Oddział 2. Przyjmowanie lub przekazywanie…

Oddział 2

Przyjmowanie lub przekazywanie świadczeń pieniężnych lub niepieniężnych przez banki w związku ze świadczeniem usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych

§ 7. Warunki przyjmowania świadczeń za podnoszenie jakości usług

1. Świadczenia pieniężne, w tym opłaty i prowizje, lub świadczenie niepieniężne uznaje się za mające na celu podniesienie jakości odpowiedniej usługi świadczonej na rzecz klienta lub potencjalnego klienta, jeżeli:

1) są uzasadnione świadczeniem usługi dodatkowej lub usługi poprawiającej jakość usługi świadczonej na rzecz klienta lub potencjalnego klienta, które są proporcjonalne do poziomu otrzymanych świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, lub świadczeń niepieniężnych, w szczególności w przypadku:

a) świadczenia usługi doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób zależny dotyczącej szerokiego zakresu odpowiednich lokat strukturyzowanych oraz dostępu do tych lokat, w tym odpowiedniej liczby lokat strukturyzowanych oferowanych przez podmioty nienależące do tej samej grupy kapitałowej, do której należy bank, lub przez podmioty niepozostające w bliskich powiązaniach z bankiem,

b) świadczenia usługi doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób zależny w połączeniu z zaoferowaniem klientowi przeprowadzania co najmniej raz do roku oceny mającej na celu ustalenie, że lokaty strukturyzowane będące przedmiotem inwestycji klienta lub przedmiotem usługi doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych pozostawały odpowiednie dla klienta,

c) świadczenia usługi doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób zależny w połączeniu z zaoferowaniem klientowi lub potencjalnemu klientowi innej usługi, która może być wartościowa dla klienta, w szczególności doradztwa w zakresie proponowanej optymalnej struktury portfela lokat strukturyzowanych oraz środków pieniężnych posiadanych przez klienta lub potencjalnego klienta,

d) zapewnienia dostępu, po konkurencyjnej cenie, do szerokiego zakresu lokat strukturyzowanych, które mogą spełniać potrzeby klienta lub potencjalnego klienta, w tym do odpowiedniej liczby lokat strukturyzowanych oferowanych przez podmioty nienależące do tej samej grupy kapitałowej, do której należy bank, lub przez podmioty niepozostające w bliskich powiązaniach z bankiem wraz z:

zapewnieniem narzędzi przynoszących korzyści klientowi lub potencjalnemu klientowi, w tym zapewniających dostęp do obiektywnych informacji pomagających klientowi lub potencjalnemu klientowi w podejmowaniu decyzji inwestycyjnych w zakresie lokat strukturyzowanych lub umożliwiających im monitorowanie, kształtowanie i dostosowanie zakresu lokat strukturyzowanych będących przedmiotem jego inwestycji, lub

udostępnianiem okresowych sprawozdań na temat wyników oraz kosztów i opłat związanych z lokatami strukturyzowanymi;

2) nie przynoszą bezpośredniej korzyści bankowi, jego akcjonariuszom lub członkom, pracownikom lub osobom pozostającym z bankiem w stosunku zlecenia lub innym stosunku prawnym o podobnym charakterze, nie przynosząc przy tym wymiernej korzyści danemu klientowi lub potencjalnemu klientowi;

3) są uzasadnione przynoszeniem bieżącej bądź ciągłej korzyści danemu klientowi lub potencjalnemu klientowi w związku z bieżącym przyjmowaniem lub przekazywaniem świadczeń pieniężnych, w tym opłat, prowizji, lub świadczeń niepieniężnych.

2. Przyjęcie lub przekazanie świadczenia pieniężnego, w tym opłat i prowizji, lub świadczenia niepieniężnego nie jest dopuszczalne, jeżeli w wyniku ich przyjęcia lub przekazania bank świadczyłby usługi w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób nierzetelny, nieprofesjonalny, niezgodny z zasadami uczciwego obrotu lub nieuwzględniający należycie interesów klientów lub potencjalnych klientów.

3. Bank jest obowiązany do stałego przestrzegania wymogów, o których mowa w ust. 1 i 2, przez okres, w którym przyjmuje lub przekazuje świadczenia pieniężne, w tym opłaty i prowizje, lub świadczenia niepieniężne.

