Władający powierzchnią ziemi

„Władający powierzchnią ziemi” to pojęcie używane w ustawie „Prawo ochrony środowiska” do wskazania podmiotu związanego z daną nieruchomością lub gruntem. Co do zasady jest nim właściciel nieruchomości. Ustawa przewiduje jednak szczególną sytuację, w której właściciel nie jest jedynym podmiotem ujawnionym w ewidencji gruntów i budynków.

Jeżeli w ewidencji prowadzonej na podstawie ustawy „Prawo geodezyjne i kartograficzne” wskazano inny podmiot jako władający gruntem, dla potrzeb tej definicji znaczenie ma właśnie ten podmiot. Oznacza to, że decydujące może być nie tylko samo prawo własności, lecz także treść urzędowej ewidencji, w której ujawniono osobę lub jednostkę faktycznie wskazaną jako władająca gruntem.

Definicja składa się zatem z dwóch elementów:

• podstawową kategorią jest właściciel nieruchomości,
• wyjątek dotyczy sytuacji, gdy ewidencja wskazuje inny podmiot władający gruntem, który zastępuje właściciela jako podmiot objęty tym określeniem.

Takie ujęcie służy jednoznacznemu ustaleniu, kogo przepisy ochrony środowiska wiążą z określoną powierzchnią ziemi. Ma to znaczenie przy stosowaniu regulacji dotyczących stanu gruntu, jego ochrony oraz działań mogących wpływać na środowisko. Dzięki odwołaniu do ewidencji można ustalić właściwy podmiot także wtedy, gdy osoba ujawniona jako właściciel nie jest podmiotem wskazanym w dokumentacji jako władający gruntem.

W praktyce pojęcie to porządkuje ustalanie adresata obowiązków i czynności podejmowanych na podstawie ustawy. Pozwala powiązać wymagania wynikające z ochrony środowiska z konkretną nieruchomością oraz z podmiotem, który według własności albo danych ewidencyjnych jest uznawany za władającego jej powierzchnią. Definicja nie opisuje więc sposobu korzystania z gruntu ani zakresu konkretnych obowiązków. Określa przede wszystkim, kto powinien być identyfikowany jako właściwy podmiot w sytuacjach, w których przepisy ustawy odnoszą się do władającego powierzchnią ziemi.