Woda

Woda w polskim prawie jest przede wszystkim zasobem naturalnym i składnikiem środowiska, podlegającym ochronie, gospodarowaniu oraz zasadom korzystania określonym w przepisach. Termin ten obejmuje zarówno wodę występującą w środowisku naturalnym, jak i wodę znajdującą się w zbiornikach, ciekach, urządzeniach wodnych lub wykorzystywaną do określonych celów.

W Prawie wodnym rozróżnia się w szczególności wody powierzchniowe i podziemne, a także wody śródlądowe oraz morskie w zakresie objętym właściwymi regulacjami. Znaczenie prawne może mieć także sposób występowania wody, jej jakość, przeznaczenie oraz związek z gruntem. Odrębne zasady dotyczą między innymi wód wykorzystywanych do kąpieli, wód objętych powszechnym korzystaniem, wód granicznych oraz wód związanych z urządzeniami melioracyjnymi i drogami wodnymi.

Najważniejsze obszary regulacji obejmują:

• ochronę jakości wody i zdrowia publicznego, w tym badanie oraz klasyfikowanie wody w kąpieliskach i miejscach okazjonalnie wykorzystywanych do kąpieli;
• gospodarowanie wodami, wykonywanie urządzeń melioracyjnych, pobieranie opłat oraz ustalanie odszkodowań za grunty zajęte przez wodę;
• ochronę środowiska, w tym odpowiedzialność karną za zanieczyszczenie wody powodujące istotne szkody, zagrożenie zdrowia lub śmierć;
• bezpieczeństwo pracy i żeglugi, gdy praca lub przemieszczanie się odbywa się na wodzie albo w jej bezpośrednim sąsiedztwie;
• korzystanie z nieruchomości położonych przy wodach oraz dostęp do wód objętych powszechnym korzystaniem.

Woda może być więc jednocześnie przedmiotem praw i obowiązków, elementem nieruchomości lub środowiska oraz czynnikiem wpływającym na bezpieczeństwo ludzi i mienie. W przepisach dotyczących żeglugi morskiej i śródlądowej występuje jako przestrzeń wykonywania określonych czynności, natomiast w przepisach karnych i środowiskowych jako dobro podlegające szczególnej ochronie. Kontekst przepisu decyduje, czy termin oznacza konkretny zasób wodny, wodę o określonych parametrach jakościowych, czy ogólnie środowisko wodne.