Art. 101a Prawa ochrony środowiska wprowadza kompleksowe zasady oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi, które mają na celu ochronę zdrowia ludzi oraz stanu środowiska. Przepis ten jest kluczowy dla zapewnienia, że gleba i ziemia są monitorowane i oceniane w sposób systematyczny i zgodny z jednolitymi standardami.

#### 1. Kryteria oceny zanieczyszczenia

Zanieczyszczenie powierzchni ziemi ocenia się na podstawie przekroczenia dopuszczalnych zawartości substancji powodujących ryzyko. Dopuszczalna zawartość jest definiowana jako taka, która nie narusza znacząco funkcji pełnionych przez powierzchnię ziemi, z uwzględnieniem wpływu na zdrowie ludzi i stan środowiska. Jest to podejście holistyczne, które bierze pod uwagę zarówno aspekty ekologiczne, jak i zdrowotne.

#### 2. Funkcje powierzchni ziemi

Funkcję pełnioną przez powierzchnię ziemi ocenia się na podstawie jej faktycznego zagospodarowania i wykorzystania. Wyjątkiem są sytuacje, gdy inna funkcja wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji administracyjnych dotyczących lokalizacji inwestycji. Taka regulacja pozwala na elastyczne podejście do oceny zanieczyszczenia, uwzględniając specyfikę danego terenu.

#### 3. Substancje pochodzenia naturalnego

Przepis wyraźnie stwierdza, że gleby, ziemi lub wód gruntowych nie uznaje się za zanieczyszczone, jeżeli stwierdzone w niej zawartości substancji są pochodzenia naturalnego. Jest to istotne, ponieważ pozwala na wykluczenie przypadków, w których obecność pewnych substancji jest wynikiem naturalnych procesów geologicznych, a nie działalności człowieka.

#### 4. Rozporządzenie Ministra

Minister właściwy do spraw klimatu jest zobowiązany do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad prowadzenia oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Rozporządzenie to ma obejmować m.in.:

- Substancje powodujące ryzyko i ich dopuszczalne zawartości.
- Szczegółowe wymagania dotyczące ustalania dopuszczalnych zawartości substancji.
- Etapy identyfikacji terenów zanieczyszczonych.
- Rodzaje działalności mogących powodować zanieczyszczenie.
- Referencyjne metodyki badań.
- Wymagania dotyczące oceny zanieczyszczenia na terenie zakładów wymagających pozwolenia zintegrowanego.

#### 5. Znaczenie regulacji

Art. 101a jest kluczowy dla systematycznego i jednolitego podejścia do oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Przepis ten wprowadza jasne kryteria i procedury, które mają na celu minimalizację ryzyka dla zdrowia ludzi i środowiska. Wprowadzenie szczegółowych wymagań w drodze rozporządzenia pozwala na elastyczne dostosowanie regulacji do zmieniających się warunków i potrzeb.

#### 6. Wnioski

Art. 101a Prawa ochrony środowiska stanowi fundament dla działań mających na celu ochronę powierzchni ziemi przed zanieczyszczeniem. Jego implementacja wymaga ścisłej współpracy między organami administracji publicznej, przedsiębiorcami oraz społecznością lokalną. Przepis ten jest również istotnym narzędziem w realizacji polityki zrównoważonego rozwoju, która zakłada harmonijne współistnienie działalności gospodarczej i ochrony środowiska.

Prawo ochrony środowiska

#### 1. Kontekst i cel przepisu

Art. 101f ustawy Prawo ochrony środowiska (POŚ) wprowadza mechanizmy mające na celu identyfikację i kontrolę historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Przepis ten jest istotnym elementem systemu ochrony środowiska, mającym na celu zapobieganie dalszemu pogarszaniu się stanu środowiska oraz umożliwienie podjęcia działań naprawczych na terenach, które były narażone na działalność mogącą powodować zanieczyszczenia przed dniem 30 kwietnia 2007 r.

