Przepis wskazuje, że Konstytucja zajmuje najwyższe miejsce w systemie prawa Rzeczypospolitej Polskiej. Oznacza to, że jej postanowienia mają nadrzędne znaczenie wobec pozostałych przepisów. Konstytucja stanowi więc podstawę, do której należy odnosić inne regulacje prawne. W razie różnicy między Konstytucją a innym przepisem to Konstytucja ma wyższą rangę. Druga część przepisu ustanawia zasadę bezpośredniego stosowania Konstytucji. Co do zasady jej przepisy mogą być stosowane bez potrzeby uzależniania tego od dodatkowych warunków. Wyjątek występuje wtedy, gdy sama Konstytucja przewiduje inne rozwiązanie. W takim przypadku sposób stosowania danego przepisu wynika z treści Konstytucji. Przepis łączy zatem dwie zasady: najwyższą pozycję Konstytucji wśród źródeł prawa oraz możliwość bezpośredniego stosowania jej postanowień, z uwzględnieniem wyjątków określonych w samej Konstytucji.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ratyfikowana umowa międzynarodowa staje się częścią krajowego porządku prawnego po ogłoszeniu jej w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Oznacza to, że może być stosowana bezpośrednio. Wyjątkiem jest sytuacja, w której sama umowa uzależnia jej stosowanie od wydania ustawy. W takim przypadku do jej zastosowania potrzebna jest ustawa. Szczególne znaczenie ma umowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie. Jeżeli jej treści nie da się pogodzić z treścią innej ustawy, umowa ma przed nią pierwszeństwo. Przepis nie przyznaje jednak takiego pierwszeństwa każdej ratyfikowanej umowie. Wymaga, aby zgoda na ratyfikację została wcześniej wyrażona w ustawie. Odrębna zasada dotyczy prawa stanowionego przez organizację międzynarodową. Jest ono stosowane bezpośrednio, jeżeli taką możliwość przewiduje ratyfikowana przez Rzeczpospolitą Polską umowa konstytuująca tę organizację. W razie kolizji z ustawami takie prawo ma pierwszeństwo przed ustawami. Z przepisu wynika więc, że bezpośrednie stosowanie i pierwszeństwo przed ustawą zależą od warunków wskazanych w umowie oraz od sposobu jej ratyfikacji.

Stosowanie bezpośrednie

Stosowanie bezpośrednie w przepisach

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej2 przepisy