Służby ratownicze

„Służby ratownicze” to określona prawem kategoria podmiotów, które wykonują zadania związane z reagowaniem na zagrożenia dla życia, zdrowia, ludzi lub bezpieczeństwa. W ustawie „Drogi publiczne” pojęcie to nie oznacza dowolnych osób, organizacji ani wszystkich podmiotów podejmujących działania pomocowe. Obejmuje wyłącznie dwie grupy jednostek wskazane przez przepisy odsyłające do innych ustaw.

Pierwszą grupę stanowią jednostki ochrony przeciwpożarowej. Chodzi o jednostki rozumiane zgodnie z ustawą o ochronie przeciwpożarowej, a więc ujmowane według zasad i zakresu określonych w tym akcie. Drugą grupą są zespoły ratownictwa medycznego, rozumiane zgodnie z ustawą o Państwowym Ratownictwie Medycznym. Definicja łączy więc działania związane z ochroną przeciwpożarową i innymi zagrożeniami wymagającymi interwencji ratowniczej z udzielaniem medycznych czynności ratunkowych.

Znaczenie tego pojęcia polega na tym, że wskazuje zamknięty, ustawowo określony krąg podmiotów, do których mogą odnosić się przepisy dotyczące dróg publicznych. Przy ustalaniu, czy dana jednostka jest „służbą ratowniczą” w rozumieniu tej ustawy, nie wystarcza potoczne przekonanie, że zajmuje się pomocą lub ratowaniem. Trzeba sprawdzić, czy należy do jednej z dwóch wymienionych grup i czy mieści się w rozumieniu przyjętym w odpowiedniej ustawie.

W praktyce definicja porządkuje stosowanie przepisów drogowych w sytuacjach, w których potrzebne jest uwzględnienie przejazdu, działania albo obecności podmiotów ratowniczych. Pozwala odróżnić jednostki objęte szczególnym znaczeniem na gruncie ustawy od innych uczestników ruchu, organizacji pomocowych czy podmiotów wykonujących zadania techniczne. Pojęcie ma zatem charakter funkcjonalny i porządkujący: określa, kto może być traktowany jako służba ratownicza w ramach regulacji dotyczących dróg publicznych, a jego szczegółowe znaczenie wynika także z przepisów ustaw, do których odsyła definicja.