#### 2. Zakres stosowania

Przepis dotyczy terenów, na których przed dniem 30 kwietnia 2007 r. prowadzono działalność mogącą powodować zanieczyszczenie powierzchni ziemi. Kluczowym elementem jest tutaj „duże prawdopodobieństwo” występowania historycznego zanieczyszczenia, co oznacza, że nie jest wymagane bezpośrednie udowodnienie zanieczyszczenia, ale wystarczające są przesłanki wskazujące na jego możliwość.

#### 3. Kompetencje regionalnego dyrektora ochrony środowiska

Regionalny dyrektor ochrony środowiska (RDOŚ) ma uprawnienie do nałożenia na władającego powierzchnią ziemi obowiązku wykonania badań zanieczyszczenia gleby i ziemi. Decyzja ta jest wydawana z urzędu, co oznacza, że nie jest wymagane wnioskowanie przez zainteresowane strony. RDOŚ może również wyznaczyć termin przedłożenia wyników tych badań, co jest istotne z punktu widzenia terminowości i skuteczności działań kontrolnych.

#### 4. Wykonanie badań

Badania zanieczyszczenia gleby i ziemi muszą być wykonane przez laboratorium spełniające określone wymagania, zgodnie z art. 147a ust. 1 pkt 1 lub ust. 1a POŚ. Zapewnia to, że badania są przeprowadzane zgodnie z obowiązującymi standardami i metodologią, co zwiększa ich wiarygodność i użyteczność.

#### 5. Wyjątki

Przepis ust. 1 nie ma zastosowania do podmiotów posiadających pozwolenie zintegrowane, w którym określono sposób wykonywania badań zanieczyszczenia gleby i ziemi. Jest to logiczne, ponieważ takie pozwolenie już zawiera szczegółowe wymagania dotyczące monitorowania i kontroli zanieczyszczeń, co eliminuje potrzebę dodatkowych badań na podstawie art. 101f.

#### 6. Obowiązki przechowywania i przedkładania wyników badań

Podmiot zobowiązany do wykonania badań musi przechowywać wyniki przez okres 5 lat od zakończenia roku kalendarzowego, którego dotyczą. Jest to istotne z punktu widzenia możliwości późniejszej kontroli i analizy danych. Wyniki te muszą być również przedkładane na żądanie RDOŚ oraz wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska, co zapewnia bieżący nadzór nad stanem środowiska.

#### 7. Procedura administracyjna

Postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o nałożeniu obowiązku badań wszczyna się z urzędu. Oznacza to, że RDOŚ ma inicjatywę w tym zakresie i nie jest zależny od wniosków składanych przez inne podmioty. Jest to istotne z punktu widzenia proaktywnego podejścia do ochrony środowiska.

#### 8. Wnioski

Art. 101f POŚ jest ważnym narzędziem w systemie ochrony środowiska, umożliwiającym identyfikację i kontrolę historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Przepis ten wprowadza jasne i precyzyjne obowiązki dla władających powierzchnią ziemi oraz określa kompetencje organów administracyjnych, co zwiększa skuteczność działań na rzecz ochrony środowiska.

Art. 101h Prawa ochrony środowiska reguluje obowiązki związane z remediacją historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Przepis ten wprowadza zasady odpowiedzialności za usunięcie zanieczyszczeń, które powstały w przeszłości, a jego celem jest zapewnienie, że zanieczyszczone tereny zostaną odpowiednio oczyszczone, co jest kluczowe dla ochrony środowiska i zdrowia publicznego.

#### 1. Obowiązek remediacji

Zgodnie z ust. 1, władający powierzchnią ziemi, na której występuje historyczne zanieczyszczenie, jest zobowiązany do przeprowadzenia remediacji. Remediacja oznacza działania mające na celu usunięcie lub zminimalizowanie zanieczyszczeń, aby przywrócić teren do stanu bezpiecznego dla środowiska i ludzi.

