Przepis określa, kiedy zakład ubezpieczeń jest towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych. Decydujące znaczenie mają dwa elementy występujące łącznie: po pierwsze, musi to być zakład ubezpieczeń, po drugie, musi on ubezpieczać swoich członków na zasadzie wzajemności. Spełnienie tych przesłanek prowadzi do zakwalifikowania takiego zakładu jako „towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych”.

Regulacja ma charakter definicyjny. Nie opisuje szczegółowo organizacji towarzystwa, zasad jego działania ani praw i obowiązków członków. Wskazuje natomiast cechę, która odróżnia tę formę działalności od innych zakładów ubezpieczeń, czyli wzajemny charakter ubezpieczenia członków. Istotne jest przy tym, że ubezpieczani są „swoi członkowie”, a więc osoby pozostające w relacji członkostwa z zakładem.

W praktyce przepis pozwala ustalić, czy dany zakład mieści się w kategorii towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych. Sama nazwa lub deklarowany sposób działania nie są tu wystarczające, ponieważ przepis wiąże tę kwalifikację z konkretnym sposobem ubezpieczania. Jeżeli zakład ubezpieczeń obejmuje ochroną swoich członków i robi to na zasadzie wzajemności, ustawa określa go jako towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych. Kryterium to porządkuje pojęcia używane w ustawie i wskazuje podstawę rozpoznania tej formy zakładu ubezpieczeń.

o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2015/1844/text/U/D20151844Lj.pdf

Przepis ustanawia szczególne wyłączenie dotyczące umów ubezpieczenia zawieranych z towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych. Jeżeli stroną takiej umowy jest podmiot będący członkiem tego towarzystwa, do zawieranej umowy nie stosuje się przepisów o zamówieniach publicznych.

Kluczowe znaczenie mają tu trzy elementy. Po pierwsze, wyłączenie dotyczy wyłącznie **umów ubezpieczenia**. Po drugie, umowa musi być zawierana z towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych. Po trzecie, podmiot zawierający umowę musi być członkiem tego towarzystwa. Dopiero łączne spełnienie tych warunków powoduje, że przepisy o zamówieniach publicznych nie mają zastosowania do takiej umowy.

Regulacja odnosi się zatem do określonej relacji pomiędzy towarzystwem a jego członkiem. Nie wynika z niej ogólne wyłączenie wszystkich umów zawieranych przez towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych ani wszystkich umów ubezpieczenia. Zakres przepisu jest ograniczony do umów zawieranych z członkami danego towarzystwa.

W praktyce przepis przesądza, że w opisanej sytuacji sama umowa ubezpieczenia nie podlega przepisom o zamówieniach publicznych. Dla oceny zastosowania wyłączenia istotne jest więc ustalenie rodzaju umowy, statusu drugiej strony jako towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych oraz członkostwa podmiotu zawierającego umowę. Jeżeli którykolwiek z tych elementów nie występuje, komentowany przepis nie obejmuje danej umowy.

Przepis określa zasady wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego dwóch rodzajów podmiotów, towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych oraz towarzystwa reasekuracji wzajemnej. Dla obu tych podmiotów ustawa posługuje się wspólnym określeniem „towarzystwo”.

Towarzystwo **podlega wpisowi** do Krajowego Rejestru Sądowego. Oznacza to, że wpis jest elementem wymaganym w odniesieniu zarówno do towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, jak i towarzystwa reasekuracji wzajemnej. Przepis nie różnicuje w tym zakresie obu form działalności.

Wpis ma również znaczenie dla uzyskania osobowości prawnej. Towarzystwo uzyskuje ją **z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego**. Z przepisu wynika więc, że samo podleganie wpisowi oraz faktyczne dokonanie wpisania są odrębnymi elementami regulacji. Obowiązek wpisu dotyczy obu wskazanych rodzajów towarzystw, natomiast skutek w postaci uzyskania osobowości prawnej następuje w momencie dokonania wpisu.

Praktyczne znaczenie przepisu polega na powiązaniu statusu towarzystwa jako podmiotu posiadającego osobowość prawną z konkretnym zdarzeniem, czyli wpisaniem do Krajowego Rejestru Sądowego. Data tego wpisania wyznacza moment uzyskania osobowości prawnej przez towarzystwo. Regulacja obejmuje zatem zarówno wymóg rejestrowy, jak i skutek prawny jego realizacji.

