Składki

„Składki” w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych to należności związane z ubezpieczeniami społecznymi osób wskazanych w punkcie 1 tego samego przepisu. Definicja ma charakter odsyłający. Oznacza to, że aby dokładnie ustalić zakres pojęcia, trzeba sięgnąć do regulacji określającej, o jakie osoby chodzi. Samo hasło nie opisuje więc wszystkich możliwych wpłat ani składek o dowolnym przeznaczeniu, lecz odnosi się do wpłat powiązanych z systemem ubezpieczeń społecznych i z określoną grupą osób.

W pojęciu tym można wyróżnić trzy podstawowe elementy:

• przedmiot, czyli składki, a więc świadczenia pieniężne związane z funkcjonowaniem ubezpieczeń społecznych,
• cel lub system, którym są ubezpieczenia społeczne,
• krąg osób, których te składki dotyczą, wyznaczony przez odesłanie do punktu 1.

Takie ujęcie wiąże składki nie tylko z samą wpłatą, ale także z jej prawnym przeznaczeniem i osobami objętymi wskazanym przepisem. W ustawie definicja służy uporządkowaniu terminologii oraz wskazaniu, że dalsze regulacje dotyczące składek odnoszą się do należności związanych właśnie z tym systemem i z osobami określonymi w odesłanym punkcie. Ma to znaczenie praktyczne przy ustalaniu, czy dana należność mieści się w zakresie pojęcia używanego w ustawie, jakie przepisy należy do niej stosować oraz z jaką kategorią osób pozostaje związana.

Ponieważ definicja nie wymienia samodzielnie wszystkich osób ani nie opisuje szczegółowych zasad ustalania składek, jej odczytanie wymaga uwzględnienia przepisu, do którego odsyła. Zakres pojęcia może być zatem rozumiany wyłącznie w powiązaniu z tym odesłaniem, a nie na podstawie potocznego znaczenia słowa „składki”.