Testament notarialny

Testament notarialny to testament sporządzony przez notariusza w formie aktu notarialnego. Jest czynnością prawną na wypadek śmierci, w której osoba fizyczna, zwana testatorem, określa, kto ma nabyć jej majątek lub poszczególne prawa po jej śmierci. Testament ma charakter osobisty, dlatego nie może zostać sporządzony przez przedstawiciela ani wspólnie przez kilka osób w jednym akcie.

Notariusz spisuje treść oświadczenia testatora, ustala jego tożsamość oraz czuwa nad zachowaniem wymaganej formy czynności. Akt notarialny obejmuje między innymi treść oświadczenia, dane uczestników czynności i podpisy wymagane przez przepisy. Testament może zawierać powołanie jednego lub kilku spadkobierców, rozrządzenia dotyczące konkretnych składników majątku, ustanowienie zapisu, a w przypadkach przewidzianych prawem także inne postanowienia związane z dziedziczeniem. Możliwe jest również późniejsze odwołanie lub zmiana testamentu w prawnie dopuszczalnej formie.

Znaczenie praktyczne testamentu notarialnego polega na tym, że jego treść zostaje utrwalona w dokumencie sporządzonym przez notariusza. Ogranicza to ryzyko zagubienia dokumentu, niejasnego sformułowania woli albo zakwestionowania sposobu jego sporządzenia. Forma aktu notarialnego nie wyłącza jednak możliwości badania ważności testamentu, w szczególności zdolności testatora do świadomego i swobodnego podjęcia decyzji oraz zgodności postanowień z prawem.

Po śmierci testatora testament notarialny podlega otwarciu i ogłoszeniu przez właściwy organ. Jeżeli czynności tych dokonuje notariusz, sporządza z nich protokół. Testament notarialny jest więc instytucją prawa spadkowego, a jego podstawowym celem jest formalne i trwałe utrwalenie ostatniej woli spadkodawcy.