§ 8. Dokumentowanie świadczeń na rzecz jakości usług

Bank jest obowiązany do gromadzenia i przechowywania dokumentacji potwierdzającej, że celem świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, lub świadczeń niepieniężnych przyjętych lub przekazanych przez bank jest podniesienie jakości odpowiedniej usługi świadczonej na rzecz klienta lub potencjalnego klienta poprzez:

1) prowadzenie wewnętrznego wykazu wszystkich świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, oraz świadczeń niepieniężnych przyjętych przez bank od osoby trzeciej w związku ze świadczeniem usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych oraz

2) rejestrowanie sposobu, w jaki świadczenia pieniężne, w tym opłaty i prowizje, lub świadczenia niepieniężne przyjmowane lub przekazywane przez bank, lub które bank zamierza wykorzystać w celu poprawy jakości świadczonych usług, poprawiają jakość usług świadczonych na rzecz klientów lub potencjalnych klientów, oraz

3) rejestrowanie działań podjętych w celu uniknięcia negatywnego wpływu na wypełnianie przez bank obowiązku uczciwego, rzetelnego i profesjonalnego postępowania w najlepiej pojętym interesie klienta lub potencjalnego klienta.

§ 9. Ujawnianie informacji o świadczeniach związanych z usługami

1. Bank ujawnia klientowi lub potencjalnemu klientowi w kompleksowy, dokładny i zrozumiały sposób informacje o świadczeniach pieniężnych, w tym opłatach i prowizjach, lub świadczeniach niepieniężnych przyjętych od osób trzecich lub przekazanych na rzecz osób trzecich, w związku ze świadczeniem usługi w odniesieniu do lokat strukturyzowanych.

2. Bank przed rozpoczęciem świadczenia odpowiedniej usługi w odniesieniu do lokat strukturyzowanych ujawnia klientowi lub potencjalnemu klientowi informacje dotyczące istnienia, charakteru oraz wysokości świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, lub świadczeń niepieniężnych, a w przypadku gdy ich wysokość nie może zostać oszacowana – metodę obliczania tej wysokości, oraz informacje o mechanizmach przyjmowania lub przekazywania tych świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, lub świadczeń niepieniężnych, przy czym drobne świadczenia niepieniężne mogą zostać opisane w sposób ogólny, a pozostałe świadczenia niepieniężne należy oszacować i ujawnić oddzielnie.

3. Jeżeli przed rozpoczęciem świadczenia usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych wysokość świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, lub świadczeń niepieniężnych nie mogła zostać oszacowana, bank przekazuje klientowi dodatkowo informacje dotyczące dokładnych kwot przyjętych lub przekazanych świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, lub świadczeń niepieniężnych ustalonych zgodnie z metodą obliczania wskazaną w informacji, o której mowa w ust. 2, niezwłocznie po ustaleniu tych kwot, w sposób przyjęty w regulaminie świadczenia usług, o którym mowa w § 21 ust. 1.

4. Przez okres, w którym bank przyjmuje lub przekazuje świadczenia pieniężne, w tym opłaty i prowizje, lub świadczenia niepieniężne, bank, co najmniej raz do roku, informuje indywidualnie klientów o faktycznych kwotach przyjętych lub przekazanych świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, lub świadczeń niepieniężnych, w sposób przyjęty w regulaminie świadczenia usług, o którym mowa w § 21 ust. 1, przy czym drobne świadczenia niepieniężne można opisać w sposób ogólny.

