące bazę instrumentów pochodnych lub lokaty, które podlegają zabezpieczeniu; 4) instrumenty pochodne lub lokaty stanowią efektywne zabezpieczenie w skrajnych warunkach rynkowych. 4. Umowy mające za przedmiot walutowe instrumenty pochodne lub lokaty, które zakład ubezpieczeń zawiera wyłącznie w celu redukcji ryzyka walutowego ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, mogą być kompensowane z innymi instru- mentami pochodnymi lub lokatami, które to ryzyko generują. § 7. Kwota zaangażowania w ten sam instrument pochodny lub lokata ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego mogą być wykorzystane w ramach kompensacji, specjalnych zasad kompensacji albo mogą być uznane za pozycję zabez- pieczającą do wysokości swojej wartości, która w ramach danego typu ryzyka nie została wykorzystana w ramach kompen- sacji, specjalnych zasad kompensacji albo nie została uznana za pozycję zabezpieczającą. § 8. Zakład ubezpieczeń zwiększa całkowitą ekspozycję ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego o wartość ryn- kową papierów wartościowych, instrumentów rynku pieniężnego lub środków pieniężnych otrzymanych jako zabezpiecze- nie w ramach transakcji przy zobowiązaniu się zakładu ubezpieczeń do odkupu lub umów pożyczek, o których mowa w § 13 rozporządzenia. § 9. Całkowita ekspozycja ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego (CE) obliczona metodą zaangażowania jest równa sumie kwot odpowiadających: 1) sumie wartości wszystkich kwot zaangażowania, o których mowa w § 4, po uwzględnieniu technik redukcji całkowitej ekspozycji; 2) sumie wartości rynkowej papierów wartościowych, instrumentów rynku pieniężnego oraz środków pieniężnych, o których mowa w § 8. SZCZEGÓŁOWE ZASADY OBLICZANIA CAŁKOWITEJ EKSPOZYCJI METODĄ ABSOLUTNEJ WARTOŚCI ZAGROŻONEJ ORAZ METODĄ WZGLĘDNEJ WARTOŚCI ZAGROŻONEJ § 1. Metoda wartości zagrożonej (VaR) służy do szacowania ryzyka rynkowego ubezpieczeniowego funduszu kapita- łowego rozumianego jako możliwość poniesienia przez ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy strat wynikających z wahań wartości rynkowych pozycji wchodzących w skład aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego objętego modelem wartości zagrożonej. § 2. Metoda wartości zagrożonej polega na zastosowaniu modelu wartości zagrożonej do obliczania całkowitej ekspo- zycji z tytułu ryzyka rynkowego ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego. § 3. Wartość zagrożoną oblicza się w każdym dniu roboczym, przyjmując: 1) lewostronny poziom ufności równy 99 %; 2) założony okres utrzymywania stałej wielkości i struktury aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego wynoszący: a) 20 dni roboczych – w celu obliczenia całkowitej ekspozycji ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, b) 1 dzień roboczy – w celu dokonania weryfikacji historycznych modelu wartości zagrożonej, o których mowa w § 10 i § 11; 3) szacunki parametrów modelu wartości zagrożonej, w szczególności zmienności i współczynników korelacji, na pod- stawie wiarygodnych danych historycznych za okres obejmujący co najmniej 250 dni roboczych; w przypadku wy- stąpienia gwałtownego wzrostu zmienności parametrów cenowych okres 250 dni roboczych może być skrócony; 4) kwartalną aktualizację parametrów modelu; aktualizacja powinna być dokonywana częściej w przypadku wystąpienia gwałtownego wzrostu zmienności parametrów cenowych. § 4. 1. Przy zapewnieniu nieprzerwanego stosowania modelu absolutnej wartości zagrożonej, w celu obliczenia całko- witej ekspozycji ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, jest dopuszczalne: 1) przyjęcie okresu prognozy krótszego niż określony w § 3 pkt 2 lit. a pod warunkiem odpowiedniego przeskalowania limitu, o którym mowa w § 28 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, na wielkość odpowiadającą okresowi 20 dni roboczych; 2) przyjęcie poziomu ufności niższego niż określony w § 3 pkt 1, pod warunkiem że lewostronny poziom ufności przyjęty do obliczeń jest nie niższy niż 95 %, oraz pod warunkiem przeskalowania limitu, o którym mowa w § 28 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, na wielkość odpowiadającą 99 % poziomowi ufności. 