Użytek rolny

Użytek rolny to określona kategoria gruntów związanych z prowadzeniem działalności rolniczej. W rozumieniu ustawy o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 pojęcie to obejmuje grunty spełniające co najmniej jeden z rodzajów wskazanych w przepisie. Chodzi o grunty orne, grunty zajęte pod uprawy trwałe oraz trwałe użytki zielone. Do tej kategorii mogą należeć także grunty, na których występuje połączenie użytkowania rolniczego i leśnego, czyli system rolno-leśny.

Istotą definicji jest więc sposób zakwalifikowania gruntu, a nie jego własność, położenie czy osoba, która się nim zajmuje. Użytek rolny nie oznacza wyłącznie pola przeznaczonego pod coroczne uprawy. Może obejmować również obszary wykorzystywane do wieloletniej produkcji roślinnej, a także tereny trwale pokryte roślinnością trawiastą. Uwzględnienie systemów rolno-leśnych pokazuje, że grunt nie traci rolniczego charakteru tylko dlatego, że jednocześnie znajdują się na nim elementy związane z gospodarką leśną.

Znaczenie praktyczne tego pojęcia polega na ustaleniu, czy dany grunt mieści się w zakresie kategorii stosowanej przez przepisy dotyczące wspólnej polityki rolnej. Kwalifikacja może mieć znaczenie przy określaniu, jakie grunty są objęte rozwiązaniami przewidzianymi w ustawie, w tym przy stosowaniu instrumentów i wymogów odnoszących się do gruntów rolnych. W praktyce konieczne jest zatem rozpoznanie rzeczywistego rodzaju gruntu i jego sposobu użytkowania, a następnie przyporządkowanie go do jednej z ustawowych kategorii.

Pojęcie „użytek rolny” występuje także poza ustawą o Planie Strategicznym. Ma znaczenie między innymi w przepisach o podatku rolnym, które określają zakres gruntów podlegających temu podatkowi. Pojawia się również w regulacjach dotyczących zniesienia służebności na wskazanych terenach, gdzie rodzaj gruntu może wpływać na zasady przyznawania wynagrodzenia. Znaczenie terminu może więc zależeć od celu konkretnej regulacji, jednak jego podstawą pozostaje rolniczy charakter gruntu oraz jego przynależność do jednej z wymienionych kategorii.