5. W przypadku gdy po rozpoczęciu świadczenia usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych bank zamierza przyjmować lub przekazywać świadczenia pieniężne, w tym opłaty i prowizje, lub świadczenia niepieniężne, bank, przed rozpoczęciem przyjmowania lub przekazywania tych świadczeń, ujawnia klientowi lub potencjalnemu klientowi informacje dotyczące ich istnienia, charakteru oraz wysokości, a w przypadku gdy ich wysokość nie może zostać oszacowana – metodę obliczania tej wysokości, oraz informacje o mechanizmach przyjmowania lub przekazywania tych świadczeń, przy czym drobne świadczenia niepieniężne mogą zostać opisane w sposób ogólny, a pozostałe świadczenia niepieniężne należy oszacować i ujawnić oddzielnie. Jeżeli po rozpoczęciu świadczenia usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych wysokość świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, lub świadczeń niepieniężnych, które bank zamierza przyjmować lub przekazywać, nie mogła zostać oszacowana, bank przekazuje klientowi dodatkowo informacje dotyczące dokładnych kwot takich świadczeń przed rozpoczęciem ich przyjmowania lub przekazywania, ustalonych zgodnie z metodą obliczania wskazaną w informacji, o której mowa w zdaniu pierwszym, niezwłocznie po ustaleniu tych kwot, w sposób przyjęty w regulaminie świadczenia usług, o którym mowa w § 21 ust. 1. Bank przekazuje także informacje, o których mowa w ust. 4.

6. Wdrażając wymogi, o których mowa w ust. 1–5, bank uwzględnia zasady dotyczące kosztów i opłat określone w art. 88c ust. 4 ustawy oraz art. 50 rozporządzenia 2017/565.

7. Jeżeli banki współpracują ze sobą przy świadczeniu usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych, każdy bank jest obowiązany do wypełniania obowiązków w zakresie ujawniania informacji swoim klientom.

§ 10. Przekazywanie świadczeń klientom przy doradztwie niezależnym

1. Bank świadczący usługę doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób niezależny, mając na względzie zakaz, o którym mowa w art. 88d ust. 2 ustawy, niezwłocznie przekazuje klientom świadczenia pieniężne, w tym opłaty i prowizje, zapłacone lub przekazane przez osobę trzecią lub osobę działającą w imieniu osoby trzeciej w związku z usługami świadczonymi na rzecz tego klienta.

2. Wszystkie świadczenia pieniężne, w tym opłaty i prowizje, otrzymane od osób trzecich w związku ze świadczeniem usługi doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób niezależny są przekazywane klientowi w pełnej kwocie.

3. Bank ustanawia oraz wdraża procedury zapewniające, że świadczenia pieniężne, w tym opłaty i prowizje, zapłacone lub przekazane przez osobę trzecią lub osobę działającą w imieniu osoby trzeciej w związku ze świadczeniem usługi doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób niezależny, zostają uznane za należne i przekazane każdemu indywidualnemu klientowi.

4. Bank informuje klientów o przekazanych im świadczeniach pieniężnych, w tym opłatach i prowizjach, w formie okresowych zestawień świadczeń pieniężnych, w tym opłat i prowizji, należnych i przekazanych klientowi.

§ 11. Dopuszczalne formy i ujawnianie drobnych świadczeń niepieniężnych

1. Bank świadczący usługę doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób niezależny, z zachowaniem warunków, o których mowa w art. 88d ust. 3 ustawy, może uznać świadczenia niepieniężne za drobne świadczenia niepieniężne wyłącznie wówczas, gdy mają formę:

1) informacji lub dokumentów dotyczących lokaty strukturyzowanej lub usługi w odniesieniu do lokaty strukturyzowanej, mających charakter ogólny albo dostosowany do sytuacji indywidualnego klienta,

2) dokumentów w formie pisemnej otrzymanych od osoby trzeciej, które podmiot oferujący lub potencjalnie oferujący lokaty strukturyzowane zamówił i opłacił w celu promowania lokat strukturyzowanych lub w przypadku których osoba trzecia zawarła umowę z podmiotem oferującym lokaty strukturyzowane, której przedmiotem jest przygotowywanie za wynagrodzeniem takich dokumentów, pod warunkiem że związek między podmiotem oferującym lokaty strukturyzowane a osobą trzecią został wyraźnie ujawniony w tych dokumentach oraz dokumenty te są udostępnione w tym samym czasie wszystkim podmiotom zainteresowanym lub do publicznej wiadomości,

3) uczestnictwa w konferencjach, seminariach, szkoleniach i innych wydarzeniach o podobnym charakterze dotyczących korzyści, jakie może przynieść konkretna lokata strukturyzowana lub konkretna usługa w odniesieniu do lokaty strukturyzowanej, oraz ich cech,

4) świadczeń na cele reprezentacyjne o rozsądnej, niewielkiej wartości, związanych z organizacją spotkania biznesowego lub konferencji, seminarium, szkolenia lub innych wydarzeń o podobnym charakterze, o których mowa w pkt 3, lub

5) innych drobnych świadczeń niepieniężnych, które mogą poprawić jakość usługi świadczonej na rzecz klienta, i jest mało prawdopodobne, ze względu na niewielką skalę, ich charakter lub łączną wartość, by mogły wpłynąć negatywnie na wypełnianie przez bank obowiązku działania w najlepiej pojętym interesie klienta.

