Umowa zawarta na odległość

„Umowa zawarta na odległość” to umowa z konsumentem, przy której strony nie spotykają się fizycznie jednocześnie, lecz korzystają z komunikacji na odległość. Chodzi więc o sytuację, w której do zawarcia umowy dochodzi bez bezpośredniej obecności obu stron w tym samym miejscu, a kontakt odbywa się za pomocą środków takich jak internet, telefon, poczta elektroniczna, formularz online lub inny kanał pozwalający porozumiewać się na odległość.

Definicja ustawowa z ustawy „o prawach konsumenta” wskazuje kilka elementów, które muszą wystąpić łącznie:

• umowa jest zawierana z konsumentem, czyli osobą dokonującą czynności w charakterze niezwiązanym bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową;
• przedsiębiorca posługuje się zorganizowanym systemem zawierania umów na odległość. Oznacza to, że sprzedaż lub świadczenie usług jest przygotowane w taki sposób, aby umowy mogły być zawierane bez osobistego spotkania stron;
• strony nie są jednocześnie fizycznie obecne przy zawieraniu umowy;
• od rozpoczęcia kontaktu prowadzącego do zawarcia umowy aż do samego jej zawarcia wykorzystywane są wyłącznie środki porozumiewania się na odległość. Wystarczy jeden taki środek albo kilka różnych, używanych kolejno.

Samo użycie telefonu lub internetu nie przesądza jeszcze o zakwalifikowaniu umowy jako zawartej na odległość. Istotne jest również to, czy umowa została zawarta w ramach zorganizowanego systemu przedsiębiorcy oraz czy do chwili jej zawarcia nie doszło do jednoczesnej fizycznej obecności stron. Jeżeli kontakt na odległość służył tylko wcześniejszym ustaleniom, a umowa została zawarta podczas osobistego spotkania, przesłanki tej definicji mogą nie być spełnione.

Pojęcie służy rozgraniczeniu umów zawieranych na odległość od umów zawieranych bezpośrednio, na przykład w lokalu przedsiębiorcy. Ma to praktyczne znaczenie, ponieważ zakwalifikowanie umowy do tej kategorii decyduje o zastosowaniu szczególnych przepisów ochronnych przewidzianych dla konsumentów, w tym obowiązków informacyjnych przedsiębiorcy oraz regulacji dotyczących zawierania i wykonywania takich umów.