Art. 109 Kodeksu karnego wykonawczego (k.k.w.) reguluje kwestie związane z wyżywieniem skazanych przebywających w zakładach karnych i aresztach śledczych. Przepis ten jest istotny z punktu widzenia ochrony praw człowieka oraz zapewnienia godnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności.

#### 1. Trzy posiłki dziennie

Zgodnie z art. 109 k.k.w., skazany przebywający w zakładzie karnym lub areszcie śledczym otrzymuje trzy razy dziennie napój i posiłki o odpowiedniej wartości odżywczej, w tym co najmniej jeden posiłek gorący. Przepis ten ma na celu zapewnienie minimalnych standardów żywieniowych, które są niezbędne do utrzymania zdrowia i dobrostanu osadzonych.

#### 2. Uwzględnienie rodzaju pracy i wieku

Przepis nakłada obowiązek uwzględnienia rodzaju wykonywanej pracy oraz wieku skazanego przy planowaniu posiłków. Jest to istotne, ponieważ różne grupy wiekowe oraz osoby wykonujące różne rodzaje pracy mają różne zapotrzebowanie kaloryczne i odżywcze.

#### 3. Wymogi religijne i kulturowe

W miarę możliwości, wyżywienie powinno również uwzględniać wymogi religijne i kulturowe skazanych. Jest to zgodne z zasadą poszanowania wolności religijnej oraz różnorodności kulturowej, co jest fundamentalnym prawem człowieka.

#### 4. Wyżywienie według wskazań lekarza

Skazany, którego stan zdrowia tego wymaga, otrzymuje wyżywienie według wskazań lekarza. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że osoby z określonymi schorzeniami lub wymaganiami dietetycznymi otrzymują odpowiednie posiłki, co jest kluczowe dla ich zdrowia.

#### 5. Wyżywienie poza zakładem karnym

Skazani przebywający poza zakładem karnym lub aresztem śledczym, np. w trakcie konwojowania na czynności procesowe, otrzymują wyżywienie w postaci suchego prowiantu o odpowiedniej wartości odżywczej i napój. Przepis ten uwzględnia specyficzne warunki, w jakich mogą się znaleźć osadzeni poza zakładem karnym, zapewniając im minimalne standardy żywieniowe.

#### 6. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości

Minister Sprawiedliwości jest zobowiązany do określenia, w drodze rozporządzenia, szczegółowych rodzajów posiłków i napojów wydawanych osadzonym, ich wartości odżywczej i energetycznej, a także minimalnego dziennego kosztu posiłków i napojów. Rozporządzenie to powinno uwzględniać wiek, stan zdrowia osadzonego oraz rodzaj wykonywanej przez niego pracy. Ma to na celu zapewnienie jednolitych standardów żywieniowych w całym systemie penitencjarnym.

#### 7. Warzywa i owoce

Przepis podkreśla konieczność zapewnienia warzyw i owoców w ciągu dnia, co jest istotne z punktu widzenia zbilansowanej diety i dostarczania niezbędnych witamin oraz minerałów.

### Podsumowanie

Art. 109 k.k.w. jest kluczowym przepisem zapewniającym minimalne standardy żywieniowe dla skazanych przebywających w zakładach karnych i aresztach śledczych. Uwzględnia on różnorodne potrzeby osadzonych, w tym wiek, stan zdrowia, rodzaj wykonywanej pracy oraz wymogi religijne i kulturowe. Przepis ten jest zgodny z międzynarodowymi standardami praw człowieka i ma na celu zapewnienie godnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności.

Wymogi religijne w przepisach