2. Drobne świadczenia niepieniężne ujawnia się przed rozpoczęciem świadczenia usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych na rzecz klientów. Drobne świadczenia niepieniężne można opisać w sposób ogólny.

§ 12. Warunki finansowania usług badawczych przez bank

Usługi badawcze świadczone przez osoby trzecie na rzecz banku w zakresie, w jakim świadczy on usługi doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych w sposób niezależny, lub inne usługi w odniesieniu do lokat strukturyzowanych na rzecz klientów, nie są uznawane za świadczenia niepieniężne, o których mowa w art. 88d ust. 1 ustawy, jeżeli są świadczone w zamian za:

1) zapłatę dokonaną przez bank z jego własnych środków lub

2) zapłatę dokonaną przez bank z oddzielnego rachunku płatniczego otwartego na jego rzecz na potrzeby finansowania usług badawczych (rachunek usług badawczych), pod warunkiem że zostały spełnione następujące warunki dotyczące prowadzenia tego rachunku:

a) środki pieniężne zgromadzone na rachunku usług badawczych pochodzą ze specjalnej opłaty wnoszonej przez klientów banku na potrzeby finansowania usług badawczych (specjalna opłata),

b) w związku z otwarciem rachunku usług badawczych oraz uzgodnieniem z klientami wysokości specjalnej opłaty bank ten ustanowił budżet usług badawczych i dokonuje jego regularnej oceny,

c) bank odpowiada za prawidłowe zarządzanie środkami na rachunku usług badawczych,

d) bank dokonuje regularnej oceny jakości zakupionych usług badawczych w oparciu o skuteczne kryteria oceny jakości oraz wpływu tych usług na podejmowanie przez bank lepszych decyzji inwestycyjnych w zakresie lokat strukturyzowanych.

§ 13. Informacje o budżecie i kosztach usług badawczych

Bank, który otworzył rachunek usług badawczych, przekazuje klientom informacje dotyczące:

1) kwoty zapisanej w budżecie usług badawczych, o którym mowa w § 12 pkt 2 lit. b, przeznaczonej na zakup usług badawczych oraz szacowanej wysokości należnej od każdego klienta opłaty na potrzeby finansowania usług badawczych – przed rozpoczęciem świadczenia usługi w odniesieniu do lokat strukturyzowanych;

2) całkowitych kosztów poniesionych przez każdego klienta w związku z zakupem usług badawczych – w ujęciu rocznym.

§ 14. Zestawienie dotyczące finansowania usług badawczych

Bank, który otworzył rachunek usług badawczych, ma obowiązek przedstawić, na wniosek klienta lub na żądanie Komisji Nadzoru Finansowego, zestawienie wskazujące:

1) imię i nazwisko lub nazwę każdego podmiotu, który świadczy lub świadczył usługę badawczą na rzecz banku oraz otrzymał zapłatę za tę usługę z tego rachunku w okresie wskazanym w tym wniosku lub żądaniu;

2) łączną kwotę zapłaconą za usługi badawcze z tego rachunku na rzecz podmiotów wskazanych w pkt 1 w okresie wskazanym we wniosku lub żądaniu;

3) wszystkie korzyści, świadczenia i usługi otrzymane przez bank w związku z wykonanymi na jego rzecz usługami badawczymi;

4) porównanie kwoty, o której mowa w pkt 2, z budżetem usług badawczych w odniesieniu do okresu wskazanego we wniosku lub żądaniu, ze wskazaniem rabatów lub przeniesień, jeżeli na rachunku usług badawczych pozostają środki pieniężne.

§ 15. Specjalna opłata na finansowanie usług badawczych

1. Wysokość specjalnej opłaty wynika wyłącznie z budżetu usług badawczych ustanowionego przez bank w celu ustalenia zapotrzebowania na usługi badawcze dotyczące usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych świadczonych przez bank na rzecz jego klientów.

