Art. 123 ustawy o finansach publicznych reguluje zasady sporządzania planów finansowych dla różnych jednostek sektora finansów publicznych, takich jak agencje wykonawcze, państwowe fundusze celowe oraz instytucje gospodarki budżetowej i państwowe osoby prawne. Przepis ten jest kluczowy dla zapewnienia przejrzystości i odpowiedzialności finansowej w zarządzaniu środkami publicznymi.

#### 1. Plany finansowe agencji wykonawczych

Pierwsza część artykułu dotyczy agencji wykonawczych. Plany finansowe tych jednostek muszą być sporządzane oddzielnie dla każdej agencji, z wyodrębnieniem następujących elementów:
- **Przychody**, w tym dotacje z budżetu państwa,
- **Koszty**, które muszą być podzielone na koszty wynagrodzeń i składek naliczanych od wynagrodzeń oraz koszty realizacji zadań ustawowych,
- **Wynik finansowy**.

Wyodrębnienie tych elementów ma na celu umożliwienie dokładnej analizy finansowej każdej agencji, co jest niezbędne dla oceny efektywności jej działania oraz zgodności z przyjętymi założeniami budżetowymi.

#### 2. Plany finansowe państwowych funduszy celowych

Druga część artykułu odnosi się do państwowych funduszy celowych. Plany finansowe tych funduszy również muszą być sporządzane oddzielnie dla każdego funduszu, z wyodrębnieniem:
- **Stanu początkowego i końcowego środków pieniężnych, należności i zobowiązań**,
- **Przychodów własnych**,
- **Dotacji z budżetu państwa oraz innych jednostek sektora finansów publicznych**,
- **Kosztów na realizację zadań**, w tym kosztów wynagrodzeń i składek naliczanych od wynagrodzeń,
- **Zadań finansowanych ze środków funduszu**.

Takie szczegółowe wyodrębnienie pozwala na precyzyjne monitorowanie przepływów finansowych i realizacji celów, dla których fundusz został utworzony. Jest to istotne dla zapewnienia, że środki są wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem i w sposób efektywny.

#### 3. Plany finansowe instytucji gospodarki budżetowej oraz państwowych osób prawnych

Trzecia część artykułu dotyczy instytucji gospodarki budżetowej oraz państwowych osób prawnych, o których mowa w art. 9 pkt 14 ustawy. Plany finansowe tych jednostek muszą być sporządzane oddzielnie dla każdej jednostki, z wyodrębnieniem:
- **Stanu początkowego i końcowego środków obrotowych oraz stanu środków pieniężnych, należności i zobowiązań**,
- **Przychodów własnych**,
- **Dotacji z budżetu państwa**,
- **Kosztów realizacji zadań**.

Podobnie jak w przypadku agencji wykonawczych i funduszy celowych, szczegółowe wyodrębnienie tych elementów ma na celu zapewnienie przejrzystości i umożliwienie dokładnej analizy finansowej. Jest to kluczowe dla oceny efektywności i zgodności z założeniami budżetowymi.

### Podsumowanie

Art. 123 ustawy o finansach publicznych wprowadza szczegółowe wymagania dotyczące sporządzania planów finansowych dla różnych jednostek sektora finansów publicznych. Wyodrębnienie poszczególnych elementów w planach finansowych ma na celu zapewnienie przejrzystości, odpowiedzialności i efektywności w zarządzaniu środkami publicznymi. Przepis ten jest kluczowy dla zapewnienia, że środki publiczne są wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem i w sposób efektywny, co jest fundamentem zaufania publicznego do instytucji zarządzających finansami publicznymi.

o finansach publicznych

Art. 60 ustawy o finansach publicznych określa katalog środków publicznych, które stanowią niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym. Przepis ten ma kluczowe znaczenie dla zrozumienia struktury dochodów budżetowych zarówno na poziomie państwowym, jak i samorządowym. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych elementów tego artykułu.

#### 1. Kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w niniejszej ustawie
Dotacje są formą wsparcia finansowego udzielanego przez państwo lub jednostki samorządu terytorialnego. W przypadku niewłaściwego wykorzystania dotacji lub niespełnienia warunków jej przyznania, beneficjent jest zobowiązany do jej zwrotu. Takie zwroty stanowią dochód budżetu państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.

#### 2. Należności z tytułu gwarancji i poręczeń udzielonych przez Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego
Gwarancje i poręczenia są instrumentami zabezpieczającymi spłatę zobowiązań finansowych. W przypadku, gdy beneficjent nie wywiązuje się ze swoich zobowiązań, Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego może dochodzić zwrotu wypłaconych kwot. Takie należności również stanowią dochód budżetowy.

#### 3. Wpłaty nadwyżek środków obrotowych samorządowych zakładów budżetowych
Samorządowe zakłady budżetowe, które generują nadwyżki finansowe, są zobowiązane do przekazywania tych nadwyżek do budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Jest to forma redystrybucji środków w ramach sektora publicznego.

#### 4. Wpłaty nadwyżek środków finansowych agencji wykonawczych
Podobnie jak w przypadku samorządowych zakładów budżetowych, agencje wykonawcze, które generują nadwyżki finansowe, są zobowiązane do ich przekazywania do budżetu państwa. Jest to mechanizm zapewniający efektywne zarządzanie środkami publicznymi.

#### 5. Wpłaty środków z tytułu rozliczeń realizacji programów przedakcesyjnych
Środki te dotyczą programów realizowanych przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej. Rozliczenia tych programów mogą generować nadwyżki, które są przekazywane do budżetu państwa.

#### 6. Należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizacją projektów finansowanych z udziałem tych środków, a także odsetki od tych środków i od tych należności
Środki europejskie są istotnym źródłem finansowania wielu projektów publicznych. W przypadku niewłaściwego wykorzystania tych środków, beneficjent jest zobowiązany do ich zwrotu wraz z odsetkami. Takie należności stanowią dochód budżetu państwa.

#### 7. Należności z tytułu grzywien nałożonych w drodze mandatu karnego w postępowaniu w sprawach o wykroczenia oraz w postępowaniu w sprawach o wykroczenia skarbowe
Grzywny nałożone w postępowaniach karnych i skarbowych są źródłem dochodów budżetowych. Stanowią one formę sankcji za naruszenie przepisów prawa.

#### 8. Dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw
Niektóre jednostki budżetowe mają prawo do pobierania określonych dochodów na podstawie odrębnych przepisów. Dochody te są przekazywane do budżetu państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.

#### 9. Pobrane przez jednostkę samorządu terytorialnego dochody związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami nieodprowadzone na rachunek dochodów budżetu państwa
Jednostki samorządu terytorialnego realizują niektóre zadania zlecone przez administrację rządową. Dochody związane z realizacją tych zadań, które nie zostały odprowadzone na rachunek dochodów budżetu państwa, również stanowią niepodatkowe należności budżetowe.

### Podsumowanie
Art. 60 ustawy o finansach publicznych precyzyjnie określa, jakie środki publiczne stanowią niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym. Przepis ten jest kluczowy dla prawidłowego funkcjonowania systemu finansów publicznych, zapewniając transparentność i efektywność w zarządzaniu środkami publicznymi.

Środek obrotowy

Środek obrotowy w przepisach

o finansach publicznych2 przepisy