Zaangażowanie w kapitale

Zaangażowanie w kapitale to, w rozumieniu ustawy „Rachunkowość.”, udział jednej jednostki w kapitale innej jednostki, który nie jest traktowany jako krótkoterminowa lokata, lecz wiąże się z zamiarem utrzymania tego powiązania przez dłuższy czas. Istotą pojęcia jest więc nie tylko samo posiadanie udziału w kapitale, ale także jego trwały charakter.

Zaangażowanie występuje, gdy spełnione są dwa podstawowe elementy:

• jedna jednostka posiada jakikolwiek udział w kapitale innej jednostki,
• udział ten pozostaje w trwałym powiązaniu z jednostką posiadającą.

Przepisy nie uzależniają tego pojęcia od wielkości udziału. Oznacza to, że znaczenie może mieć sam fakt uczestniczenia w kapitale innej jednostki, jeżeli udział ma charakter trwały. Ocena nie sprowadza się zatem wyłącznie do ustalenia, jaki procent kapitału został objęty, lecz obejmuje także przewidywany sposób i czas utrzymywania tego udziału.

Ustawa przyjmuje szczególne założenie dotyczące udziału w kapitale jednostki stowarzyszonej. Jeżeli taki udział został nabyty, kupiony albo uzyskany w inny sposób, co do zasady uznaje się, że tworzy trwałe powiązanie. Założenie to nie ma zastosowania, gdy już w krótkim okresie od uzyskania udziału jego zbycie jest wysoce prawdopodobne. Sama deklaracja takiego zamiaru nie wystarcza, ponieważ prawdopodobieństwo zbycia powinno wynikać z zawartej umowy albo z innych aktywnych działań podjętych w celu sprzedaży lub innego zbycia udziału.

Pojęcie służy odróżnieniu udziałów utrzymywanych jako trwałe powiązanie od udziałów nabywanych z przeznaczeniem do szybkiego zbycia. Ma to znaczenie przy prawidłowym zakwalifikowaniu i przedstawieniu takich składników w rachunkowości oraz przy ocenie charakteru relacji między jednostkami. W praktyce pozwala ustalić, czy udział powinien być rozpatrywany jako element długotrwałego zaangażowania kapitałowego, czy jako składnik przeznaczony do krótkoterminowego obrotu. W każdym przypadku istotne są okoliczności nabycia udziału, jego związek z inną jednostką oraz rzeczywiste działania dotyczące ewentualnego zbycia.