2. Zakład ubezpieczeń, który w celu obliczenia całkowitej ekspozycji ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego przy zastosowaniu modelu absolutnej wartości zagrożonej przyjął okres prognozy krótszy niż określony w § 3 pkt 2 lit. a lub poziom ufności niższy niż określony w § 3 pkt 1, dokonuje przeskalowania limitu, o którym mowa w § 28 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, według wzoru: Lp= L× √t T× wsp wsp gdzie: Lp – oznacza przeskalowany limit, o którym mowa w § 28 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, L – oznacza limit, o którym mowa w § 28 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, T – oznacza okres prognozy równy okresowi określonemu w § 3 pkt 2 lit. a, t – oznacza okres prognozy, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, Y – oznacza poziom ufności równy wartości określonej w § 3 pkt 1, y – oznacza poziom ufności, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, wsp – oznacza wartość standaryzowanego rozkładu normalnego N~(0,1) odpowiadającą dystrybuancie tego rozkładu o wartości równej Y, wsp – oznacza wartość standaryzowanego rozkładu normalnego N~(0,1) odpowiadającą dystrybuancie tego rozkładu o wartości równej y. 3. Zakład ubezpieczeń uzasadnia stosowanie do wyznaczania wartości zagrożonej ubezpieczeniowego funduszu kapi- tałowego poziomu ufności lub okresu prognozy innych niż wskazane w § 3. § 5. Dla ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, w przypadku którego zawierane są umowy mające za przedmiot opcje, w obliczeniach wartości zagrożonej zakład ubezpieczeń uwzględnia: 1) nieliniowość zmian wartości opcji względem zmian bieżących parametrów cenowych; 2) wpływ czynników wpływających na wartość opcji innych niż zmiany bieżących parametrów cenowych. § 6. Model wartości zagrożonej powinien ujmować wystarczającą liczbę czynników ryzyka w zależności od skali aktyw- ności inwestycyjnej ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego na poszczególnych rynkach, w szczególności czynniki wska- zane w § 7–9. § 7. W zakresie stosowania modelu wartości zagrożonej do pomiaru ryzyka stopy procentowej: 1) przez parametry cenowe należy rozumieć rentowności do wykupu instrumentów uznawanych na danym rynku za wolne od ryzyka kredytowego, w szczególności instrumenty dłużne wyemitowane przez Skarb Państwa, hipotetyczne depozyty i lokaty wynikające z dekompozycji transakcji, których przedmiotem są instrumenty pochodne na stopę procentową; 2) system pomiaru ryzyka uwzględnia zbiór czynników ryzyka odpowiadających stopom procentowym w każdej walucie, w której utrzymywane są pozycje aktywów i zobowiązań ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego wrażliwe na stopy procentowe; 3) zakład ubezpieczeń modeluje krzywe dochodowości, stosując do każdej z nich jedno z powszechnie uznanych podejść, przy czym dla istotnych ekspozycji na ryzyko stopy procentowej w najważniejszych walutach i na najważniejszych rynkach krzywa dochodowości jest podzielona na co najmniej sześć segmentów zapadalności w celu ujęcia wahań zmienności stóp wzdłuż krzywej dochodowości; 4) system pomiaru ryzyka uwzględnia ryzyko niedoskonale skorelowanych przesunięć między różnymi krzywymi docho- dowości; 5) uwzględnia się zróżnicowanie poziomów rentowności do wykupu dla różnych instrumentów stanowiących bazę instru- mentów pochodnych. § 8. W zakresie stosowania modelu wartości zagrożonej do pomiaru ryzyka walutowego: 1) system pomiaru ryzyka uwzględnia czynniki ryzyka odpowiadające poszczególnym walutom, w których są denomino- wane pozycje ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, z których żadna nie jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy; 2) parametrami cenowymi są kursy walutowe; 3) przy obliczaniu wartości zagrożonej uwzględnia się pozycje ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego w instrumen- tach pochodnych denominowanych w poszczególnych walutach, z których żadna nie jest walutą, w której nominowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy. § 9. W zakresie stosowania modelu wartości zagrożonej do pomiaru ryzyka cen instrumentów kapitałowych: 1) przez instrumenty kapitałowe rozumie się akcje i prawa do akcji, prawa poboru akcji, kwity depozytowe, inne papiery wartościowe obciążone ryzykiem cen instrumentów kapitałowych, w tym takie, których wartość jest powiązana z war- tością uznanych indeksów, oraz elementy kapitałowe papierów wartościowych zamiennych na takie instrumenty; 2) system pomiaru ryzyka uwzględnia czynniki ryzyka odpowiadające poszczególnym rynkom