Przepis określa minimalną treść statutu towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych oraz wymagania dotyczące jego formy i zatwierdzenia. Statut powinien w szczególności wskazywać podstawowe dane organizacyjne towarzystwa, w tym jego nazwę, siedzibę i terytorialny zasięg działalności, a także liczbę członków zarządu i rady nadzorczej.

W statucie należy również określić zakres rzeczowy działalności, z podaniem działu, grup i rodzajów ubezpieczeń, oraz zakres działalności reasekuracyjnej. Dokument reguluje ponadto kwestie finansowe i członkowskie, takie jak wysokość kapitału zakładowego, wykorzystanie nadwyżki bilansowej, pokrycie strat, umarzanie udziałów, uzyskanie i utrata członkostwa oraz rodzaje członkostwa. Powinien także określać sposób rozwiązania towarzystwa, zasady dokonywania ogłoszeń, w tym pismo przeznaczone do ogłoszeń, oraz organ uprawniony do zatwierdzania ogólnych warunków ubezpieczenia.

Do statutu mogą zostać włączone ogólne warunki ubezpieczenia. Odrębnie uregulowano statut towarzystwa reasekuracji wzajemnej. W jego treści powinny znaleźć się elementy wskazane w ust. 1 pkt 1 oraz pkt 3 i 5-11, a także zakres działalności reasekuracyjnej, o którym mowa w art. 165 ust. 2.

**Znaczenie praktyczne** przepisu polega na wyznaczeniu zakresu informacji, które powinny zostać ujęte w statucie, oraz na wskazaniu dwóch warunków formalnych. Statut musi być sporządzony w formie aktu notarialnego, a przed zarejestrowaniem wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.

Przepis określa, które zmiany statutu towarzystwa wymagają uprzedniego zatwierdzenia przez organ nadzoru. Zatwierdzenie musi nastąpić **przed zarejestrowaniem zmiany**, a więc samo przyjęcie zmienionych postanowień statutu nie wystarcza do ich zarejestrowania w zakresie objętym tym przepisem.

Obowiązek ten dotyczy zmian odnoszących się do:
- siedziby lub nazwy towarzystwa,
- rzeczowego zakresu działalności oraz terytorialnego zasięgu działalności, w przypadku towarzystw ubezpieczeń wzajemnych,
- obniżenia kapitału zakładowego,
- tworzenia w ciężar kosztów funduszy, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów rachunkowości oraz innych rezerw,
- zasad reprezentacji towarzystwa,
- gospodarowania jego majątkiem i aktywami, w tym określenia kompetencji organów oraz spłat z tytułu zobowiązań wobec członków towarzystwa,
- funduszu organizacyjnego.

W odniesieniu do zmian w funduszu organizacyjnym przepis przewiduje zastrzeżenie do art. 162 ust. 2 pkt 6. Oznacza to, że zakres tej regulacji należy odczytywać z uwzględnieniem wskazanego odesłania.

Znaczenie praktyczne przepisu polega na wyodrębnieniu istotnych zmian ustrojowych, finansowych i organizacyjnych towarzystwa, dla których wymagane jest zaangażowanie organu nadzoru jeszcze przed etapem rejestracji. Regulacja obejmuje zarówno podstawowe dane towarzystwa, jak i sposób jego reprezentacji, zarządzania majątkiem, tworzenia określonych funduszy i rezerw oraz relacji majątkowych z członkami. Zmiany niewymienione w tym przepisie nie są na jego podstawie objęte wskazanym wymogiem zatwierdzenia.

Przepis określa zasady uznania towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych za małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych oraz skutki uzyskania tego statusu. Uznanie następuje w drodze decyzji organu nadzoru, jeżeli łącznie spełnione są wszystkie warunki wskazane w ust. 1.

Towarzystwo musi mieć ograniczony zakres działalności, wynikający z małej liczby członków, niewielkiej liczby lub niskich sum zawieranych umów albo z niewielkiego terytorialnego zasięgu działalności. Może ubezpieczać wyłącznie swoich członków, należących do zdefiniowanego w statucie kręgu osób fizycznych wykonujących określony zawód lub działalność, członków ich rodzin albo osób prawnych, których cel działalności odnosi się do tego zawodu lub działalności, z wyłączeniem spółek prawa handlowego.

Istotne znaczenie ma również limit rocznej składki przypisanej brutto. W 3 ostatnich latach obrotowych, a przy krótszym okresie działalności od jej rozpoczęcia, nie może ona przekraczać równowartości w złotych 5,4 mln euro, ustalonej zgodnie z art. 272 ust. 6. Towarzystwo musi ponadto przedstawić wiarygodną prognozę, że limit nie zostanie przekroczony w kolejnych 5 latach obrotowych. Zakres działalności nie może obejmować ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, kredytu ani gwarancji ubezpieczeniowej, chyba że są to ryzyka dodatkowe.

