Śródlądowe wody

Śródlądowe wody to wody znajdujące się na obszarze lądowym, odróżniane w polskim prawie od morskich wód wewnętrznych oraz wód morza terytorialnego. Pojęcie obejmuje przede wszystkim śródlądowe wody powierzchniowe, czyli wody płynące i stojące, występujące naturalnie albo powstałe w wyniku działalności człowieka. Należą do nich między innymi rzeki, potoki, jeziora, stawy, kanały, zbiorniki wodne i inne cieki lub akweny położone w głębi kraju. Wody podziemne są w przepisach ujmowane jako odrębna kategoria, choć również stanowią element krajowych zasobów wodnych.

Znaczenie tego terminu zależy od dziedziny prawa. Prawo wodne określa zasady korzystania ze śródlądowych wód, ochrony ich brzegów, utrzymania urządzeń wodnych oraz wykonywania praw właścicielskich Skarbu Państwa. Prawa te mogą być powierzone wskazanym podmiotom publicznym w określonym zakresie, z wyłączeniem niektórych dróg wodnych o znaczeniu transportowym. Uprawnienia właściciela obejmują także pożytki z ryb i innych organizmów wodnych, przy czym zadania w zakresie rybactwa wykonują Wody Polskie.

Śródlądowe wody są również przedmiotem regulacji dotyczących ochrony środowiska i odpowiedzialności za naruszenia. Niszczenie brzegów oraz uszkadzanie urządzeń służących ich ochronie może skutkować odpowiedzialnością wykroczeniową lub karną, a składowanie odpadów bez wymaganej decyzji może powodować obowiązek poniesienia podwyższonych opłat. Przepisy dotyczące gospodarki nieruchomościami wyłączają określone grunty pokryte wodami oraz urządzenia i budowle wodne z zasobu nieruchomości Skarbu Państwa. Przy wycenie gruntów pod wodami śródlądowymi uwzględnia się ich możliwe sposoby wykorzystania oraz dochody, jakie mogą przynosić.

Granica między śródlądowymi wodami powierzchniowymi a wodami morskimi ma znaczenie między innymi dla właściwości przepisów o rybołówstwie i ustalenia zakresu stosowania regulacji dotyczących wód morskich.