Kodeks cywilny

Spadkobierca, który sam jest uprawniony do zachowku, nie musi oddawać innym uprawnionym wszystkiego, co otrzymał. Jego własny zachowek jest nietykalny - oddaje tylko to, co dostał ponad tę wartość.

### Najważniejsze punkty

- **Granica odpowiedzialności** to nadwyżka tego, co spadkobierca otrzymał, ponad wartość jego własnego zachowku.
- **Własny zachowek jest chroniony**: roszczenie innego uprawnionego nie może go uszczuplić, choćby to oznaczało, że powód nie otrzyma pełnej należnej mu kwoty.
- **Jeśli nadwyżki nie ma**, spadkobierca nie płaci nic - nawet gdy roszczenie drugiego uprawnionego jest co do zasady zasadne.
- **To ograniczenie kwotowe**, dotyczące wysokości świadczenia, a nie tego, z jakiego majątku spadkobierca płaci.
- **Analogiczne rozwiązania**: obdarowany uprawniony do zachowku odpowiada wobec innych uprawnionych tylko do wysokości nadwyżki ponad własny zachowek (art. 1000 § 2), a uprawniony powołany do dziedziczenia odpowiada za zapisy zwykłe i polecenia tylko ponad wartość udziału będącego podstawą obliczenia jego zachowku (art. 998 § 1).

### W praktyce

Spadek wart 120 000 zł, dwoje dorosłych i zdolnych do pracy dzieci: A i B. Udział ustawowy każdego wynosiłby 60 000 zł, a zachowek połowę tej kwoty, czyli 30 000 zł. Testament powołuje A do jednej trzeciej spadku (40 000 zł), a osobę spoza rodziny do dwóch trzecich (80 000 zł). B żąda zachowku w kwocie 30 000 zł. A otrzymał 40 000 zł, więc jego nadwyżka ponad własny zachowek wynosi 10 000 zł i tylko do tej kwoty odpowiada wobec B. Pozostałe 20 000 zł B dochodzi od drugiego spadkobiercy, który sam do zachowku uprawniony nie jest.

Własny zachowek

Własny zachowek w przepisach

Kodeks cywilny4 przepisy