Decyzja o uznaniu podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego. Przekroczenie wskazanego limitu w 3 kolejnych latach obrotowych powoduje utratę statusu, a od 4. kolejnego roku obrotowego towarzystwo dostosowuje działalność do wymogów ustawy i informuje o tym organ nadzoru. Małe towarzystwo nie może prowadzić reasekuracji czynnej. Jednocześnie nie stosuje się do niego określonych przepisów, w tym dotyczących kapitałowego wymogu wypłacalności i minimalnego wymogu kapitałowego.

Przepis określa szczególny mechanizm dotyczący towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, które spełnia łącznie warunki wskazane w art. 101 ust. 1. Zastosowanie tego rozwiązania wymaga zgody organu nadzoru. Po jej uzyskaniu do takiego towarzystwa nie stosuje się art. 114 ust. 1 oraz art. 272 ust. 1 pkt 1-3. Przepis nie opisuje treści wyłączonych regulacji, wskazuje natomiast wyraźnie zakres odstępstwa oraz uzależnia jego zastosowanie od spełnienia warunków z art. 101 ust. 1 i uzyskania zgody właściwego organu.

Druga część ustanawia regułę przejścia do pełnych wymogów określonych w ustawie. Jeżeli którakolwiek z kwot, o których mowa w art. 101 ust. 1, zostanie przekroczona w trzech kolejnych latach obrotowych, zakład ubezpieczeń ma obowiązek dostosować swoją działalność do wymogów ustawowych. Obowiązek ten powstaje począwszy od czwartego kolejnego roku obrotowego. Znaczenie praktyczne przepisu polega więc na połączeniu zgody organu nadzoru z czasowym wyłączeniem określonych przepisów oraz na wyznaczeniu jasnego momentu utraty możliwości dalszego funkcjonowania na tych zasadach. Samo przekroczenie którejkolwiek z kwot w jednym roku nie uruchamia jeszcze wskazanego obowiązku, ponieważ przepis wymaga przekroczenia w trzech kolejnych latach obrotowych.

Przepis określa zasady uzyskiwania i utraty członkostwa w towarzystwie ubezpieczeń wzajemnych oraz warunki ubezpieczania osób, które nie są jego członkami. Podstawową regułą jest powiązanie członkostwa ze stosunkiem ubezpieczenia. Jeżeli statut nie stanowi inaczej, zawarcie umowy ubezpieczenia powoduje uzyskanie członkostwa, natomiast wygaśnięcie stosunku ubezpieczenia prowadzi do jego utraty.

Statut może wprowadzić odmienne rozwiązania w zakresie związku między członkostwem a umową ubezpieczenia. Może również przewidywać, że towarzystwo będzie zawierało umowy ubezpieczenia z osobami niebędącymi członkami. Takie osoby pozostają poza członkostwem, a jednocześnie korzystają z ochrony ubezpieczeniowej na zasadach wynikających z zawartej umowy.

Przepis wprowadza jednak ograniczenie dotyczące udziału osób niebędących członkami w pokrywaniu straty towarzystwa. Nie można na nie nałożyć obowiązku wniesienia dodatkowej składki ubezpieczeniowej przeznaczonej na pokrycie tej straty. Ochrona tych osób przed takim obciążeniem ma charakter bezpośredni i wynika wprost z ust. 2.

Ust. 3 ustanawia także limit udziału składek od osób niebędących członkami w działalności towarzystwa. Składki te nie mogą przekroczyć 10% składki przypisanej brutto towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych. W praktyce oznacza to, że możliwość ubezpieczania osób spoza grona członków jest dopuszczalna, ale ma ograniczony zakres i nie może stanowić więcej niż wskazana część składki przypisanej brutto. Statut powinien więc określać, czy takie ubezpieczenia są prowadzone oraz jak kształtuje się ich związek z członkostwem.

Przepis określa podstawowe zasady dotyczące kapitałów towarzystwa, świadczeń jego członków oraz ich odpowiedzialności, a także dopuszczalnego ograniczenia świadczeń z tytułu ubezpieczeń. **Kapitał zapasowy i kapitał rezerwowy** tworzy się według zasad wskazanych w przepisie. Szczególne ograniczenie dotyczy kapitału zapasowego, którego obniżenie jest dopuszczalne wyłącznie w celu pokrycia straty bilansowej. Oznacza to, że nie może on być zmniejszany z innych powodów.

Zgodnie z ust. 2 statut towarzystwa określa system świadczeń członków na rzecz towarzystwa. Jednocześnie należności majątkowe przysługujące członkowi od towarzystwa nie zwalniają go z obowiązku opłacania składek. Przepis rozdziela więc te dwa rodzaje rozliczeń, istnienie należności członka nie eliminuje obowiązku składkowego.

Ust. 3 ustanawia zasadę, że członkowie towarzystwa nie odpowiadają za jego zobowiązania. Odpowiedzialność za długi towarzystwa nie przechodzi zatem na członków na podstawie samego członkostwa.

Ust. 4 odnosi się do statutu towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych. Statut może przewidywać zmniejszenie świadczeń należnych członkom z tytułu ubezpieczeń. Wyjątek zachodzi wtedy, gdy statut przewiduje nieograniczony udział członków w pokryciu straty w technicznym rachunku ubezpieczeń. Przepis pozostawia więc statutowi określenie mechanizmu udziału członków w skutkach działalności ubezpieczeniowej, wskazując jednocześnie granicę między zmniejszeniem świadczeń a nieograniczonym udziałem w pokryciu straty.

Przepis określa zasady ustalania, pokrywania i rozliczania kapitału zakładowego towarzystw ubezpieczeń wzajemnych oraz towarzystw reasekuracji wzajemnej. W obu przypadkach kapitał nie może być niższy niż wskazany w przepisie nieprzekraczalny dolny próg minimalnego wymogu kapitałowego. Dla towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych próg odnosi się do grup ubezpieczeń objętych zezwoleniem na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej, a dla towarzystwa reasekuracji wzajemnej do zakładu reasekuracji wskazanego w art. 272 ust. 1 pkt 4 lub 5.

Kapitał zakładowy musi zostać pokryty w całości wkładem pieniężnym w terminie 30 dni od zarejestrowania towarzystwa. W statucie towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych można przewidzieć spłacanie kapitału z nadwyżek rocznych, w okresie tworzenia kapitału zapasowego, albo niespłacanie go określonym osobom. Możliwe jest także obniżenie kapitału przez zmniejszenie nominalnej wartości udziałów lub umorzenie ich części.

Spłata kapitału powoduje nabycie udziałów własnych przez towarzystwo. Jeżeli nie zostaną one zbyte w ciągu 12 miesięcy od nabycia, podlegają umorzeniu w drodze obniżenia kapitału zakładowego. W rachunkowości ujmuje się je odrębnie jako „Udziały własne do zbycia”. Towarzystwo nie może wykonywać praw wynikających z tych udziałów, ani samodzielnie, ani przez pełnomocników. Nadwyżka roczna może zostać przeznaczona na spłatę kapitału, zwiększenie kapitałów własnych albo funduszy członkowskich. ystanowienia statutu mogą również określać udział osób, które wniosły kapitał, w zarządzie lub radzie nadzorczej do czasu jego spłacenia.

Przepis określa zakres podmiotowy odpowiedniego stosowania regulacji wskazanych w art. 82-99. Dotyczy on towarzystwa, które nie jest towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych uznanym za małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych. Oznacza to, że do takiego towarzystwa należy odpowiednio stosować przepisy obejmujące art. 82-99, bez wyliczania ich treści w art. 115.

Kluczowe znaczenie ma sformułowanie „stosuje się odpowiednio”. Przepisy art. 82-99 nie zostały w tym miejscu powtórzone ani przywołane tylko częściowo, lecz wskazano cały zakres od art. 82 do art. 99. Jednocześnie ich zastosowanie ma charakter odpowiedni, a więc jest związane z rodzajem towarzystwa objętego art. 115 i nie wynika z tego przepisu jako zastosowanie oderwane od jego sytuacji prawnej.

Regulacja ustanawia zatem odesłanie do innego zespołu przepisów. Dla ustalenia pełnych zasad dotyczących towarzystwa objętego tym artykułem konieczne jest uwzględnienie zarówno art. 115, jak i treści art. 82-99. Przepis nie wskazuje dodatkowych warunków zastosowania odesłania ani nie różnicuje jego zakresu wewnątrz przedziału obejmującego te artykuły. Wyraźnie odróżnia natomiast towarzystwo objęte regulacją od towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych uznanego za małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych.

