Zagospodarowanie gruntów

Zagospodarowanie gruntów to sposób wykorzystania terenu po zakończeniu jego rekultywacji. Pojęcie to zostało zdefiniowane w art. 4 ustawy „Ochrona gruntów rolnych i leśnych” i odnosi się do etapu, na którym grunt przygotowany w wyniku rekultywacji zaczyna pełnić określoną funkcję. Nie chodzi więc o samo przywracanie gruntu do odpowiedniego stanu, lecz o jego późniejsze użytkowanie.

Podstawowym elementem zagospodarowania jest istnienie gruntów zrekultywowanych. Oznacza to, że przedmiotem tego procesu są tereny, które zostały poddane działaniom prowadzącym do odzyskania lub ukształtowania ich przydatności. Dopiero na tak przygotowanym gruncie można mówić o jego dalszym wykorzystaniu. Drugim elementem jest określony sposób użytkowania. Może on mieć charakter:

• rolniczy, gdy grunt jest wykorzystywany do celów związanych z produkcją rolną,
• leśny, gdy służy funkcjom związanym z lasem,
• inny, jeżeli po rekultywacji przeznaczono go do odmiennego rodzaju użytkowania.

Zwrot „inne użytkowanie” ma znaczenie uzupełniające. Pozwala objąć pojęciem również takie sposoby korzystania z gruntu, które nie mieszczą się w działalności rolniczej ani leśnej. Istotne jest zatem nie tylko to, że grunt został zrekultywowany, ale również to, jaki cel nadano mu po przywróceniu lub poprawie jego przydatności.

W ustawie pojęcie to porządkuje relację między rekultywacją a późniejszym wykorzystaniem terenu. Rekultywacja dotyczy przygotowania gruntu, natomiast zagospodarowanie wskazuje na jego praktyczne zastosowanie po wykonaniu tych działań. Ma to znaczenie przy opisie całego procesu przywracania gruntom funkcji użytkowych oraz przy ustalaniu, czy po zakończeniu rekultywacji teren jest wykorzystywany zgodnie z jednym z dopuszczalnych kierunków. W praktyce zagospodarowanie może oznaczać faktyczne włączenie zrekultywowanego gruntu do użytkowania rolniczego, leśnego albo innego, odpowiadającego jego przeznaczeniu i właściwościom.