2. W umowie o świadczenie usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych albo w regulaminie świadczenia usług, o którym mowa w § 21 ust. 1, bank określa wysokość specjalnej opłaty, w ramach kwoty ustalonej w budżecie usług badawczych, oraz częstotliwość i sposób wnoszenia tej opłaty przez klienta w danym okresie.

3. Jeżeli specjalna opłata nie jest wnoszona przez klientów oddzielnie, lecz jest pobierana razem z prowizją od transakcji, bank powinien wyodrębnić tę opłatę i zachować pełną zgodność z warunkami określonymi w § 12 pkt 2 i § 13.

4. Łączna kwota specjalnych opłat wniesionych przez klientów w danym okresie nie może przekraczać kwoty ustalonej w budżecie usług badawczych ustanowionym na ten okres.

5. Bank może zwiększyć budżet usług badawczych wyłącznie po poinformowaniu klientów o takim planowanym zwiększeniu przed planowanym terminem dokonania zmian w budżecie usług badawczych, a jeżeli zwiększenie budżetu usług badawczych spowodowałoby zwiększenie specjalnej opłaty – po dokonaniu zmian w odpowiedniej umowie o świadczenie usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych albo w regulaminie świadczenia usług, o którym mowa w § 21 ust. 1.

6. Jeżeli na koniec okresu, na jaki bank ustanowił budżet usług badawczych, na rachunku usług badawczych występuje nadwyżka, bank, zgodnie z przyjętą procedurą postępowania:

1) zwraca środki pieniężne klientom lub

2) uwzględnia nadwyżkę przy ustalaniu budżetu usług badawczych oraz wyliczaniu specjalnej opłaty na kolejny okres.

§ 16. Zarządzanie i kontrola budżetu usług badawczych

1. W przypadku, o którym mowa w § 12 pkt 2, bank ustanawia budżet usług badawczych w oparciu o analizę jego zapotrzebowania na usługi badawcze świadczone przez osoby trzecie.

2. Budżetem usług badawczych zarządza wyłącznie bank.

3. Wykorzystanie budżetu usług badawczych na zakup usług badawczych świadczonych przez osoby trzecie podlega okresowym kontrolom i jest nadzorowane przez zarząd banku, który zapewnia wykorzystanie tego budżetu w najlepiej pojętym interesie klientów banku.

4. Kontrole, o których mowa w ust. 3, obejmują:

1) przepływ środków pieniężnych dokonywanych na rzecz podmiotów świadczących usługi badawcze oraz

2) sposób ustalenia wysokości wypłaconych kwot oraz zasadność ich wypłaty w odniesieniu do kryteriów oceny jakości usług badawczych, o których mowa w § 12 pkt 2 lit. d.

5. Bank nie może wykorzystywać budżetu usług badawczych i rachunku usług badawczych na potrzeby badań w celu finansowania wykonywanych przez siebie czynności analitycznych.

§ 17. Powierzenie zarządzania rachunkiem usług badawczych

Bank może przekazać zarządzanie rachunkiem usług badawczych osobie trzeciej, pod warunkiem że ułatwi to zakup usług badawczych oraz zapewni dokonanie niezwłocznej płatności w imieniu banku i zgodnie z jego wskazówkami.

§ 18. Procedura korzystania z usług badawczych

1. Bank opracowuje i wdraża pisemną procedurę korzystania z usług badawczych, w której określa:

1) kryteria oceny jakości usług badawczych, o których mowa w § 12 pkt 2 lit. d, oraz spodziewany wpływ zakupu usług badawczych na podejmowanie przez bank decyzji inwestycyjnych w zakresie lokat strukturyzowanych;

2) zakres, w jakim usługi badawcze mogą przynieść korzyści w odniesieniu do portfeli klientów, w tym dzięki uwzględnieniu strategii inwestycyjnych mających zastosowanie do różnych rodzajów portfeli;

3) podejścia, jakie przyjmie bank w celu sprawiedliwego rozdzielenia kosztów zakupu usług badawczych pomiędzy portfele różnych klientów.

2. Bank przekazuje klientom procedurę korzystania z usług badawczych.

Pełna treść aktu: w sprawie świadczenia przez banki usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych.