Testament ustny

Testament ustny to szczególna forma testamentu, w której spadkodawca składa ustnie oświadczenie dotyczące swojej ostatniej woli w obecności świadków. Jest dopuszczalny tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy istnieje obawa rychłej śmierci spadkodawcy albo gdy wskutek szczególnych okoliczności zachowanie zwykłej formy testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione.

Do sporządzenia testamentu ustnego potrzebna jest jednoczesna obecność trzech świadków. Spadkodawca powinien wyraźnie oświadczyć, że przedstawia swoją ostatnią wolę. Treść tego oświadczenia może zostać następnie utrwalona na piśmie przez jednego ze świadków albo osobę trzecią, z podaniem miejsca i daty złożenia oświadczenia oraz miejsca i daty sporządzenia pisma. Pismo powinno zostać podpisane przez spadkodawcę i dwóch świadków albo przez wszystkich świadków. Jeżeli treść nie została w ten sposób spisana, może być ustalana na podstawie zgodnych zeznań świadków złożonych przed sądem w odpowiednim terminie.

Testament ustny należy do testamentów szczególnych, dlatego jego skuteczność jest ograniczona w czasie. Co do zasady traci moc po upływie sześciu miesięcy od ustania okoliczności, które uzasadniały jego sporządzenie, chyba że spadkodawca zmarł wcześniej. W postępowaniu spadkowym sąd może badać treść testamentu na podstawie pisma stwierdzającego jego treść oraz zeznań świadków. Świadkowie testamentu ustnego są wzywani do złożenia zeznań na wyznaczonym posiedzeniu sądowym.

Testament ustny trzeba odróżnić od innych szczególnych form testamentu. Oświadczenie ostatniej woli złożone ustnie przed urzędnikiem, w obecności dwóch świadków i ujęte w protokole, stanowi odrębną formę testamentu. Odrębny charakter ma także testament sporządzony podczas podróży na polskim statku morskim lub powietrznym przed dowódcą statku albo jego zastępcą i w obecności dwóch świadków.