System rozszerzonej odpowiedzialności producenta

System rozszerzonej odpowiedzialności producenta to, w rozumieniu ustawy „Odpady.”, uporządkowany zestaw działań, którego celem jest przypisanie wprowadzającym produkty odpowiedzialności za produkt także wtedy, gdy po zakończeniu używania staje się on odpadem. Definicja obejmuje również produkty znajdujące się w opakowaniach, dlatego znaczenie systemu może dotyczyć nie tylko samego produktu, lecz także materiału, w którym został on udostępniony.

Istotą tego rozwiązania jest przesunięcie części odpowiedzialności za etap odpadowy na podmiot, który wprowadza produkt do obrotu lub w inny sposób wprowadza go do systemu. Odpowiedzialność ta może mieć charakter:

• finansowy, gdy wprowadzający ponosi koszty związane z etapem, na którym produkt staje się odpadem,
• finansowy i organizacyjny, gdy oprócz finansowania powinien także uczestniczyć w organizowaniu działań dotyczących tego etapu.

System nie oznacza pojedynczej czynności, lecz całość środków służących osiągnięciu tego celu. Jego elementami są więc zarówno rozwiązania zapewniające ponoszenie kosztów, jak i, w odpowiednim zakresie, działania organizacyjne przypisane wprowadzającym produkty. Zakres odpowiedzialności jest związany z cyklem życia produktu, a szczególne znaczenie zyskuje w momencie, gdy produkt przestaje być używany i staje się odpadem.

W praktyce pojęcie wskazuje, że odpowiedzialność za odpady nie jest postrzegana wyłącznie jako zadanie podmiotów zajmujących się nimi po ich powstaniu. Uwzględnia także rolę wprowadzających produkty, ponieważ to ich działalność wiąże się z pojawieniem produktu na rynku, a następnie z jego przejściem do fazy odpadowej. System ma służyć temu, aby ten związek znalazł odzwierciedlenie w finansowaniu albo w finansowaniu połączonym z organizacją odpowiednich działań.

Definicja ustawowa opisuje więc przede wszystkim mechanizm odpowiedzialności, a nie konkretny rodzaj produktu, odpadu czy sposób postępowania z odpadem. Pojęcie może mieć znaczenie przy interpretacji przepisów dotyczących gospodarowania odpadami oraz obowiązków podmiotów wprowadzających produkty, w tym produkty w opakowaniach.