Zagrożenie trwałości

„Zagrożenie trwałości” oznacza taki stan lasu, w którym jego prawidłowe i trwałe funkcjonowanie jest zagrożone w wyniku oddziaływania czynników zewnętrznych albo niewłaściwego prowadzenia gospodarki leśnej. Pojęcie nie odnosi się więc do samego wystąpienia pojedynczego niekorzystnego zdarzenia lub zjawiska, lecz do sytuacji, gdy ich skutki wpływają na stan lasu na tyle poważnie, że potrzebna jest celowa i odpowiednio dobrana reakcja.

W definicji ustawowej można wyróżnić kilka istotnych elementów:

• przedmiot zagrożenia, którym jest stan lasu, a więc jego kondycja i zdolność do dalszego trwałego funkcjonowania;
• przyczyna, pochodząca z zewnątrz albo związana z nieprawidłową gospodarką leśną;
• skutek lub stopień nasilenia problemu, który uzasadnia podjęcie specjalistycznych działań;
• wymagany sposób reakcji, obejmujący zabiegi zwalczające, zabiegi ochronne albo przebudowę lasu.

Czynniki zewnętrzne mogą powodować pogorszenie stanu lasu niezależnie od sposobu jego prowadzenia. Z kolei nieprawidłowa gospodarka leśna wskazuje na sytuację, w której sposób postępowania z lasem przyczynia się do utraty jego trwałości lub zwiększa takie ryzyko. Ustawa łączy jednak zagrożenie trwałości nie tylko z przyczyną, lecz przede wszystkim z koniecznością podjęcia działań naprawczych, ochronnych albo zmieniających dotychczasowy charakter lasu.

Pojęcie służy zatem do określenia sytuacji wymagającej ingerencji w ramach gospodarki leśnej. Ma znaczenie praktyczne, ponieważ wskazuje, że pozostawienie lasu bez odpowiednich działań nie jest wystarczające. W zależności od rodzaju problemu mogą być potrzebne czynności mające ograniczyć lub usunąć jego przyczynę, działania zabezpieczające las przed dalszym pogorszeniem albo przebudowa, gdy przywrócenie jego trwałości wymaga głębszej zmiany. „Zagrożenie trwałości” jest więc ustawowym określeniem stanu, który uzasadnia podjęcie konkretnych działań służących ochronie i utrzymaniu lasu.