Prawo ochrony środowiska

Art. 400f Prawa ochrony środowiska reguluje skład oraz zasady powoływania i odwoływania członków rad nadzorczych wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Przepis ten jest istotny z punktu widzenia zapewnienia odpowiedniego nadzoru nad działalnością tych funduszy, które odgrywają kluczową rolę w finansowaniu działań na rzecz ochrony środowiska na poziomie regionalnym.

#### Skład rad nadzorczych

Rady nadzorcze wojewódzkich funduszy liczą po 5 członków, co jest liczbą stosunkowo niewielką, ale wystarczającą do efektywnego nadzoru. Skład tych rad jest zróżnicowany i obejmuje przedstawicieli różnych instytucji:

1. **Członkowie wyznaczeni przez ministra właściwego do spraw klimatu** - są to osoby wybrane spośród przedstawicieli nauki lub organizacji pozarządowych. Taki wybór ma na celu zapewnienie, że w radach znajdą się osoby z odpowiednią wiedzą i doświadczeniem w dziedzinie ochrony środowiska.

2. **Członkowie wyznaczeni przez Zarząd Narodowego Funduszu** - Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej pełni kluczową rolę w krajowym systemie finansowania ochrony środowiska, stąd jego przedstawiciele w radach nadzorczych wojewódzkich funduszy mają za zadanie koordynować działania na poziomie krajowym i regionalnym.

3. **Członkowie wyznaczeni przez wojewodę** - wojewoda jako przedstawiciel administracji rządowej w terenie ma wpływ na skład rady, co pozwala na lepszą koordynację działań ochrony środowiska z polityką rządu.

4. **Przewodniczący rad wyznaczeni przez ministra właściwego do spraw klimatu** - przewodniczący są wybierani spośród pracowników Biura Narodowego Funduszu, urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw klimatu, urzędów obsługujących centralne organy administracji rządowej podległe albo nadzorowane przez ministra właściwego do spraw klimatu lub jednostek podległych albo nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw klimatu. Taki wybór ma na celu zapewnienie, że przewodniczący będą posiadać odpowiednie kompetencje i doświadczenie w zarządzaniu funduszami ochrony środowiska.

5. **Wiceprzewodniczący rad wyznaczeni przez sejmik województwa** - udział przedstawicieli sejmiku województwa w radach nadzorczych ma na celu zapewnienie, że działania funduszy będą zgodne z polityką regionalną i lokalnymi potrzebami w zakresie ochrony środowiska.

#### Powoływanie i odwoływanie członków rad

Członków rad nadzorczych wojewódzkich funduszy powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw klimatu. Jest to istotne z punktu widzenia centralnego nadzoru nad działalnością funduszy, co ma zapewnić spójność działań na poziomie krajowym i regionalnym.

W przypadku niewyznaczenia członków rad przez wojewodę, Zarząd Narodowego Funduszu lub sejmik województwa w terminie 30 dni od dnia wygaśnięcia mandatu, minister właściwy do spraw klimatu ma prawo powołać na ich miejsce swoich przedstawicieli. Taki mechanizm zapobiega paraliżowi działania rad nadzorczych w przypadku opóźnień w wyznaczaniu członków przez odpowiednie organy.

#### Wynagrodzenie członków rad nadzorczych

Minister właściwy do spraw klimatu określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki wynagradzania członków rad nadzorczych wojewódzkich funduszy za udział w pracach rady oraz wysokość tego wynagrodzenia. Przy ustalaniu wynagrodzenia minister kieruje się przepisami o wynagrodzeniu członków rad nadzorczych spółek Skarbu Państwa. Taki sposób określania wynagrodzenia ma na celu zapewnienie, że członkowie rad będą odpowiednio wynagradzani za swoją pracę, co może przyczynić się do zwiększenia efektywności ich działań.

### Podsumowanie

Art. 400f Prawa ochrony środowiska w sposób kompleksowy reguluje kwestie związane ze składem, powoływaniem i wynagradzaniem członków rad nadzorczych wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że rady nadzorcze będą składać się z kompetentnych i doświadczonych osób, co jest kluczowe dla efektywnego nadzoru nad działalnością funduszy i realizacją celów związanych z ochroną środowiska.

