Zarządzenie

Zarządzenie to akt lub rozstrzygnięcie wydawane przez uprawniony organ albo osobę wykonującą określone kompetencje, służące organizacji działania, wykonaniu przepisów lub rozstrzygnięciu kwestii związanej z prowadzonym postępowaniem. Znaczenie tego terminu zależy od dziedziny prawa i podstawy, na której zostało wydane.

W postępowaniu karnym zarządzenie jest co do zasady decyzją procesową dotyczącą kwestii porządkowych, organizacyjnych albo technicznych, a także innych spraw, które nie wymagają wydania wyroku lub postanowienia. Może je wydawać między innymi sąd, prokurator albo prezes sądu. Zarządzenie może dotyczyć przebiegu czynności procesowych, udziału stron, przekazania sprawy, wykonania określonych czynności lub organizacji udziału osoby pozbawionej wolności w czynności sądowej. W przypadkach wskazanych w ustawie na zarządzenie przysługuje zażalenie. Nie każde zarządzenie podlega jednak zaskarżeniu, a skutki i termin wniesienia środka odwoławczego wynikają z właściwych przepisów.

W administracji publicznej zarządzenie może być aktem kierownictwa wewnętrznego, wydawanym w celu organizowania pracy urzędu lub jednostki, wykonywania zadań oraz ustalania sposobu korzystania z powierzonego mienia. Zwykle wiąże podległe jednostki i pracowników, a nie wszystkie osoby znajdujące się poza strukturą organizacyjną organu. W przepisach dotyczących gospodarowania nieruchomościami zarządzenie może także określać warunki korzystania z nieruchomości pozostającej w trwałym zarządzie.

Najważniejsze cechy zarządzenia:

• jest wydawane na podstawie kompetencji przyznanej przepisami albo wynikającej z uprawnień kierowniczych,
• może mieć charakter procesowy, organizacyjny lub administracyjny,
• obowiązuje w zakresie wskazanym w jego treści i przepisach,
• może podlegać kontroli lub zaskarżeniu tylko wtedy, gdy przewiduje to prawo.

Zarządzenie nie jest jednolitym rodzajem aktu prawnego. Dla oceny jego skutków istotne są organ wydający, adresaci, przedmiot oraz podstawa prawna. Terminu tego nie należy automatycznie utożsamiać z wyrokiem, postanowieniem ani powszechnie obowiązującym aktem normatywnym.