instrumentów kapitało- wych, w których utrzymywane są znaczące pozycje aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego; 3) w przypadku instrumentów pochodnych, dla których bazę stanowią uznane indeksy, parametrami cenowymi są wartości indeksów giełd, na których są notowane poszczególne instrumenty kapitałowe. § 10. Zakład ubezpieczeń dokonuje codziennie porównania wartości zagrożonych ubezpieczeniowego funduszu kapi- tałowego, obliczonych dla poprzedzających dany dzień 250 kolejnych dni roboczych (okres weryfikacji), z rzeczywistymi dziennymi stratami na pozycjach wchodzących w skład aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, objętych mo- delem wartości zagrożonej, uwzględniającymi rzeczywiste zmiany parametrów cenowych, wielkości i strukturę pozycji wchodzących w skład aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego (weryfikacja historyczna modelu na rzeczywi- stych zmianach wartości aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego). W pierwszym roku stosowania modelu za- kład ubezpieczeń może dokonywać weryfikacji historycznej rzeczywistych zmian wartości aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, powiększając sukcesywnie okres weryfikacji od jednego kwartału do 250 dni roboczych. § 11. Zakład ubezpieczeń dokonuje codziennie porównania wartości zagrożonych ubezpieczeniowego funduszu kapi- tałowego, obliczonych dla poprzedzających dany dzień 250 kolejnych dni roboczych (okres weryfikacji), z hipotetycznymi stratami na poszczególnych pozycjach aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego objętych modelem wartości zagrożonej z tytułu rzeczywistych zmian parametrów cenowych, obliczonymi przy założeniu utrzymywania przez 24 godziny stałej wielkości i struktury pozycji wchodzących w skład aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego (weryfikacja historyczna modelu na hipotetycznych zmianach wartości aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego). W pierw- szym roku stosowania modelu zakład ubezpieczeń może dokonywać weryfikacji historycznej hipotetycznych zmian wartości aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, powiększając sukcesywnie okres weryfikacji od jednego kwartału do 250 dni roboczych. § 12. 1. Jeżeli w toku weryfikacji historycznych, o których mowa w § 10 lub § 11, liczba przypadków, w których dzienna strata ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego przekracza stratę wyznaczoną za pomocą modelu wartości zagro- żonej, jest nie niższa niż 4, zakład ubezpieczeń oblicza wartość zagrożoną ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego ob- jętego modelem wartości zagrożonej jako iloczyn średniej arytmetycznej wartości zagrożonych obliczonych w 60 poprzed- nich dniach roboczych i współczynnika korygującego (k) ustalonego zgodnie z poniższą tabelą: Liczba przekroczeń Współczynnik korygujący (k) 3,00 3,40 3,50 3,65 3,75 3,85 10 i więcej 4,00 2. Zakład ubezpieczeń wyznacza wartość zagrożoną ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego w sposób określony w ust. 1 do momentu, w którym liczba przypadków, w których dzienna strata ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego przekraczająca stratę wyznaczoną za pomocą modelu wartości zagrożonej, spadnie poniżej 4. 3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, zakład ubezpieczeń dokonuje przeglądu modelu wartości zagrożonej w celu zidentyfikowania przyczyn wystąpienia nadmiernej liczby przypadków, w których dzienna strata ubezpieczeniowego fun- duszu kapitałowego przekracza stratę wyznaczoną za pomocą modelu wartości zagrożonej, oraz niezwłocznie podejmuje działania w celu poprawienia precyzji modelu. § 13. W przypadku gdy liczba przekroczeń, o których mowa w § 12 ust. 1, jest nie niższa niż 4, lub w przypadku każdego przekroczenia powodującego zwiększenie współczynnika korygującego (k) osoba nadzorująca funkcję zarządzania ryzykiem niezwłocznie przekazuje zarządowi zakładu ubezpieczeń pisemny raport o zidentyfikowanych przekroczeniach, zawierający analizę i wyjaśnienie przyczyn tych przekroczeń oraz wskazanie działań podjętych w celu poprawienia precyzji modelu wartości zagrożonej stosowanego przez zakład ubezpieczeń. § 14. 