#### 2. Przeniesienie obowiązku na innego sprawcę

Ust. 2 wprowadza możliwość przeniesienia obowiązku remediacji na inny podmiot, jeżeli władający powierzchnią ziemi wykaże, że zanieczyszczenie zostało spowodowane przez inny wskazany podmiot po dniu objęcia przez niego władania. W takim przypadku, obowiązek przeprowadzenia remediacji spoczywa na „innym sprawcy”. Kluczowe jest tutaj udowodnienie, że zanieczyszczenie powstało po objęciu władania i że odpowiedzialnym za nie jest konkretny inny podmiot.

#### 3. Solidarna odpowiedzialność

Ust. 3 wprowadza zasadę solidarnej odpowiedzialności, jeżeli zanieczyszczenie zostało spowodowane przez innego sprawcę za zgodą lub wiedzą władającego powierzchnią ziemi. W takim przypadku, zarówno władający powierzchnią ziemi, jak i inny sprawca są zobowiązani do przeprowadzenia remediacji wspólnie. Solidarność oznacza, że każdy z nich może być zobowiązany do wykonania całego obowiązku, a następnie może dochodzić roszczeń regresowych od współodpowiedzialnego.

#### 4. Decyzje administracyjne

Ust. 4 odnosi się do decyzji administracyjnych, które są wydawane w kontekście obowiązku remediacji. W przypadku solidarnej odpowiedzialności, decyzje, o których mowa w art. 101l ust. 4 i art. 101m ust. 1 pkt 2, są kierowane także do władającego powierzchnią ziemi. Oznacza to, że organy administracyjne muszą uwzględnić obie strony odpowiedzialne za zanieczyszczenie w swoich decyzjach.

### Podsumowanie

Art. 101h Prawa ochrony środowiska wprowadza jasne zasady dotyczące odpowiedzialności za remediację historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że tereny zanieczyszczone w przeszłości zostaną odpowiednio oczyszczone, co jest kluczowe dla ochrony środowiska i zdrowia publicznego. Wprowadzenie możliwości przeniesienia obowiązku na inny podmiot oraz zasady solidarnej odpowiedzialności zwiększa efektywność egzekwowania tych obowiązków i zapewnia, że odpowiedzialność za zanieczyszczenia ponoszą właściwe podmioty.

Art. 101j Prawa ochrony środowiska wprowadza obowiązek dla regionalnych dyrektorów ochrony środowiska (RDOŚ) dotyczący ustalania i aktualizacji harmonogramu zadań związanych z historycznymi zanieczyszczeniami powierzchni ziemi. Przepis ten jest kluczowy dla zarządzania i remediacji terenów, które zostały zanieczyszczone w przeszłości i mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia ludzi oraz stanu środowiska.

**1. Ustalanie harmonogramu:**
RDOŚ ma obowiązek ustalania harmonogramu zadań, który obejmuje:
- Badania zanieczyszczenia gleby i ziemi na terenach potencjalnie zanieczyszczonych.
- Opracowywanie planów remediacji dla terenów, gdzie potwierdzono zanieczyszczenie.
- Przeprowadzanie remediacji zanieczyszczonych terenów.

**2. Aktualizacja harmonogramu:**
Harmonogram musi być aktualizowany co najmniej raz na 5 lat. Aktualizacja ta jest niezbędna, aby uwzględnić nowe dane, zmieniające się priorytety oraz dostępność środków finansowych.

**3. Priorytetyzacja działań:**
Przy ustalaniu i aktualizacji harmonogramu, RDOŚ musi uwzględniać potrzebę przeprowadzenia remediacji w pierwszej kolejności na terenach, które stanowią największe zagrożenie dla zdrowia ludzi lub stanu środowiska. Jest to istotne z punktu widzenia ochrony zdrowia publicznego oraz minimalizacji negatywnego wpływu na środowisko.

**4. Finansowanie:**
RDOŚ musi również brać pod uwagę możliwość finansowania zadań w kolejnych latach. W tym celu, podczas opracowywania lub aktualizacji harmonogramu, RDOŚ zasięga opinii Zarządu Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz zarządu właściwego wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Opinie te dotyczą możliwości wspomagania finansowego zadań objętych harmonogramem.

