Terenach o dużym nachyleniu

„Terenach o dużym nachyleniu” to określenie odnoszące się do stoków, czyli pochyłych części terenu, których nachylenie przekracza ustawowo przyjęty próg 10%. Definicja tego pojęcia znajduje się w ustawie „Prawo wodne” i służy do wskazania takich obszarów, na których różnica wysokości terenu w stosunku do odległości poziomej jest wyraźnie większa niż w terenie płaskim lub łagodnie nachylonym.

Najważniejsze elementy tego określenia to:

• występowanie stoku, a więc powierzchni terenu opadającej albo wznoszącej się,
• nachylenie większe niż 10%,
• relacja między zmianą wysokości a odległością, na której ta zmiana następuje.

W praktyce próg ten można objaśnić w ten sposób, że na odcinku o długości 10 m różnica poziomów wynosi więcej niż 1 m. Wartość 10% stanowi granicę określoną w przepisie, dlatego teren, na którym zmiana wysokości jest mniejsza lub równa 1 m na 10 m, nie spełnia kryterium „dużego nachylenia”. O zakwalifikowaniu decyduje nie sama wysokość terenu, lecz stosunek jego zmiany wysokości do długości mierzonego odcinka.

Pojęcie ma znaczenie praktyczne przy rozpoznawaniu warunków terenowych, które mogą wpływać na sposób stosowania przepisów z zakresu gospodarki wodnej. Nachylenie powierzchni determinuje między innymi kierunek i tempo spływu wody, a także możliwość przemieszczania się gleby lub innych materiałów wraz z wodą. Z tego względu ustawowe wskazanie konkretnego progu pozwala w sposób bardziej jednolity identyfikować obszary wymagające uwzględnienia ich ukształtowania.

Definicja odnosi się do cechy fizycznej terenu i ma charakter mierzalny. Nie przesądza o wielkości całego obszaru ani o jego przeznaczeniu, lecz wskazuje, że występujący na nim stok ma nachylenie przekraczające określoną wartość. Dzięki temu pojęcie może być stosowane jako czytelne kryterium oceny ukształtowania terenu w kontekście przepisów ustawy „Prawo wodne”.