1. Przy zastosowaniu procedury opracowanej i wdrożonej dla każdego zarządzanego ubezpieczeniowego fundu- szu kapitałowego zakład ubezpieczeń dokonuje dodatkowych serii symulacji wpływu skrajnie niekorzystnych warunków na wynik na pozycjach wchodzących w skład aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego objętych modelem wartości zagrożonej oraz na poziom wartości zagrożonej (testy warunków skrajnych) uwzględniających w szczególności skrajne zakłócenia, o których mowa w § 25 rozporządzenia. 2. Zakład ubezpieczeń przeprowadza testy warunków skrajnych w każdym momencie, gdy jest to w opinii zakładu ubezpieczeń uzasadnione, w szczególności w przypadku nagłej zmiany warunków rynkowych, jednak nie rzadziej niż raz na miesiąc. 3. Testy warunków skrajnych powinny być zintegrowane z systemem zarządzania ryzykiem w szczególności poprzez: 1) analizę wyników testów warunków skrajnych w ramach realizacji funkcji zarządzania ryzykiem; 2) informowanie zarządu zakładu ubezpieczeń o wynikach testów warunków skrajnych; 3) wykorzystywanie przez zakład ubezpieczeń wyników testów warunków skrajnych przy podejmowaniu decyzji in- westycyjnych w odniesieniu do ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych. § 15. Zakład ubezpieczeń powinien posiadać w odniesieniu do każdego ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego pełną dokumentację przeprowadzonych obliczeń wartości zagrożonej, wyników weryfikacji historycznych oraz testów wa- runków skrajnych, obejmującą w szczególności: 1) charakterystykę danych zastosowanych do budowy modelu wartości zagrożonej; 2) procedurę wdrożenia modelu do procesu zarządzania ryzykiem ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego; 3) określenie precyzji i kompletności oceny ryzyka przy zastosowaniu modelu, w tym określenie ryzyk objętych modelem wartości zagrożonej; 4) metodykę modelu wartości zagrożonej, w tym założenia matematyczne modelu wartości zagrożonej; 5) uzasadnienie przyjętych założeń; 6) charakterystykę danych wykorzystywanych przy obliczaniu wartości zagrożonej; 7) metody testowania modelu wartości zagrożonej; 8) sposób przeprowadzania oraz wyniki weryfikacji historycznych, o których mowa w § 10 i § 11; 9) sposób przeprowadzania oraz wyniki testów warunków skrajnych, o których mowa w § 14 ust. 1; 10) system wewnętrznych limitów na wartość zagrożoną wyznaczoną przy uwzględnieniu wszystkich istotnych rodzajów ryzyka objętych modelem wartości zagrożonej. § 16. Zakład ubezpieczeń nie może stosować modelu względnej wartości zagrożonej, jeżeli profil ryzyka ubezpiecze- niowego funduszu kapitałowego ulega częstym zmianom lub określenie portfela referencyjnego nie jest możliwe. § 17. Zakład ubezpieczeń stosujący model względnej wartości zagrożonej w celu obliczenia całkowitej ekspozycji ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego: 1) opracowuje, wdraża i stosuje procedurę wyboru oraz zmian w składzie portfela referencyjnego; 2) oblicza wartość zagrożoną portfela referencyjnego oraz wartość zagrożoną ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego. § 18. 1. Portfel referencyjny stanowi wybrany przez zakład ubezpieczeń zbiór instrumentów finansowych, z tym że: 1) w skład portfela referencyjnego nie wchodzą standardowe instrumenty pochodne, niestandardowe instrumenty pochodne, papiery wartościowe z wbudowanym instrumentem pochodnym lub pozycje krótkie; 2) profil ryzyka portfela referencyjnego jest zbieżny z profilem ryzyka ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, z uwzględ- nieniem celów inwestycyjnych i polityki inwestycyjnej ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego oraz ograniczeń in- westycyjnych, o których mowa w § 7–12 lub § 14 rozporządzenia. 2. Przepisu ust. 1 pkt 1 nie stosuje się, jeżeli: 1) strategia inwestycyjna, jaką zakład ubezpieczeń stosuje zarządzając aktywami ubezpieczeniowego funduszu kapitało- wego, dopuszcza zajmowanie pozycji długich i krótkich w tych samych lub podobnych instrumentach pochodnych w celu osiągania zysków z tytułu różnic cen, a portfel referencyjny został skonstruowany w sposób zapewniający uwzględnienie ryzyka związanego z taką strategią inwestycyjną, albo 2) zakład ubezpieczeń zawiera umowy, których przedmiotem są walutowe instrumenty pochodne, w celu zabezpieczenia aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego denominowanych w walucie niebędącej walutą, w której nomi- nowany jest ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy, a portfel referencyjny stanowi indeks zabezpieczony przed ryzy- kiem kursu walutowego.