Wywrot

„Wywrot” to określenie prawne odnoszące się do drzewa albo krzewu, który utracił swoją naturalną, pionową pozycję wskutek określonego zdarzenia. Pojęcie to obejmuje nie tylko całkowite wyrwanie rośliny z podłoża, lecz także sytuację, w której drzewo lub krzew został przewrócony w następstwie jednego z czynników wskazanych w ustawie.

Definicja znajduje się w ustawie „Ochrona przyrody” i wskazuje zarówno przedmiot, jak i przyczynę powstania wywrotu. Aby można było mówić o wywrocie w rozumieniu tego przepisu, muszą być spełnione dwie podstawowe przesłanki:

• zdarzenie musi dotyczyć drzewa albo krzewu,
• wywrócenie musi nastąpić w wyniku czynnika naturalnego, wypadku, katastrofy w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym albo katastrofy budowlanej.

Czynnikami naturalnymi mogą być zdarzenia związane z przyrodą, natomiast pozostałe przyczyny wiążą się z wypadkami lub katastrofami określonego rodzaju. Istotny jest związek przyczynowy między takim zdarzeniem a wywróceniem rośliny. Samo uszkodzenie, pochylenie albo osłabienie drzewa czy krzewu nie przesądza jeszcze o zakwalifikowaniu go jako wywrotu, jeśli nie doszło do jego wywrócenia w następstwie jednej z wymienionych przyczyn.

Pojęcie ma znaczenie dla precyzyjnego stosowania przepisów o ochronie przyrody. Pozwala odróżnić drzewa i krzewy, które znalazły się w stanie wywrócenia w wyniku wskazanych zdarzeń, od roślin uszkodzonych w inny sposób. W praktyce taka kwalifikacja może być istotna przy ustalaniu, jaki charakter ma dany obiekt i czy w konkretnej sytuacji należy stosować regulacje odnoszące się do wywrotów. Definicja porządkuje więc terminologię ustawy i wskazuje zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają użycie tego określenia.