#### Struktura i skład Zarządu Narodowego Funduszu

Art. 400i ust. 1 określa, że Zarząd Narodowego Funduszu liczy od 3 do 5 członków. Skład Zarządu obejmuje Prezesa Zarządu oraz jego zastępców, którzy są powoływani i odwoływani przez ministra właściwego do spraw klimatu na wniosek Rady Nadzorczej Narodowego Funduszu.

#### Procedura powoływania i odwoływania członków Zarządu

Powoływanie członków Zarządu odbywa się w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru, co ma na celu zapewnienie transparentności i obiektywności procesu rekrutacyjnego. Powołanie na stanowisko Prezesa Zarządu oraz jego zastępców stanowi nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy.

#### Wymagania kwalifikacyjne dla Prezesa Zarządu

Art. 400i ust. 3 precyzuje wymagania, jakie musi spełniać kandydat na stanowisko Prezesa Zarządu Narodowego Funduszu. Kandydat musi posiadać tytuł zawodowy magistra lub równorzędny, być obywatelem polskim, korzystać z pełni praw publicznych, nie być skazanym prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, posiadać kompetencje kierownicze oraz co najmniej 6-letni staż pracy, w tym co najmniej 3-letni staż pracy na stanowisku kierowniczym. Dodatkowo, kandydat musi posiadać wykształcenie i wiedzę z zakresu spraw należących do właściwości Narodowego Funduszu.

#### Procedura naboru

Nabór na stanowisko Prezesa Zarządu jest ogłaszany w Biuletynie Informacji Publicznej Narodowego Funduszu oraz Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Ogłoszenie musi zawierać szczegółowe informacje dotyczące stanowiska, wymagania, zakres zadań, wymagane dokumenty oraz termin i miejsce składania dokumentów. Termin składania dokumentów nie może być krótszy niż 10 dni od dnia opublikowania ogłoszenia.

#### Ocena kandydatów

Rada Nadzorcza Narodowego Funduszu przeprowadza nabór, oceniając doświadczenie zawodowe, wiedzę oraz kompetencje kierownicze kandydatów. Ocena ta może być dokonana przez osobę z odpowiednimi kwalifikacjami, niebędącą członkiem Rady Nadzorczej. Informacje uzyskane w trakcie naboru są objęte tajemnicą.

#### Wyniki naboru

Rada Nadzorcza wyłania nie więcej niż 3 kandydatów, których przedstawia ministrowi właściwemu do spraw klimatu. Z przeprowadzonego naboru sporządza się protokół, który zawiera szczegółowe informacje o procesie naboru i wyłonionych kandydatach. Wynik naboru jest ogłaszany w Biuletynie Informacji Publicznej.

#### Zasady niełączenia funkcji

Członkowie Zarządu Narodowego Funduszu nie mogą łączyć swojej funkcji z zatrudnieniem w administracji rządowej lub samorządowej, członkostwem w radach nadzorczych spółek z udziałem Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, ani z mandatem posła, senatora lub radnego jednostki samorządu terytorialnego.

#### Kompetencje Prezesa Zarządu

Prezes Zarządu reprezentuje Narodowy Fundusz na zewnątrz, dokonując czynności prawnych w zakresie praw i obowiązków majątkowych Narodowego Funduszu. Prezes dokonuje również czynności w sprawach z zakresu prawa pracy w stosunku do pracowników Biura Narodowego Funduszu oraz zatrudnia pracowników na stanowiskach kierowniczych po zasięgnięciu opinii Zarządu.

### Podsumowanie

Art. 400i Prawa ochrony środowiska szczegółowo reguluje strukturę, procedury powoływania i odwoływania, wymagania kwalifikacyjne oraz kompetencje Zarządu Narodowego Funduszu. Przepisy te mają na celu zapewnienie transparentności, obiektywności oraz wysokich standardów zarządzania Narodowym Funduszem, co jest kluczowe dla skutecznej ochrony środowiska.

