Prawomocny wyrok nie sprawia, że roszczenie przestaje się przedawniać. Zaczyna wtedy biec nowy termin - sześcioletni, jednakowy niezależnie od tego, jaki termin obowiązywał przed procesem.

### Najważniejsze punkty

- **Sześć lat** dla roszczenia stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem sądu, orzeczeniem innego organu powołanego do rozpoznawania spraw danego rodzaju albo orzeczeniem sądu polubownego.
- **Tak samo ugody**: zawarta przed sądem, przed sądem polubownym albo zawarta przed mediatorem i zatwierdzona przez sąd.
- **Termin jest jednolity** - krótszy termin, który biegł przed wytoczeniem powództwa, traci znaczenie po uzyskaniu orzeczenia.
- **Trzy lata dla świadczeń okresowych należnych w przyszłości**: jeżeli stwierdzone roszczenie obejmuje świadczenia okresowe, na przykład alimenty albo rentę, każda przyszła rata przedawnia się po trzech latach. Raty już zaległe i objęte orzeczeniem podlegają terminowi sześcioletniemu.
- **Bieg można przerwać**: czynność przed organem powołanym do egzekwowania roszczeń przerywa przedawnienie (art. 123 § 1 pkt 1), a po przerwaniu termin biegnie na nowo (art. 124 § 1).

### W praktyce

Wierzyciel, który ma tytuł, ale go nie wykorzystuje, może roszczenie stracić. Przerwanie biegu wymaga realnej czynności zmierzającej do zaspokojenia, a nie samego posiadania dokumentu.

Kodeks cywilny

Art. 38b ustawy o finansach publicznych nakłada na Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) obowiązek ogłoszenia w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, określonych wskaźników ekonomicznych. Komunikat ten musi zostać opublikowany do dnia 16 kwietnia każdego roku i obejmuje trzy kluczowe wskaźniki:

1. **Wynik nominalny sektora instytucji rządowych i samorządowych**:
   - Wynik nominalny jest podawany do wiadomości publicznej zgodnie z art. 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 479/2009 z dnia 25 maja 2009 r. Rozporządzenie to dotyczy stosowania Protokołu w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu, załączonego do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.
   - Wynik nominalny obejmuje dane za ostatnie cztery lata. Jest to kluczowy wskaźnik, który pozwala na ocenę stanu finansów publicznych w kontekście zgodności z kryteriami fiskalnymi Unii Europejskiej.

2. **Łączna dynamika wartości produktu krajowego brutto (PKB) w cenach stałych**:
   - Wskaźnik ten obejmuje dane za ostatnie sześć lat. Dynamika PKB w cenach stałych pozwala na ocenę realnego wzrostu gospodarczego, eliminując wpływ inflacji.
   - Jest to istotny wskaźnik dla analizy długoterminowych trendów gospodarczych i oceny stabilności ekonomicznej kraju.

3. **Wskaźnik średniookresowej dynamiki wartości PKB w cenach bieżących**:
   - Wskaźnik ten jest ustalany jako średnia geometryczna za ostatnie osiem lat, liczonych do roku poprzedzającego o dwa lata rok budżetowy.
   - Dynamika PKB w cenach bieżących uwzględnia zmiany cen, co pozwala na ocenę nominalnego wzrostu gospodarczego. Średnia geometryczna jest stosowana, aby uzyskać bardziej stabilny wskaźnik, eliminując wpływ krótkoterminowych wahań.

### Znaczenie i konsekwencje

Ogłaszanie tych wskaźników ma kluczowe znaczenie dla transparentności i odpowiedzialności finansów publicznych. Pozwala to na:

- **Monitorowanie zgodności z kryteriami fiskalnymi UE**: Wynik nominalny sektora instytucji rządowych i samorządowych jest kluczowy dla oceny zgodności z kryteriami dotyczącymi deficytu budżetowego i długu publicznego, określonymi w Traktacie z Maastricht.
- **Ocena stabilności gospodarczej**: Dynamika PKB w cenach stałych i bieżących pozwala na ocenę długoterminowych trendów gospodarczych i stabilności ekonomicznej kraju.
- **Planowanie budżetowe**: Te wskaźniki są niezbędne dla rządu i innych instytucji publicznych do planowania budżetowego i podejmowania decyzji dotyczących polityki fiskalnej.

### Wnioski

Art. 38b ustawy o finansach publicznych wprowadza obowiązek publikacji kluczowych wskaźników ekonomicznych, co jest istotne dla transparentności i odpowiedzialności finansów publicznych. Regularne ogłaszanie tych danych pozwala na monitorowanie stanu finansów publicznych i gospodarki, co jest kluczowe dla podejmowania świadomych decyzji politycznych i gospodarczych.

Sześć lat

Sześć lat w przepisach

Kodeks cywilny1 przepis

o finansach publicznych1 przepis