Zwykły zarząd

Zwykły zarząd oznacza podejmowanie czynności dotyczących majątku, rzeczy lub określonego prawa, które służą ich bieżącemu używaniu, utrzymaniu i prawidłowemu funkcjonowaniu. Obejmuje działania typowe, racjonalne i gospodarczo uzasadnione w danych okolicznościach, podejmowane w ramach normalnego korzystania z przedmiotu zarządu.

Pojęcie to nie ma jednego, zamkniętego katalogu czynności. Ocena, czy dana czynność należy do zwykłego zarządu, zależy między innymi od rodzaju i wartości majątku, jego przeznaczenia, częstotliwości określonych działań oraz ich wpływu na stan prawny lub gospodarczy. Zwykle do zwykłego zarządu zalicza się czynności zachowawcze, bieżące naprawy, pobieranie pożytków, regulowanie zwykłych należności oraz zawieranie umów związanych z normalnym korzystaniem z rzeczy. Nie jest nim na ogół zbycie rzeczy, jej obciążenie, istotna zmiana przeznaczenia albo czynność wywołująca nadzwyczajne lub długotrwałe skutki.

Termin występuje w szczególności w prawie cywilnym, rodzinnym i opiekuńczym oraz w przepisach dotyczących zarządu nieruchomością zajętą w postępowaniu egzekucyjnym. W Kodeksie cywilnym pełnomocnictwo ogólne obejmuje czynności zwykłego zarządu. Przy współwłasności czynności tego rodzaju mogą być podejmowane według zasad odnoszących się do zarządu rzeczą wspólną, natomiast czynności przekraczające zwykły zarząd wymagają co do zasady zgody wszystkich współwłaścicieli. W razie braku porozumienia lub naruszenia zasad zarządu możliwe jest ustanowienie zarządcy przez sąd.

W Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym zwykły zarząd wyznacza granice samodzielnego zarządzania majątkiem dziecka przez rodziców. Czynności przekraczające ten zakres wymagają zgody sądu opiekuńczego. W postępowaniu egzekucyjnym zarządca nieruchomości może wykonywać zwykłe czynności związane z prowadzeniem prawidłowej gospodarki, natomiast działania wykraczające poza ten zakres wymagają dodatkowej zgody lub zezwolenia. Rozróżnienie to określa więc zakres samodzielności zarządcy, pełnomocnika, współwłaściciela albo rodzica i pozwala ustalić, kiedy potrzebna jest zgoda innych osób lub sądu.