Udostępnianie

W ustawie „Ochrona przyrody” „udostępnianie” oznacza stworzenie możliwości korzystania z parku narodowego, rezerwatu przyrody albo z wybranych części tych obszarów i znajdujących się na nich obiektów. Chodzi więc nie o dowolne korzystanie z całego terenu, lecz o umożliwienie dostępu do określonych miejsc lub obiektów w zakresie związanym z celem wskazanym w przepisie.

Najważniejsze elementy tego pojęcia to:

• przedmiot udostępnienia, czyli park narodowy, rezerwat przyrody, ich wybrane obszary albo obiekty;
• działanie polegające na umożliwieniu korzystania z tych miejsc lub obiektów;
• cel korzystania, którym może być nauka, edukacja, turystyka, rekreacja, sport, filmowanie, fotografowanie albo działalność zarobkowa.

Definicja obejmuje zatem różne formy obecności i aktywności na obszarach chronionych. Udostępnianie może służyć zarówno poznawaniu przyrody i prowadzeniu badań, jak i wypoczynkowi, uprawianiu sportu czy tworzeniu materiałów filmowych i fotograficznych. Znaczenie ma także cel zarobkowy, dlatego pojęcie dotyczy nie tylko aktywności niekomercyjnych.

W praktyce definicja wyznacza zakres sytuacji, w których korzystanie z obszaru lub obiektu chronionego jest traktowane jako udostępnianie w rozumieniu ustawy. Pozwala odróżnić samo istnienie terenu chronionego od działań polegających na umożliwieniu określonym osobom korzystania z niego w konkretnym celu. Nie przesądza natomiast, że każdy obszar lub obiekt jest dostępny w każdym czasie i dla każdej aktywności. Wskazuje jedynie rodzaje korzystania, które mogą być objęte udostępnianiem na gruncie przepisów o ochronie przyrody.

Termin „udostępnianie” występuje również w innych ustawach, między innymi dotyczących informacji publicznej, informacji geologicznej, otwartych danych, statystyki publicznej, ochrony zdrowia oraz wykonywania kary pozbawienia wolności. W tych regulacjach odnosi się do umożliwiania dostępu do informacji, danych, zapisów lub rejestrów, a jego szczegółowe znaczenie zależy od przedmiotu danej ustawy.