Art. 36 Prawa łowieckiego ustanawia strukturę i zasady funkcjonowania Państwowej Straży Łowieckiej oraz określa obowiązki dzierżawców i zarządców obwodów łowieckich w zakresie zatrudniania strażników łowieckich.

#### 1. Państwowa Straż Łowiecka

**Umundurowana i uzbrojona formacja:**
Państwowa Straż Łowiecka (PSŁ) jest formacją umundurowaną i uzbrojoną, co podkreśla jej formalny i profesjonalny charakter. Umundurowanie i uzbrojenie mają na celu zapewnienie strażnikom odpowiednich narzędzi do wykonywania ich obowiązków, a także zwiększenie ich autorytetu w terenie.

**Podległość wojewodzie:**
PSŁ podlega wojewodzie, co oznacza, że jest to formacja o zasięgu wojewódzkim, a jej działania są koordynowane na poziomie regionalnym. Wojewoda, jako przedstawiciel administracji rządowej w terenie, ma nadzór nad funkcjonowaniem PSŁ, co zapewnia spójność działań w ramach całego województwa.

**Wyposażenie w terenowe, oznakowane środki transportu:**
Strażnicy PSŁ są wyposażeni w terenowe, oznakowane środki transportu, co jest kluczowe dla efektywnego patrolowania obszarów łowieckich, często trudno dostępnych. Oznakowanie pojazdów zwiększa widoczność i rozpoznawalność strażników, co może działać prewencyjnie wobec potencjalnych naruszeń prawa łowieckiego.

**Koordynacja działań przez komendanta wojewódzkiego:**
Komendant wojewódzki PSŁ, powoływany przez wojewodę, jest odpowiedzialny za koordynację działań straży na terenie województwa. Jego rola jest kluczowa dla zapewnienia skuteczności i spójności działań strażników, a także dla realizacji zadań określonych w art. 37 ust. 1 Prawa łowieckiego.

#### 2. Strażnicy łowieccy powoływani przez dzierżawców i zarządców obwodów łowieckich

**Obowiązek zatrudnienia lub powołania strażnika:**
Dzierżawcy i zarządcy obwodów łowieckich mają obowiązek zatrudnić lub powołać co najmniej jednego strażnika łowieckiego. Obowiązek ten ma na celu zapewnienie stałej ochrony zwierzyny oraz prowadzenie gospodarki łowieckiej zgodnie z przepisami prawa.

**Zadania strażników łowieckich:**
Strażnicy łowieccy, powoływani lub zatrudniani przez dzierżawców i zarządców obwodów łowieckich, mają za zadanie ochronę zwierzyny i prowadzenie gospodarki łowieckiej. Ich rola jest kluczowa dla utrzymania równowagi ekologicznej i zapewnienia zrównoważonego zarządzania zasobami łowieckimi.

#### 3. Struktura straży łowieckiej

**Dwa rodzaje straży:**
Art. 36 Prawa łowieckiego wyraźnie rozróżnia dwa rodzaje straży łowieckiej: Państwową Straż Łowiecką oraz strażników łowieckich powoływanych lub zatrudnianych przez dzierżawców i zarządców obwodów łowieckich. Obie formacje mają na celu ochronę zwierzyny i prowadzenie gospodarki łowieckiej, jednak różnią się pod względem organizacyjnym i podległości służbowej.

### Podsumowanie

Art. 36 Prawa łowieckiego ustanawia ramy prawne dla funkcjonowania Państwowej Straży Łowieckiej oraz strażników łowieckich powoływanych przez dzierżawców i zarządców obwodów łowieckich. Przepisy te mają na celu zapewnienie skutecznej ochrony zwierzyny oraz zrównoważonego zarządzania zasobami łowieckimi. Podległość PSŁ wojewodzie oraz obowiązek zatrudnienia strażników przez dzierżawców i zarządców obwodów łowieckich są kluczowymi elementami systemu ochrony łowieckiej w Polsce.

Prawo łowieckie

Art. 40 Prawa łowieckiego reguluje uprawnienia i obowiązki strażników łowieckich w zakresie użycia środków przymusu bezpośredniego oraz broni myśliwskiej. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych elementów tego artykułu.