Ustęp 1 zawiera słownik pojęć używanych w ustawie o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej. Definicje porządkują terminologię dotyczącą zakładów ubezpieczeń i reasekuracji, ich powiązań organizacyjnych, zasad nadzoru, zarządzania ryzykiem oraz wykonywania działalności.

Przepis wyjaśnia między innymi, czym są „bliskie powiązania”, „grupa”, „jednostka dominująca” i „jednostka zależna”. Określa także szczególne kategorie podmiotów, takie jak „dominujący podmiot ubezpieczeniowy”, „mieszany dominujący podmiot ubezpieczeniowy”, „krajowy zakład ubezpieczeń” i „krajowy zakład reasekuracji”. Wskazuje również znaczenie terminów związanych z działalnością ubezpieczeniową, w tym „cedent”, „koasekuracja”, „koasekurator wiodący”, „duże ryzyka”, „efekty dywersyfikacji” i „miara ryzyka”.

Część definicji odnosi się do organizacji i kontroli działalności, obejmując „system zarządzania”, „funkcje należące do systemu zarządzania”, „osoby pełniące kluczowe funkcje” oraz „outsourcing”. Przepis wskazuje też organy i struktury nadzorcze, w szczególności „organ nadzoru”, „organ nadzorczy”, „organ sprawujący nadzór nad grupą” oraz „kolegium organów nadzoru”. Zdefiniowano ponadto „oddział”, „główny oddział”, „EIOPA”, „instytucję kredytową” i „firmę inwestycyjną”, a także formaty i metadane związane z udostępnianiem informacji. Znaczenie praktyczne tego przepisu polega na tym, że ustala jednowe rozumienie kluczowych pojęć, którym posługują się dalsze regulacje ustawy.

Przepis określa wymagania dotyczące składu zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń oraz krajowego zakładu reasekuracji, a także kwalifikacji jego członków. Co do zasady zarząd każdego z tych podmiotów, z wyłączeniem towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych i towarzystwa reasekuracji wzajemnej, musi liczyć co najmniej dwóch członków. W jego skład obowiązkowo wchodzi prezes.

Regulacja ustanawia również wymagania dotyczące języka polskiego i doświadczenia zawodowego. Co najmniej połowa członków zarządu musi posiadać udowodnioną znajomość języka polskiego oraz doświadczenie zawodowe niezbędne do zarządzania odpowiednim zakładem. W obu przypadkach do wymaganej połowy zaliczają się prezes zarządu i członek zarządu odpowiedzialny za zarządzanie ryzykiem. Oznacza to, że osoby pełniące te funkcje zostały wskazane wprost jako objęte wymaganiami.

Wymóg znajomości języka polskiego może zostać uchylony wobec konkretnej osoby. Organ nadzoru dokonuje tego na wniosek zakładu, w drodze decyzji, jeżeli uzna, że odstąpienie nie będzie niezbędne ze względów nadzoru ostrożnościowego, z uwzględnieniem w szczególności zakresu działalności zakładu. Przepis przewiduje więc indywidualny i uzależniony od decyzji organu nadzoru wyjątek, ale tylko w odniesieniu do znajomości języka polskiego.

Odmiennie uregulowano sytuację towarzystw wzajemnych, gdy ich zarząd jest jednoosobowy. W takim przypadku prezes musi znać język polski i posiadać wymagane doświadczenie zawodowe. Do tego przypadku nie stosuje się możliwości odstąpienia od wymogu językowego. Regulacja wpływa zatem bezpośrednio na sposób powoływania zarządu oraz ocenę, czy jego skład spełnia ustawowe kryteria organizacyjne i kompetencyjne.

Przepis określa dopuszczalne formy prawne podmiotów wykonujących działalność ubezpieczeniową lub reasekuracyjną. Zakład ubezpieczeń może prowadzić działalność wyłącznie jako **spółka akcyjna**, **towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych** albo **spółka europejska** określona w rozporządzeniu dotyczącym statutu spółki europejskiej. Oznacza to, że katalog form przewidzianych dla działalności ubezpieczeniowej jest zamknięty.

Odrębnie wskazano formy właściwe dla zakładu reasekuracji. Może on działać wyłącznie jako spółka akcyjna, towarzystwo reasekuracji wzajemnej albo spółka europejska określona w tym rozporządzeniu. Różnica między obiema regulacjami polega przede wszystkim na tym, że działalność ubezpieczeniowa może być prowadzona przez towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych, natomiast działalność reasekuracyjna przez towarzystwo reasekuracji wzajemnej.