**5. Sprawozdawczość:**
Co 5 lat, RDOŚ jest zobowiązany do opracowania i przekazania Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska sprawozdania z realizacji zadań objętych harmonogramem. Sprawozdanie to pozwala na monitorowanie postępów w zakresie remediacji historycznych zanieczyszczeń oraz ocenę skuteczności podejmowanych działań.

**Podsumowanie:**
Art. 101j Prawa ochrony środowiska wprowadza kompleksowy mechanizm zarządzania historycznymi zanieczyszczeniami powierzchni ziemi. Obowiązek ustalania i aktualizacji harmonogramu, priorytetyzacja działań na najbardziej zagrożonych terenach, uwzględnianie możliwości finansowych oraz regularna sprawozdawczość, stanowią fundamenty skutecznej polityki ochrony środowiska w zakresie remediacji zanieczyszczonych terenów. Przepis ten jest kluczowy dla zapewnienia, że działania podejmowane w celu ochrony środowiska są dobrze zorganizowane, finansowane i skutecznie realizowane.

Art. 101k Prawa ochrony środowiska reguluje kwestie związane z kosztami remediacji, czyli działań mających na celu usunięcie zanieczyszczeń z gleby i ziemi. Przepis ten określa, jakie koszty wchodzą w skład remediacji oraz w jakich przypadkach i na jakich zasadach regionalny dyrektor ochrony środowiska może nałożyć obowiązek zwrotu tych kosztów na władającego powierzchnią ziemi lub innego sprawcę zanieczyszczenia.

#### Zakres kosztów remediacji

Koszty remediacji obejmują trzy główne kategorie:
1. **Koszty badań zanieczyszczenia gleby i ziemi** - obejmują one wszelkie wydatki związane z identyfikacją i oceną stopnia zanieczyszczenia.
2. **Koszty opracowania projektu planu remediacji** - dotyczą one przygotowania szczegółowego planu działań mających na celu usunięcie zanieczyszczeń.
3. **Koszty przeprowadzenia remediacji** - obejmują one faktyczne działania związane z usuwaniem zanieczyszczeń.

#### Obowiązek zwrotu kosztów

W przypadkach określonych w art. 101i pkt 4, regionalny dyrektor ochrony środowiska ma prawo nałożyć na władającego powierzchnią ziemi obowiązek zwrotu poniesionych kosztów remediacji. Decyzja ta musi precyzować wysokość, sposób i termin uiszczenia tych kosztów.

#### Przeniesienie obowiązku zwrotu kosztów

Jeżeli władający powierzchnią ziemi wykaże, że zanieczyszczenie miało miejsce po objęciu przez niego władania i zostało spowodowane przez innego sprawcę, regionalny dyrektor ochrony środowiska może nałożyć obowiązek zwrotu kosztów na tego innego sprawcę. W takim przypadku również decyzja musi określać wysokość, sposób i termin uiszczenia kosztów.

#### Możliwość odstąpienia od żądania zwrotu kosztów

Regionalny dyrektor ochrony środowiska może odstąpić od żądania zwrotu całości lub części kosztów remediacji w dwóch przypadkach:
1. **Brak możliwości zidentyfikowania sprawcy lub niemożność wszczęcia wobec niego postępowania egzekucyjnego** - dotyczy to sytuacji, gdy sprawca jest nieznany lub nie można przeprowadzić skutecznej egzekucji.
2. **Koszty postępowania egzekucyjnego przewyższają kwotę możliwą do odzyskania** - w sytuacji, gdy koszty związane z egzekucją są wyższe niż potencjalnie odzyskane środki.

#### Przedawnienie roszczeń

Roszczenia względem władającego powierzchnią ziemi lub innego sprawcy o zwrot kosztów remediacji przedawniają się po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna.

#### Zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej

Do należności z tytułu obowiązku zwrotu kosztów remediacji stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Uprawnienia organów podatkowych w tym zakresie przysługują regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska.