Art. 400q Prawa ochrony środowiska reguluje zasady prowadzenia gospodarki finansowej przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) oraz wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Przepis ten jest kluczowy dla zapewnienia transparentności, efektywności i zgodności z przepisami prawa w zakresie zarządzania środkami finansowymi przeznaczonymi na ochronę środowiska.

#### 1. Samodzielna gospodarka finansowa

Narodowy Fundusz i wojewódzkie fundusze prowadzą samodzielną gospodarkę finansową, co oznacza, że są odpowiedzialne za zarządzanie swoimi środkami i wpływami. Samodzielność ta jest jednak ograniczona przez konieczność pokrywania wydatków na zadania określone w ustawie oraz koszty działalności. Oznacza to, że fundusze muszą działać w granicach określonych przez prawo, co zapewnia kontrolę nad ich działaniami i zapobiega nadużyciom.

#### 2. Wykorzystanie środków unijnych

Fundusze mają obowiązek prowadzenia gospodarki finansowej w sposób zapewniający pełne wykorzystanie środków pochodzących z Unii Europejskiej, które nie podlegają zwrotowi i są przeznaczone na ochronę środowiska i gospodarkę wodną. Jest to istotne, ponieważ niewykorzystanie tych środków mogłoby prowadzić do ich utraty, co byłoby niekorzystne dla realizacji celów środowiskowych.

#### 3. Roczny plan finansowy

Podstawą gospodarki finansowej funduszy jest roczny plan finansowy. Projekt tego planu dla Narodowego Funduszu jest opracowywany przez jego Zarząd w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw klimatu i przekazywany do uzgodnienia ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych. Procedura ta zapewnia, że plan finansowy jest zgodny z polityką finansową państwa i uwzględnia wszystkie niezbędne aspekty zarządzania środkami publicznymi.

#### 4. Struktura rocznego planu finansowego

Roczny plan finansowy musi wyodrębniać różne kategorie przychodów i kosztów, w tym:
- Przychody z prowadzonej działalności,
- Dotacje z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego,
- Koszty, w tym wynagrodzenia, płatności odsetkowe, zakup towarów i usług,
- Środki na wydatki majątkowe,
- Środki przekazane innym podmiotom,
- Stan należności i zobowiązań na początek i koniec roku,
- Stan środków pieniężnych na początek i koniec roku.

Taka struktura zapewnia przejrzystość i umożliwia dokładne monitorowanie i kontrolę finansów funduszy.

#### 5. Zmiany w planie finansowym

Zmiany w przychodach i kosztach rocznego planu finansowego mogą być dokonywane po uzyskaniu zgody ministra właściwego do spraw klimatu, wydanej po uzyskaniu opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu. O dokonanych zmianach należy niezwłocznie powiadomić ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Procedura ta zapewnia kontrolę nad zmianami w planie finansowym i zapobiega niekontrolowanym modyfikacjom.

#### 6. Plan finansowy w układzie zadaniowym

Narodowy Fundusz sporządza plan finansowy w układzie zadaniowym na rok budżetowy i dwa kolejne lata, co pozwala na długoterminowe planowanie i realizację zadań w sposób zorganizowany i efektywny.

#### 7. Rozporządzenie Rady Ministrów

Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób prowadzenia gospodarki finansowej funduszy, kierując się potrzebą zapewnienia jednolitego sposobu przeznaczania środków publicznych na realizację zasady zrównoważonego rozwoju oraz przestrzegania ładu finansów publicznych. Rozporządzenie to ma na celu ujednolicenie procedur i zapewnienie, że wszystkie fundusze działają zgodnie z tymi samymi standardami.

### Podsumowanie

Art. 400q Prawa ochrony środowiska wprowadza szczegółowe zasady prowadzenia gospodarki finansowej przez Narodowy Fundusz i wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Przepis ten ma na celu zapewnienie transparentności, efektywności i zgodności z przepisami prawa w zarządzaniu środkami finansowymi przeznaczonymi na ochronę środowiska. Procedury i wymogi określone w tym artykule mają na celu zapobieganie nadużyciom i zapewnienie, że środki publiczne są wykorzystywane w sposób zgodny z zasadą zrównoważonego rozwoju.