Ustęp 3 przesądza, że do zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji działających w formie spółki europejskiej stosuje się odpowiednio przepisy ustawy odnoszące się do wykonywania takiej działalności w formie spółki akcyjnej, chyba że ustawa stanowi inaczej. W praktyce przepis porządkuje więc status organizacyjny tych podmiotów i wskazuje, które regulacje mają zastosowanie do spółki europejskiej. Formę prawną zakładu powiązano bezpośrednio z rodzajem prowadzonej działalności, ubezpieczeniowej albo reasekuracyjnej.

Przepis określa zasady przeprowadzania przez zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji własnej oceny ryzyka i wypłacalności w ramach systemu zarządzania ryzykiem. Ocena ma obejmować co najmniej określenie ogólnych potrzeb w zakresie wypłacalności, z uwzględnieniem profilu ryzyka, limitów tolerancji ryzyka i strategii działalności, a także kontrolę ciągłej zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności, minimalnym wymogiem kapitałowym oraz wymaganiami dotyczącymi rezerw techniczno-ubezpieczeniowych. Należy również ustalić, w jakim stopniu profil ryzyka zakładu różni się od założeń przyjętych przy obliczaniu kapitałowego wymogu wypłacalności.

Małe towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych wykonują ocenę w węższym zakresie. Obejmuje ona potrzeby dotyczące wypłacalności, zgodność z wymaganiami odnoszącymi się do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych oraz prognozę wartości składki przypisanej brutto na kolejnych 5 lat obrotowych.

Zakład powinien posiadać procedury odpowiadające charakterowi, skali i złożoności prowadzonej działalności. Muszą one umożliwiać ocenę ryzyk w perspektywie krótko- i długoterminowej, a stosowane metody powinny być przedstawione. Jeżeli zakład stosuje korektę dopasowującą lub korektę z tytułu zmienności, zgodność z wymogami kapitałowymi ocenia się zarówno z ich uwzględnieniem, jak i bez nich. Przy modelu wewnętrznym ocena obejmuje także odpowiednie przekalibrowanie danych i wymogu kapitałowego.

Ocena jest częścią strategii działalności i wpływa na decyzje strategiczne. Przeprowadza się ją co najmniej raz w roku oraz bezzwłocznie po istotnej zmianie profilu ryzyka, a jej wyniki przekazuje organowi nadzoru. Jednocześnie ocena nie służy do obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności ani minimalnego wymogu kapitałowego.

Przepis określa podstawowe warunki wykonywania działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej oraz zasady oznaczania podmiotów prowadzących taką działalność. **Warunkiem rozpoczęcia działalności** w obu tych obszarach jest uzyskanie zezwolenia organu nadzoru. Oznacza to, że samo utworzenie podmiotu nie wystarcza do wykonywania działalności ubezpieczeniowej albo reasekuracyjnej.

Działalność ubezpieczeniową wykonuje zakład ubezpieczeń działający jako zakład ubezpieczeń albo jako zakład ubezpieczeń i reasekuracji. Przepis rozróżnia przy tym podmioty w zależności od ich formy organizacyjnej. Zakład ubezpieczeń działający jako spółka akcyjna ma obowiązek i wyłączne prawo używania w firmie określeń „towarzystwo ubezpieczeń”, „zakład ubezpieczeń”, „towarzystwo ubezpieczeń i reasekuracji” albo „zakład ubezpieczeń i reasekuracji”. W obrocie może posługiwać się odpowiadającymi im skrótami „TU”, „ZU”, „TUiR” albo „ZUiR”.

Odrębne zasady dotyczą towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, które musi używać w firmie określenia „towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych”, a w obrocie może stosować skrót „TUW”. Analogicznie uregulowano oznaczenia zakładów reasekuracji. Spółka akcyjna może używać określeń „towarzystwo reasekuracji”, „towarzystwo reasekuracyjne” albo „zakład reasekuracji”, a odpowiednich skrótów „TR” albo „ZR”. Towarzystwo reasekuracji wzajemnej używa określenia „towarzystwo reasekuracji wzajemnej” i skrótu „TRW”.

Znaczenie praktyczne przepisu polega na połączeniu wymogu zezwolenia z ograniczeniem używania nazw i skrótów zastrzeżonych dla wskazanych rodzajów zakładów. Ułatwia to rozpoznanie rodzaju podmiotu oraz jego formy działania.

Towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych

Towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych w przepisach

o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej16 przepisów