### Podsumowanie

Art. 101k Prawa ochrony środowiska w sposób kompleksowy reguluje kwestie związane z kosztami remediacji zanieczyszczonej gleby i ziemi. Przepis ten precyzuje, jakie koszty wchodzą w skład remediacji, kto i w jakich okolicznościach jest zobowiązany do ich zwrotu oraz jakie są zasady przedawnienia tych roszczeń. Dodatkowo, zastosowanie mają tu przepisy Ordynacji podatkowej, co ułatwia egzekucję należności.

Art. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska zawiera definicje kluczowych terminów używanych w ustawie. Jest to fundamentalny artykuł, który precyzuje znaczenie pojęć, co jest niezbędne dla prawidłowego stosowania przepisów ustawy. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do wybranych definicji zawartych w tym artykule.

#### 1. Aglomeracja
Definicja aglomeracji jako miasta lub kilku miast o wspólnych granicach administracyjnych jest istotna dla określenia obszarów, na których mają zastosowanie określone przepisy dotyczące ochrony środowiska. W praktyce, aglomeracje są często obszarami o wysokim stopniu urbanizacji, co wiąże się z większymi wyzwaniami w zakresie zarządzania środowiskiem.

#### 2. Autostrada
Rozszerzenie definicji autostrady na drogi ekspresowe, jeżeli przepisy o autostradach płatnych mają do nich zastosowanie, ma na celu ujednolicenie regulacji dotyczących infrastruktury drogowej. Jest to ważne z punktu widzenia zarządzania ruchem i ochrony środowiska w kontekście emisji z transportu.

#### 3. Badania zanieczyszczenia gleby i ziemi
Definicja ta obejmuje nie tylko pomiary zawartości substancji powodujących ryzyko, ale także pobieranie próbek i badania właściwości gleby i ziemi. Jest to kluczowe dla oceny stanu środowiska i podejmowania działań naprawczych.

#### 4. Dokument referencyjny BAT
Dokumenty referencyjne BAT (Best Available Techniques) są wynikiem wymiany informacji zorganizowanej przez Komisję Europejską i stanowią podstawę do ustalania najlepszych dostępnych technik. Definicja ta jest istotna dla przemysłu, który musi dostosować swoje technologie do wymogów BAT w celu minimalizacji emisji.

#### 5. Emisja
Definicja emisji obejmuje szeroki zakres substancji i energii wprowadzanych do środowiska w wyniku działalności człowieka. Jest to kluczowe pojęcie w kontekście regulacji dotyczących ochrony powietrza, wody i gleby.

#### 6. Graniczne wielkości emisyjne
Graniczne wielkości emisyjne są najwyższymi dopuszczalnymi wielkościami emisji określonymi w konkluzjach BAT. Definicja ta jest ważna dla ustalania standardów emisyjnych i monitorowania ich przestrzegania.

#### 7. Historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi
Definicja ta odnosi się do zanieczyszczeń, które powstały przed określoną datą lub wynikają z działalności zakończonej przed tą datą. Jest to istotne dla określenia odpowiedzialności za zanieczyszczenia i podejmowania działań remediacyjnych.

#### 8. Instalacja
Definicja instalacji obejmuje zarówno stacjonarne urządzenia techniczne, jak i budowle, które mogą powodować emisję. Jest to kluczowe dla regulacji dotyczących pozwoleń na emisję i monitorowania działalności przemysłowej.

#### 9. Najlepsze dostępne techniki (BAT)
Definicja BAT obejmuje najbardziej efektywne i zaawansowane technologie oraz metody prowadzenia działalności, które minimalizują negatywny wpływ na środowisko. Jest to fundament dla regulacji dotyczących emisji przemysłowych.

#### 10. Ochrona środowiska
Definicja ochrony środowiska jako działań mających na celu zachowanie lub przywracanie równowagi przyrodniczej jest szeroka i obejmuje racjonalne gospodarowanie zasobami, przeciwdziałanie zanieczyszczeniom oraz przywracanie elementów przyrodniczych do stanu właściwego.

#### 11. Remediacja
Remediacja obejmuje działania mające na celu usunięcie lub zmniejszenie ilości substancji powodujących ryzyko w glebie, ziemi i wodach gruntowych. Jest to kluczowe dla przywracania terenów zanieczyszczonych do stanu, który nie stwarza zagrożenia dla zdrowia ludzi i środowiska.