Art. 411a Prawa ochrony środowiska reguluje zasady nabywania, obejmowania i zbywania udziałów, akcji oraz obligacji przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) oraz wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że działania inwestycyjne tych funduszy są zgodne z ich statutowymi celami oraz podlegają odpowiedniej kontroli.

#### 1. Zakres działalności inwestycyjnej NFOŚiGW

Zgodnie z ust. 1, NFOŚiGW może nabywać udziały lub akcje w spółkach, których statutowym lub ustawowym przedmiotem działalności jest ochrona środowiska i gospodarka wodna. Przepis ten jasno określa, że inwestycje funduszu muszą być zgodne z jego misją, co ma na celu zapobieganie angażowaniu środków publicznych w przedsięwzięcia niezwiązane z ochroną środowiska.

#### 2. Wyjątki dotyczące nabywania udziałów i akcji

Ust. 2 rozszerza możliwość inwestycyjną NFOŚiGW, pozwalając na nabywanie akcji w spółkach określonych w art. 421a ust. 1. Dodatkowo, ust. 3 pozwala na obejmowanie lub nabywanie udziałów i akcji w innych spółkach, ale wyłącznie w zamian za nieściągalne wierzytelności wynikające z umów zawartych z NFOŚiGW. Ta regulacja ma na celu umożliwienie funduszowi odzyskiwania części należności w sytuacjach, gdy inne metody windykacji są nieskuteczne.

#### 3. Wymóg zgody ministra właściwego do spraw klimatu

Ust. 4 wprowadza wymóg uzyskania zgody ministra właściwego do spraw klimatu na objęcie, nabycie lub zbycie udziałów, akcji oraz obligacji przez NFOŚiGW, jeżeli emitentem jest podmiot inny niż Skarb Państwa. Ten mechanizm kontrolny ma na celu zapewnienie, że decyzje inwestycyjne funduszu są zgodne z polityką państwa w zakresie ochrony środowiska.

#### 4. Wyłączenie stosowania przepisów ustawy o zarządzaniu mieniem państwowym

Przepis ust. 5 wyłącza stosowanie art. 15 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym. Wyłączenie to ma na celu uproszczenie procedur związanych z zarządzaniem aktywami przez NFOŚiGW, co może być uzasadnione specyfiką jego działalności.

#### 5. Zgoda zarządu województwa na zbycie aktywów przez wojewódzkie fundusze

Ust. 6 wprowadza wymóg uzyskania zgody zarządu województwa na zbycie udziałów, akcji oraz obligacji przez wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Ten przepis ma na celu zapewnienie, że decyzje te są zgodne z regionalnymi priorytetami w zakresie ochrony środowiska.

#### 6. Obowiązek informacyjny

Ust. 7 i 8 nakładają na zarządy NFOŚiGW oraz wojewódzkich funduszy obowiązek przedstawiania informacji o posiadanych udziałach, akcjach i obligacjach odpowiednio ministrowi właściwemu do spraw klimatu oraz zarządom województw. Informacje te muszą być przekazywane raz w roku, nie później niż do dnia 30 czerwca. Obowiązek ten ma na celu zapewnienie przejrzystości i umożliwienie monitorowania działalności inwestycyjnej funduszy.

### Podsumowanie

Art. 411a Prawa ochrony środowiska wprowadza szczegółowe zasady dotyczące działalności inwestycyjnej NFOŚiGW oraz wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Przepisy te mają na celu zapewnienie, że środki publiczne są wykorzystywane zgodnie z celami ochrony środowiska, a także wprowadzenie mechanizmów kontrolnych i informacyjnych, które mają na celu zwiększenie przejrzystości i efektywności zarządzania tymi środkami.

Zarząd Narodowego Funduszu

Zarząd Narodowego Funduszu w przepisach

Prawo ochrony środowiska5 przepisów