#### 1. Współdziałanie z Państwową Strażą Łowiecką

Strażnicy łowieccy, o których mowa w art. 36 ust. 3 pkt 2, mają obowiązek współdziałania z Państwową Strażą Łowiecką. Współdziałanie to jest kluczowe dla skutecznego wykonywania zadań związanych z ochroną zwierzyny i przestrzeganiem przepisów łowieckich. Współpraca ta może obejmować wspólne patrole, wymianę informacji oraz koordynację działań operacyjnych.

#### 2. Użycie środków przymusu bezpośredniego

Strażnicy łowieccy mogą używać środków przymusu bezpośredniego w przypadkach określonych w art. 11 pkt 1-3, 8 i 10-14 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej. Oznacza to, że strażnicy mają prawo do użycia tych środków w sytuacjach takich jak:

- Ochrona życia, zdrowia lub mienia,
- Zapobieganie przestępstwom lub wykroczeniom,
- Zatrzymanie osoby podejrzanej o popełnienie przestępstwa,
- Ochrona porządku publicznego.

#### 3. Rodzaje środków przymusu bezpośredniego

Strażnicy mogą używać środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 i pkt 12 lit. a ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej. Obejmuje to m.in.:

- Siłę fizyczną,
- Kajdanki,
- Pałki służbowe,
- Środki chemiczne (np. gaz pieprzowy).

#### 4. Noszenie i używanie broni myśliwskiej

Strażnicy łowieccy mają prawo do noszenia i używania broni myśliwskiej w celach ochrony zwierzyny przed drapieżnikami znajdującymi się na liście zwierząt łownych, zgodnie z rocznym planem łowieckim. Warunkiem jest członkostwo w Polskim Związku Łowieckim. Broń myśliwska może być nabywana przez dzierżawców bądź zarządców obwodów łowieckich oraz musi być ewidencjonowana i przechowywana zgodnie z przepisami o broni i amunicji.

#### 5. Obowiązek noszenia odznaki i legitymacji

Strażnik łowiecki ma obowiązek nosić odznakę strażnika oraz na żądanie okazywać legitymację służbową. Jest to istotne z punktu widzenia identyfikacji strażnika przez osoby trzecie oraz zapewnienia transparentności działań strażników łowieckich.

#### 6. Przepisy dotyczące wykonywania czynności służbowych

Przy wykonywaniu czynności służbowych stosuje się przepisy art. 39 ust. 2 pkt 1, 5, 6, 9 i 11 oraz ust. 5 i 11 Prawa łowieckiego. Oznacza to, że strażnicy muszą przestrzegać określonych procedur i zasad, które mają na celu zapewnienie legalności i proporcjonalności ich działań.

### Podsumowanie

Art. 40 Prawa łowieckiego precyzyjnie określa uprawnienia i obowiązki strażników łowieckich w zakresie użycia środków przymusu bezpośredniego oraz broni myśliwskiej. Przepis ten ma na celu zapewnienie skutecznej ochrony zwierzyny oraz przestrzegania przepisów łowieckich, przy jednoczesnym zachowaniu zasad legalności, proporcjonalności i transparentności działań strażników.

Art. 42 Prawa łowieckiego reguluje zasady wykonywania polowania na terenie Polski, określając szczegółowe wymogi dotyczące osób uprawnionych do polowania, rodzajów polowań oraz zasad bioasekuracji. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych ustępów tego artykułu.

#### Ust. 1
Polowanie może być wykonywane przez członków Polskiego Związku Łowieckiego (PZŁ) lub cudzoziemców, którzy spełniają określone warunki. Wymaga to zgody dzierżawcy lub zarządcy obwodu łowieckiego. Wprowadzenie tego wymogu ma na celu zapewnienie kontroli nad działalnością łowiecką oraz ochronę zasobów przyrodniczych.

#### Ust. 2
Podczas polowania lub odstrzału sanitarnego, a także przy zagospodarowaniu tuszy odstrzelonych zwierząt, osoby uprawnione muszą przestrzegać zasad bioasekuracji. Jest to kluczowe dla zapobiegania rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych wśród zwierząt.