#### 12. Zrównoważony rozwój
Definicja zrównoważonego rozwoju podkreśla integrację działań politycznych, gospodarczych i społecznych z zachowaniem równowagi przyrodniczej. Jest to fundamentalne pojęcie dla polityki ochrony środowiska, które ma na celu zapewnienie możliwości zaspokajania potrzeb zarówno obecnych, jak i przyszłych pokoleń.

### Podsumowanie
Art. 3 Prawa ochrony środowiska zawiera kluczowe definicje, które są niezbędne dla prawidłowego stosowania przepisów ustawy. Precyzyjne określenie pojęć takich jak emisja, BAT, remediacja czy zrównoważony rozwój pozwala na skuteczne zarządzanie ochroną środowiska i podejmowanie odpowiednich działań naprawczych. Definicje te stanowią fundament dla dalszych regulacji i są niezbędne dla zrozumienia i stosowania przepisów dotyczących ochrony środowiska.

Art. 335b Prawa ochrony środowiska wprowadza sankcję karną w postaci grzywny za zaniechanie obowiązku zgłoszenia historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska. Przepis ten ma na celu zapewnienie skutecznego monitorowania i zarządzania zanieczyszczeniami środowiska, które mogą mieć długotrwałe i poważne skutki dla zdrowia publicznego oraz ekosystemów.

1. **Podmiot obowiązany**: Przepis odnosi się do osób, które są zobowiązane do zgłoszenia historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi na podstawie art. 101e ust. 1 Prawa ochrony środowiska. Zgodnie z tym artykułem, obowiązek ten spoczywa na właścicielach, użytkownikach wieczystych, posiadaczach samoistnych oraz zależnych nieruchomości, na których stwierdzono historyczne zanieczyszczenie.

2. **Zakres obowiązku**: Obowiązek zgłoszenia dotyczy historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, czyli takich, które powstały w przeszłości i mogą nadal stanowić zagrożenie dla środowiska. Zgłoszenie powinno być dokonane niezwłocznie po stwierdzeniu zanieczyszczenia.

3. **Sankcja**: Niezgłoszenie historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska skutkuje nałożeniem kary grzywny. Sankcja ta ma charakter administracyjny i jest środkiem dyscyplinującym, mającym na celu wymuszenie przestrzegania przepisów ochrony środowiska.

4. **Znaczenie zgłoszenia**: Zgłoszenie historycznego zanieczyszczenia jest kluczowe dla podjęcia odpowiednich działań naprawczych i zapobiegawczych. Pozwala to na ocenę ryzyka, jakie zanieczyszczenie stanowi dla zdrowia ludzi i środowiska, oraz na opracowanie planu remediacji.

5. **Procedura zgłoszenia**: Procedura zgłoszenia powinna być przejrzysta i dostępna dla wszystkich podmiotów zobowiązanych. Regionalny dyrektor ochrony środowiska powinien zapewnić odpowiednie wsparcie i informacje dotyczące sposobu dokonywania zgłoszeń oraz dalszych kroków, jakie należy podjąć po zgłoszeniu.

6. **Rola organów ochrony środowiska**: Regionalny dyrektor ochrony środowiska odgrywa kluczową rolę w monitorowaniu i zarządzaniu zanieczyszczeniami. Jego zadaniem jest nie tylko przyjmowanie zgłoszeń, ale również koordynacja działań naprawczych oraz nadzór nad ich realizacją.

Podsumowując, Art. 335b Prawa ochrony środowiska jest istotnym narzędziem w systemie ochrony środowiska, mającym na celu zapewnienie odpowiedzialności za historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Przepis ten podkreśla znaczenie współpracy pomiędzy właścicielami nieruchomości a organami ochrony środowiska w celu skutecznego zarządzania i remediacji zanieczyszczeń.

Zanieczyszczenie historyczne

Zanieczyszczenie historyczne w przepisach

Prawo ochrony środowiska7 przepisów