Statek bez napędu mechanicznego

Statek bez napędu mechanicznego to jednostka, która nie ma własnych mechanicznych urządzeń służących do napędzania jej, a jednocześnie jest przeznaczona do przemieszczania się w określonej formie zespołowej. Definicja wskazuje więc na dwa konieczne elementy: brak mechanicznego napędu oraz przeznaczenie do ruchu razem z innym statkiem albo innymi statkami.

W ustawie „Nowość Żegluga śródlądowa” pojęcie to opisuje statek, który nie porusza się dzięki własnemu silnikowi lub innemu mechanicznemu urządzeniu napędowemu. Jego przemieszczanie odbywa się w ramach zestawu pchanego, holowanego albo sprzężonego. Oznacza to, że statek może być przesuwany przez inną jednostkę, ciągnięty za nią lub połączony z innymi statkami w taki sposób, aby przemieszczał się jako część wspólnego układu.

Istotne jest przeznaczenie statku, a nie tylko jego aktualny sposób poruszania się. Sama okoliczność, że jednostka w danym momencie nie używa napędu, nie wystarcza do uznania jej za statek bez napędu mechanicznego. Znaczenie ma to, czy konstrukcyjnie i funkcjonalnie jest pozbawiona mechanicznych urządzeń napędowych oraz czy została przeznaczona do ruchu w jednym z rodzajów zestawu wskazanych w definicji.

W praktyce pojęcie to pozwala odróżnić jednostki przeznaczone do przemieszczania w zestawach od statków wyposażonych we własny napęd mechaniczny. Ma znaczenie przy kwalifikowaniu statku na potrzeby stosowania przepisów dotyczących żeglugi śródlądowej, w szczególności zasad odnoszących się do ruchu jednostek połączonych lub przemieszczanych przez inne statki. Nie opisuje ono wyłącznie braku silnika, lecz łączy tę cechę z konkretnym sposobem eksploatacji. Dzięki temu wskazuje, jaką funkcję statek ma pełnić w żegludze i w jakiej konfiguracji powinien być przemieszczany.