#### Ust. 3
Osoby uprawnione do polowania muszą posiadać:
1. Legitymację członkowską PZŁ (z wyjątkiem niektórych cudzoziemców).
2. Pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej lub inny dokument uprawniający do jej posiadania.
3. Zezwolenie na łowienie zwierzyny przy użyciu ptaka łowczego, jeśli polowanie odbywa się z użyciem ptaków łowczych.

#### Ust. 4
Wyróżnia się trzy rodzaje uprawnień do wykonywania polowania:
1. Podstawowe - uprawniające do odstrzału zwierząt łownych, z wyjątkiem samców zwierzyny płowej.
2. Selekcjonerskie - uprawniające do odstrzału wszystkich zwierząt łownych.
3. Sokolnicze - uprawniające do łowienia zwierzyny przy pomocy ptaków łowczych.

#### Ust. 5
Warunkiem uzyskania uprawnień podstawowych jest:
1. Odbycie rocznego stażu w kole łowieckim lub ośrodku hodowli zwierzyny.
2. Odbycie szkolenia przeprowadzonego przez PZŁ.
3. Złożenie egzaminu z wynikiem pozytywnym przed komisją egzaminacyjną PZŁ.

#### Ust. 6
Z odbycia stażu zwolnione są osoby posiadające wyższe, średnie lub średnie branżowe wykształcenie leśne, osoby z wyższym wykształceniem o specjalności łowieckiej, strażnicy łowieccy z co najmniej 2-letnim stażem, cudzoziemcy oraz obywatele polscy z zagranicznymi uprawnieniami łowieckimi, a także osoby, które uprzednio utraciły członkostwo w PZŁ.

#### Ust. 7
Warunkiem uzyskania uprawnień selekcjonerskich jest posiadanie uprawnień podstawowych przez co najmniej 3 lata oraz złożenie egzaminu z wynikiem pozytywnym przed komisją egzaminacyjną PZŁ.

#### Ust. 8
Warunkiem uzyskania uprawnień sokolniczych jest posiadanie uprawnień podstawowych.

#### Ust. 9
Do wykonywania polowania indywidualnego wymagane jest pisemne upoważnienie wydane przez dzierżawcę lub zarządcę obwodu łowieckiego. Upoważnienie to umożliwia polowanie na ptaki i ssaki stanowiące zagrożenie dla Unii lub Polski.

#### Ust. 10
PZŁ ustala wysokość opłat za szkolenie i egzaminowanie, uwzględniając poniesione koszty.

#### Ust. 11
Uprawnienia do wykonywania polowania wygasają, jeśli zainteresowany w ciągu 5 lat od ich nabycia nie uzyska członkostwa w PZŁ lub po upływie 5 lat od ustania członkostwa w PZŁ.

#### Ust. 12
Przestrzeganie zasad bioasekuracji podczas polowania lub odstrzału sanitarnego oraz przy zagospodarowaniu pozyskanej zwierzyny ma na celu zapobieganie rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych zwierząt.

#### Ust. 13
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, zasady bioasekuracji, które powinny być przestrzegane podczas polowania lub odstrzału sanitarnego niektórych gatunków zwierząt łownych oraz przy zagospodarowaniu pozyskanej zwierzyny.

#### Ust. 14
Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb wydawania zezwoleń na łowienie zwierzyny przy użyciu ptaków łowczych, kierując się potrzebą podtrzymania polskich zwyczajów i tradycji sokolniczych.

### Podsumowanie
Art. 42 Prawa łowieckiego kompleksowo reguluje kwestie związane z wykonywaniem polowania, wprowadzając liczne wymogi i procedury mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa, ochrony przyrody oraz zachowania tradycji łowieckich. Przestrzeganie tych przepisów jest kluczowe dla zrównoważonego zarządzania zasobami łowieckimi oraz ochrony zdrowia publicznego.

Strażnik łowiecki

Strażnik łowiecki w przepisach

Prawo łowieckie3 przepisy